لطفاً توجه داشته باشید که حاشیه‌ها برای ثبت نظرات شما راجع به همین شعر در نظر گرفته شده‌اند. در صورتی که در متن ثبت شده‌ی شعر در گنجور غلط املایی مشاهده کردید، یا با مقابله با نسخه‌ی چاپی در دسترستان اشتباهاتی یافتید، در مورد این شعر نظر یا احساس خاصی دارید یا مطلب خاصی در مورد آن می‌دانید یا دوست دارید درباره‌ی آن از دیگران چیزی بپرسید یک حاشیه برای آن بنویسید. لطفاً از درج مطالب غیرمرتبط با متن این شعر خاص خودداری فرمایید و حتی‌الامکان سعی کنید متن حاشیه‌ی خود را با حروف فارسی درج کنید (حاشیه‌ها بازبینی خواهند شد و موارد غیرمرتبط و ناقض این نکات حذف می‌شوند).

بحثهای مذهبی و اعتقادی و ارجاع توهین‌آمیز نسبت به بزرگان ادیان و همینطور بحثهای قومیتی و توهین به فرهنگها و قومیتها و زبانها از مصادیق حاشیه‌های نامناسب محسوب می‌شوند.

لطفاً در صورتی که اشتباهات را با استناد به نسخه‌های چاپی گزارش می‌کنید این مسئله را (حتی‌الامکان با ذکر نام مصحح) ذکر نمایید تا بتوانیم بین پیشنهادهای تصحیحی حدسی حاشیه‌گذاران و پیشنهادهای مستند تمایز قایل شویم.

حاشیه بگذارید

* ورود نام و پست الکترونیکی اجباری است، پست الکترونیکی نشان داده نمی‌شود.

  1. بهترین بیت این شعر از نظر من:

    در نجاتش مات هست و هست در ماتش نجات

    زان نظر ماتیم ای شه آن نظر بر مات باد

    به به.

    دیوانه کنندست!!!

    Comment by محسن — اردیبهشت ۱۵, ۱۳۹۱ @ ۱۲:۳۵ ب.ظ

  2. بیدق

    Comment by Anonymous — تیر ۱۴, ۱۳۹۱ @ ۱۰:۱۲ ق.ظ

  3. بیت ۱۲ فرزین بندهایم به نظر درست تر است.

    Comment by م — خرداد ۱۶, ۱۳۹۳ @ ۱:۳۷ ق.ظ

  4. با سلام
    به نظر میاد در بیت ۱۶ در مصراع دوم به جای “چو” واژه “همچو” درست تر است

    Comment by محسن رمضانخانی — خرداد ۲۵, ۱۳۹۴ @ ۷:۱۵ ب.ظ

  5. سلام و درود به نیکان گنجور پیشه، پرسشی داشتم، که آیا بیت پانزده یاد و بود صحیح است و یا باد و بود در نوشتار تایپ دچار مشکل گشته؟ سپاس به پاس بودتان

    Comment by فرزین — شهریور ۲۱, ۱۳۹۷ @ ۱۲:۲۲ ق.ظ

  6. «خطوتین» یعنی «دو خطوه یا دو گام». این کلمه در بیت سیزدهم به صورت «خط و تین» نوشته شده که خطای آشکار است. در همۀ نسخ معتبر (مثل نسخۀ مرحوم کاظم برگ نیسی) «خطوتین» آمده است:
    رُخ بدو گوید که منزل‌هات ما را منزلی است
    خُطوَتیْنِ ماست این جمله منازل تا معاد
    در این میانه رُخ می‌گوید بسیاری از آن منزل‌ها که در صفحۀ شطرنجِ عالم پیموده‌ای، برای ما در حُکمِ یک منزل است! ما به دو گام -خواه به چپ یا راست، خواه به پیش یا پس- همۀ آن منازل را از ابتدای وجود تا پایان کار که بازگشت به اوست، می‌پیماییم.

    Comment by علیرضا حامدین — دی ۲۸, ۱۳۹۸ @ ۱:۴۵ ب.ظ

  7. جناب فرزین
    در نسخۀ مرحوم کاظم برگ نیسی «باد و بود» آمده است و انسجام معنی دارد:
    شاه گوید مر شما را از من است این باد و بود
    گر نباشد سایه‌ی من، بودِ جمله گشت باد
    و شاه می‌گوید هستی شما و آن چه بوده و خواهد بود، سایۀ وجود من است که اگر نبود، همه هیچ و پوچ بودید!
    البته با فرض «یاد و بود» هم مفهومی سازگار با کل شعر استنباط می‌شود:
    و شاه می‌گوید هستی شما و آن چه از آن یاد می‌کنید، سایۀ وجود من است که اگر نبود، همه هیچ و پوچ بودید!

    Comment by علیرضا حامدین — دی ۲۸, ۱۳۹۸ @ ۱:۵۷ ب.ظ

  8. استعاره شطرنج در این غزل، قویترین و بهترین استعاره برای دنیای امروز ماست. ما همه مهره‌های شطرنج کمپانی‌ها، اندیشه‌ها و مکاتب، اقتصادها و دولت‌ها هستیم.

    Comment by امیررضا مبینی — فروردین ۲۰, ۱۳۹۹ @ ۳:۴۸ ق.ظ

خوراک حاشیه‌های این شعر را با این نشانی به خبرخوان خود اضافه کنید.

بستن پنجره