گنجور

حاشیه‌ها

بابک در ‫۲ روز قبل، سه‌شنبه ۷ مهر ۱۴۰۵، ساعت ۰۹:۵۰ در پاسخ به Siavash F دربارهٔ فردوسی » شاهنامه » داستان کاموس کشانی » بخش ۱۵:

درود سیاوش جان. شخصاً به نکته ای پی‌ بردم که شاید گفتنش اینجا خالی از لطف نباشه. البتّه از حافظه ضعیف نقل میکنم که بخاطر سنّ بالاست، اگر کم و کسری هست ببخش. امّا بعد، در قدیم الایّام رسمی رایج بوده در بین شعراء و ادیبان، که وقتی میخواستن یه جورائی چیزی رو سخیف و کم ارزش نشون بدن ( در برابر موضوع اصلی ) در بیتی که از اون نام میبردن، نقص آگاهانه و واضحی رو مرتکب میشدن، و مثلاً کمی تا قسمتی عدول از وزن میکردن. حالا شما دقّت کن، یه شخصی میاد و این کار شگرف رو صورت میده و اصل نیّتش هم بر کشیدن فرهنگ و زبان پارسی هست، بعد در یک بیت، اونهم درست در میان یکی از برترین نمونه های ادبیّات تاریخ بشری، که خوب بیشترین توجّه رو هم‌ جلب میکنه و بالطّبع بیشترین اثرگذاری رو هم خواهد داشت، به ناگاه در بیتی که عدول از وزن داره، چهار واژه تازی رو بکار میبره ! ... هممم ... پیامش به نظرت چی میتونه باشه ! ... کسی که در کلّ شاهنامه، کمتر از ۳ درصد از واژگان تازی استفاده کرده،‌ که تازه توی همونم امّا و اگر هست ؟! ... پیروز باشی ! 🌷

امیر آرمان در ‫۲ روز قبل، سه‌شنبه ۷ مهر ۱۴۰۵، ساعت ۰۳:۴۳ در پاسخ به یاسین مشایخی دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۰۳۹:

با درود فراوان، نظرات این فرد را در بسیاری از اشعار مولانا مورد بررسی قرار دادم، جمله ای که در اینجا می بینید به صورت تکراری در زیر بسیاری از اشعار کپی (تکرار) کرده اند تا اعتبار اشعار زیر سوال رود(حدس بدبینانه) اما دقت بفرمایید که سه نسخه مورد اشاره در پانویس اشعار توسط استاد فروزانفر نوشته شده نه برای اینکه بگویند اشعار از مولانا نیست بلکه بگویند یک شعر در چه منابعی هست و در چه منابعی نیست، اگر این فرد از روی جهل می گویند شعر برای مولانا نیست که امید است اصلاح گردد، اما اگر از روی قصد ایجاد شُبه است، گنجور باید نظراتی که ناخواسته شُبه در اشعار اصیل می اندازند را بررسی کند، البته کار سختی است و خداوند شمس در این روز خورشید بر قلبشان بتابد.

مطالب گفته شده بر اساس تصحیح استاد فروزانفر چاپ سال ۱۳۳۶ که از پدرم به دست بنده رسیده است.

امیر آرمان در ‫۲ روز قبل، سه‌شنبه ۷ مهر ۱۴۰۵، ساعت ۰۳:۴۲ در پاسخ به یاسین مشایخی دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۳۲۳۰:

با درود فراوان، نظرات این فرد را در بسیاری از اشعار مولانا مورد بررسی قرار دادم، جمله ای که در اینجا می بینید به صورت تکراری در زیر بسیاری از اشعار کپی (تکرار) کرده اند تا اعتبار اشعار زیر سوال رود(حدس بدبینانه) اما دقت بفرمایید که سه نسخه مورد اشاره در پانویس اشعار توسط استاد فروزانفر نوشته شده نه برای اینکه بگویند اشعار از مولانا نیست بلکه بگویند یک شعر در چه منابعی هست و در چه منابعی نیست، اگر این فرد از روی جهل می گویند شعر برای مولانا نیست که امید است اصلاح گردد، اما اگر از روی قصد ایجاد شُبه است، گنجور باید نظراتی که ناخواسته شُبه در اشعار اصیل می اندازند را بررسی کند، البته کار سختی است و خداوند شمس در این روز خورشید بر قلبشان بتابد.

مطالب گفته شده بر اساس تصحیح استاد فروزانفر چاپ سال ۱۳۳۶ که از پدرم به دست بنده رسیده است.

امیر آرمان در ‫۲ روز قبل، سه‌شنبه ۷ مهر ۱۴۰۵، ساعت ۰۳:۴۱ در پاسخ به یاسین مشایخی دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۳۷۷:

با درود فراوان، نظرات این فرد را در بسیاری از اشعار مولانا مورد بررسی قرار دادم، جمله ای که در اینجا می بینید به صورت تکراری در زیر بسیاری از اشعار کپی (تکرار) کرده اند تا اعتبار اشعار زیر سوال رود(حدس بدبینانه) اما دقت بفرمایید که سه نسخه مورد اشاره در پانویس اشعار توسط استاد فروزانفر نوشته شده نه برای اینکه بگویند اشعار از مولانا نیست بلکه بگویند یک شعر در چه منابعی هست و در چه منابعی نیست، اگر این فرد از روی جهل می گویند شعر برای مولانا نیست که امید است اصلاح گردد، اما اگر از روی قصد ایجاد شُبه است، گنجور باید نظراتی که ناخواسته شُبه در اشعار اصیل می اندازند را بررسی کند، البته کار سختی است و خداوند شمس در این روز خورشید بر قلبشان بتابد.

مطالب گفته شده بر اساس تصحیح استاد فروزانفر چاپ سال ۱۳۳۶ که از پدرم به دست بنده رسیده است.

امیر آرمان در ‫۲ روز قبل، سه‌شنبه ۷ مهر ۱۴۰۵، ساعت ۰۲:۵۷ در پاسخ به یاسین مشایخی دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۱۰۷:

با درود فراوان، نظرات این فرد را در بسیاری از اشعار مولانا مورد بررسی قرار دادم، جمله ای که در اینجا می بینید به صورت تکراری در زیر بسیاری از اشعار کپی (تکرار) کرده اند تا اعتبار اشعار زیر سوال رود(حدس بدبینانه) اما دقت بفرمایید که سه نسخه مورد اشاره در پانویس اشعار توسط استاد فروزانفر نوشته شده نه برای اینکه بگویند اشعار از مولانا نیست بلکه بگویند یک شعر در چه منابعی هست و در چه منابعی نیست، اگر این فرد از روی جهل می گویند شعر برای مولانا نیست که امید است اصلاح گردد، اما اگر از روی قصد ایجاد شُبه است، گنجور باید نظراتی که ناخواسته شُبه در اشعار اصیل می اندازند را بررسی کند، البته کار سختی است و خداوند شمس در این روز خورشید بر قلبشان بتابد.

مطالب گفته شده بر اساس تصحیح استاد فروزانفر چاپ سال ۱۳۳۶ که از پدرم به دست بنده رسیده است.

امیر آرمان در ‫۲ روز قبل، سه‌شنبه ۷ مهر ۱۴۰۵، ساعت ۰۲:۵۷ در پاسخ به یاسین مشایخی دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۰۹۵:

با درود فراوان، نظرات این فرد را در بسیاری از اشعار مولانا مورد بررسی قرار دادم، جمله ای که در اینجا می بینید به صورت تکراری در زیر بسیاری از اشعار کپی (تکرار) کرده اند تا اعتبار اشعار زیر سوال رود(حدس بدبینانه) اما دقت بفرمایید که سه نسخه مورد اشاره در پانویس اشعار توسط استاد فروزانفر نوشته شده نه برای اینکه بگویند اشعار از مولانا نیست بلکه بگویند یک شعر در چه منابعی هست و در چه منابعی نیست، اگر این فرد از روی جهل می گویند شعر برای مولانا نیست که امید است اصلاح گردد، اما اگر از روی قصد ایجاد شُبه است، گنجور باید نظراتی که ناخواسته شُبه در اشعار اصیل می اندازند را بررسی کند، البته کار سختی است و خداوند شمس در این روز خورشید بر قلبشان بتابد.

مطالب گفته شده بر اساس تصحیح استاد فروزانفر چاپ سال ۱۳۳۶ که از پدرم به دست بنده رسیده است.

امیر آرمان در ‫۲ روز قبل، سه‌شنبه ۷ مهر ۱۴۰۵، ساعت ۰۲:۵۷ در پاسخ به یاسین مشایخی دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۶۷۴:

با درود فراوان، نظرات این فرد را در بسیاری از اشعار مولانا مورد بررسی قرار دادم، جمله ای که در اینجا می بینید به صورت تکراری در زیر بسیاری از اشعار کپی (تکرار) کرده اند تا اعتبار اشعار زیر سوال رود(حدس بدبینانه) اما دقت بفرمایید که سه نسخه مورد اشاره در پانویس اشعار توسط استاد فروزانفر نوشته شده نه برای اینکه بگویند اشعار از مولانا نیست بلکه بگویند یک شعر در چه منابعی هست و در چه منابعی نیست، اگر این فرد از روی جهل می گویند شعر برای مولانا نیست که امید است اصلاح گردد، اما اگر از روی قصد ایجاد شُبه است، گنجور باید نظراتی که ناخواسته شُبه در اشعار اصیل می اندازند را بررسی کند، البته کار سختی است و خداوند شمس در این روز خورشید بر قلبشان بتابد.

مطالب گفته شده بر اساس تصحیح استاد فروزانفر چاپ سال ۱۳۳۶ که از پدرم به دست بنده رسیده است.

امیر آرمان در ‫۲ روز قبل، سه‌شنبه ۷ مهر ۱۴۰۵، ساعت ۰۲:۵۶ در پاسخ به یاسین مشایخی دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۸۹:

با درود فراوان، نظرات این فرد را در بسیاری از اشعار مولانا مورد بررسی قرار دادم، جمله ای که در اینجا می بینید به صورت تکراری در زیر بسیاری از اشعار کپی (تکرار) کرده اند تا اعتبار اشعار زیر سوال رود(حدس بدبینانه) اما دقت بفرمایید که سه نسخه مورد اشاره در پانویس اشعار توسط استاد فروزانفر نوشته شده نه برای اینکه بگویند اشعار از مولانا نیست بلکه بگویند یک شعر در چه منابعی هست و در چه منابعی نیست، اگر این فرد از روی جهل می گویند شعر برای مولانا نیست که امید است اصلاح گردد، اما اگر از روی قصد ایجاد شُبه است، گنجور باید نظراتی که ناخواسته شُبه در اشعار اصیل می اندازند را بررسی کند، البته کار سختی است و خداوند شمس در این روز خورشید بر قلبشان بتابد.

مطالب گفته شده بر اساس تصحیح استاد فروزانفر چاپ سال ۱۳۳۶ که از پدرم به دست بنده رسیده است.

امیر آرمان در ‫۲ روز قبل، سه‌شنبه ۷ مهر ۱۴۰۵، ساعت ۰۲:۵۶ در پاسخ به یاسین مشایخی دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۰۷:

با درود فراوان، نظرات این فرد را در بسیاری از اشعار مولانا مورد بررسی قرار دادم، جمله ای که در اینجا می بینید به صورت تکراری در زیر بسیاری از اشعار کپی (تکرار) کرده اند تا اعتبار اشعار زیر سوال رود(حدس بدبینانه) اما دقت بفرمایید که سه نسخه مورد اشاره در پانویس اشعار توسط استاد فروزانفر نوشته شده نه برای اینکه بگویند اشعار از مولانا نیست بلکه بگویند یک شعر در چه منابعی هست و در چه منابعی نیست، اگر این فرد از روی جهل می گویند شعر برای مولانا نیست که امید است اصلاح گردد، اما اگر از روی قصد ایجاد شُبه است، گنجور باید نظراتی که ناخواسته شُبه در اشعار اصیل می اندازند را بررسی کند، البته کار سختی است و خداوند شمس در این روز خورشید بر قلبشان بتابد.

مطالب گفته شده بر اساس تصحیح استاد فروزانفر چاپ سال ۱۳۳۶ که از پدرم به دست بنده رسیده است.

امیر آرمان در ‫۲ روز قبل، سه‌شنبه ۷ مهر ۱۴۰۵، ساعت ۰۲:۵۶ در پاسخ به یاسین مشایخی دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۴۵۸:

با درود فراوان، نظرات این فرد را در بسیاری از اشعار مولانا مورد بررسی قرار دادم، جمله ای که در اینجا می بینید به صورت تکراری در زیر بسیاری از اشعار کپی (تکرار) کرده اند تا اعتبار اشعار زیر سوال رود(حدس بدبینانه) اما دقت بفرمایید که سه نسخه مورد اشاره در پانویس اشعار توسط استاد فروزانفر نوشته شده نه برای اینکه بگویند اشعار از مولانا نیست بلکه بگویند یک شعر در چه منابعی هست و در چه منابعی نیست، اگر این فرد از روی جهل می گویند شعر برای مولانا نیست که امید است اصلاح گردد، اما اگر از روی قصد ایجاد شُبه است، گنجور باید نظراتی که ناخواسته شُبه در اشعار اصیل می اندازند را بررسی کند، البته کار سختی است و خداوند شمس در این روز خورشید بر قلبشان بتابد.

مطالب گفته شده بر اساس تصحیح استاد فروزانفر چاپ سال ۱۳۳۶ که از پدرم به دست بنده رسیده است.

امیر آرمان در ‫۲ روز قبل، سه‌شنبه ۷ مهر ۱۴۰۵، ساعت ۰۲:۵۵ در پاسخ به یاسین مشایخی دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۸۰۷:

با درود فراوان، نظرات این فرد را در بسیاری از اشعار مولانا مورد بررسی قرار دادم، جمله ای که در اینجا می بینید به صورت تکراری در زیر بسیاری از اشعار کپی (تکرار) کرده اند تا اعتبار اشعار زیر سوال رود(حدس بدبینانه) اما دقت بفرمایید که سه نسخه مورد اشاره در پانویس اشعار توسط استاد فروزانفر نوشته شده نه برای اینکه بگویند اشعار از مولانا نیست بلکه بگویند یک شعر در چه منابعی هست و در چه منابعی نیست، اگر این فرد از روی جهل می گویند شعر برای مولانا نیست که امید است اصلاح گردد، اما اگر از روی قصد ایجاد شُبه است، گنجور باید نظراتی که ناخواسته شُبه در اشعار اصیل می اندازند را بررسی کند، البته کار سختی است و خداوند شمس در این روز خورشید بر قلبشان بتابد.

مطالب گفته شده بر اساس تصحیح استاد فروزانفر چاپ سال ۱۳۳۶ که از پدرم به دست بنده رسیده است.

امیر آرمان در ‫۲ روز قبل، سه‌شنبه ۷ مهر ۱۴۰۵، ساعت ۰۲:۵۵ در پاسخ به یاسین مشایخی دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۸۹:

با درود فراوان، نظرات این فرد را در بسیاری از اشعار مولانا مورد بررسی قرار دادم، جمله ای که در اینجا می بینید به صورت تکراری در زیر بسیاری از اشعار کپی (تکرار) کرده اند تا اعتبار اشعار زیر سوال رود(حدس بدبینانه) اما دقت بفرمایید که سه نسخه مورد اشاره در پانویس اشعار توسط استاد فروزانفر نوشته شده نه برای اینکه بگویند اشعار از مولانا نیست بلکه بگویند یک شعر در چه منابعی هست و در چه منابعی نیست، اگر این فرد از روی جهل می گویند شعر برای مولانا نیست که امید است اصلاح گردد، اما اگر از روی قصد ایجاد شُبه است، گنجور باید نظراتی که ناخواسته شُبه در اشعار اصیل می اندازند را بررسی کند، البته کار سختی است و خداوند شمس در این روز خورشید بر قلبشان بتابد.

مطالب گفته شده بر اساس تصحیح استاد فروزانفر چاپ سال ۱۳۳۶ که از پدرم به دست بنده رسیده است.

امیر آرمان در ‫۲ روز قبل، سه‌شنبه ۷ مهر ۱۴۰۵، ساعت ۰۲:۵۴ در پاسخ به یاسین مشایخی دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۳۰۹:

با درود فراوان، نظرات این فرد را در بسیاری از اشعار مولانا مورد بررسی قرار دادم، جمله ای که در اینجا می بینید به صورت تکراری در زیر بسیاری از اشعار کپی (تکرار) کرده اند تا اعتبار اشعار زیر سوال رود(حدس بدبینانه) اما دقت بفرمایید که سه نسخه مورد اشاره در پانویس اشعار توسط استاد فروزانفر نوشته شده نه برای اینکه بگویند اشعار از مولانا نیست بلکه بگویند یک شعر در چه منابعی هست و در چه منابعی نیست، اگر این فرد از روی جهل می گویند شعر برای مولانا نیست که امید است اصلاح گردد، اما اگر از روی قصد ایجاد شُبه است، گنجور باید نظراتی که ناخواسته شُبه در اشعار اصیل می اندازند را بررسی کند، البته کار سختی است و خداوند شمس در این روز خورشید بر قلبشان بتابد.

مطالب گفته شده بر اساس تصحیح استاد فروزانفر چاپ سال ۱۳۳۶ که از پدرم به دست بنده رسیده است.

امیر آرمان در ‫۲ روز قبل، سه‌شنبه ۷ مهر ۱۴۰۵، ساعت ۰۲:۵۴ در پاسخ به یاسین مشایخی دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۳۰۹:

با درود فراوان، نظرات این فرد را در بسیاری از اشعار مولانا مورد بررسی قرار دادم، جمله ای که در اینجا می بینید به صورت تکراری در زیر بسیاری از اشعار کپی (تکرار) کرده اند تا اعتبار اشعار زیر سوال رود(حدس بدبینانه) اما دقت بفرمایید که سه نسخه مورد اشاره در پانویس اشعار توسط استاد فروزانفر نوشته شده نه برای اینکه بگویند اشعار از مولانا نیست بلکه بگویند یک شعر در چه منابعی هست و در چه منابعی نیست، اگر این فرد از روی جهل می گویند شعر برای مولانا نیست که امید است اصلاح گردد، اما اگر از روی قصد ایجاد شُبه است، گنجور باید نظراتی که ناخواسته شُبه در اشعار اصیل می اندازند را بررسی کند، البته کار سختی است و خداوند شمس در این روز خورشید بر قلبشان بتابد.

مطالب گفته شده بر اساس تصحیح استاد فروزانفر چاپ سال ۱۳۳۶ که از پدرم به دست بنده رسیده است.

امیر آرمان در ‫۲ روز قبل، سه‌شنبه ۷ مهر ۱۴۰۵، ساعت ۰۲:۵۴ در پاسخ به یاسین مشایخی دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۶۳:

با درود فراوان، نظرات این فرد را در بسیاری از اشعار مولانا مورد بررسی قرار دادم، جمله ای که در اینجا می بینید به صورت تکراری در زیر بسیاری از اشعار کپی (تکرار) کرده اند تا اعتبار اشعار زیر سوال رود(حدس بدبینانه) اما دقت بفرمایید که سه نسخه مورد اشاره در پانویس اشعار توسط استاد فروزانفر نوشته شده نه برای اینکه بگویند اشعار از مولانا نیست بلکه بگویند یک شعر در چه منابعی هست و در چه منابعی نیست، اگر این فرد از روی جهل می گویند شعر برای مولانا نیست که امید است اصلاح گردد، اما اگر از روی قصد ایجاد شُبه است، گنجور باید نظراتی که ناخواسته شُبه در اشعار اصیل می اندازند را بررسی کند، البته کار سختی است و خداوند شمس در این روز خورشید بر قلبشان بتابد.

مطالب گفته شده بر اساس تصحیح استاد فروزانفر چاپ سال ۱۳۳۶ که از پدرم به دست بنده رسیده است.

شایان ارازی در ‫۳ روز قبل، سه‌شنبه ۷ مهر ۱۴۰۵، ساعت ۰۰:۱۶ دربارهٔ ابوالفضل بیهقی » تاریخ بیهقی » مجلد دهم » بخش ۸ - پایان کتاب:

چندی پیش خواندن تاریخ نوشته‌ی ابوالفضل بیهقی را به پایان رساندم. این کتاب روایت سال‌های پادشاهی مسعود بن محمود است در سال‌های ۴۲۱ تا ۴۳۲ قمری (البته سال ۴۲۵-۴۲۴ افتاده است و شرح سفر سلطان مسعود به هندوستان و کشته شدن او در قلعه‌ی گیری هم نیست که شاید ابوالفضل به هر دلیلی تالیف خود را که "تاریخ" نام می‌نهد به پایان نرسانده باشد). این کتاب هم شاهکاری در ادبیات فارسی است و هم در تاریخ نگاری (ابوالفضل در برخی جای‌های کتاب به روش‌شناسی تاریخ نگاری خود پرداخته است که مفصل‌ترین آن در ابتدای مجلد دهم است).

 

خواندن درباره‌ی پیچیدگی‌های دیوان سالاری غزنوی و مناسبات سیاسی میان حاکمیت‌های آن زمان حداقل برای من بسیار شگفت انگیز است. دانستن این که رویکرد غزنویان به خلافت عباسی، سلجوقیان، زیاریان، دولت خوارزمشاه آلتون‌تاش و جانشینان او، خاندان معدان، علی تگین در ماوراءالنهر، شاه ملک پادشاه جَند و... چه بوده و چه ارتباطی با یکدیگر داشته اند برای من بسیار لذت بخش بود.

 

می‌توانیم از جنبه‌های گوناگون آن دوران هم اطلاعاتی به دست آوریم؛ جغرافیا، تاریخ حاکمیت‌های قدیم‌، راهبرد‌های نظامی و شرح جنگ‌ها، جشن سده، مهرگان، نوروز، عید فطر، عید اضحی (قربان) و... نان (غذا) خوردن و نشاط شراب، حضور مطربان (عنصر موسیقی)، عروسی، آذین بستن شهرها، خلعت پوشی، ابزار شکنجه (عقابین،چوب زدن)، اعدام (با شیوه‌ی به دار کشیدن)، بازداشت (به عنوان مثال در قلعه‌ها)، انواع سلاح و پوشش جنگی، معماری‌، وجود حیواناتی چون فیل، شیر و طاووس و موارد بسیار دیگر.

 

شعرهای بسیاری به زبان فارسی (بیشتر از بوحنیفه‌ی اسکافی اگرچه مغلوط اند) و نیز عربی یافت می‌شود. مثل‌های فارسی و عربی بسیارند و ابوالفضل بیهقی به زبان شیرین خود، حکایت‌هایی را در جای جای نوشته‌اش می‌آورد که کتاب را جذاب‌تر می‌کند.

 

یکی از جالب‌ترین موارد کتاب این است که ابوالفضل بیهقی بارها با خوانندگان کتاب خود سخن می‌گوید و ارتباط برقرار می‌کند. او تالیف خود را برای آیندگان می‌نوشته و به جز تلاش برای نوشتن یک اثر معتبر، نگران این بوده که مبادا خوانندگان از خواندن کتابش خسته شوند!

 

تاریخ بیهقی را بخوانید و با خواجه بوالفضل به سفری در هزار سال پیش بروید. از این سفر خسته نخواهید شد.🙂

دکتر حافظ رهنورد در ‫۳ روز قبل، دوشنبه ۶ مهر ۱۴۰۵، ساعت ۲۳:۰۷ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۴۳۸:

به این سبک شعر "مُلَمَّع" می‌گویند.

 

استاد میراحمدی در ‫۳ روز قبل، دوشنبه ۶ مهر ۱۴۰۵، ساعت ۲۲:۱۹ دربارهٔ بیدل دهلوی » غزلیات » غزل شمارهٔ ۷۰۶:

غفلت‌نوایِ حسرتِ دیدار نیستم ...

به نظر من شعر بیدل خود پیچیدگی دارد و ما باید معنا را ساده کنیم 

مثلاً معنای ساده این بیت:

تصور نکن که من در حسرت دیدار سکوت کرده و آه و ناله ای نمیکنم 

آه و ناله من در اشک های من پنهان شده است 

بین پرده اشک و پرده موسیقی و نوا هم ربطی است

استاد میراحمدی در ‫۳ روز قبل، دوشنبه ۶ مهر ۱۴۰۵، ساعت ۲۲:۰۱ در پاسخ به Fateme Zandi دربارهٔ بیدل دهلوی » غزلیات » غزل شمارهٔ ۷۰۶:

سپاس از شما بخاطر پرداختن به شعر بیدل 

اما من عمری است بیت سوم را بجای تَرک ،تُرک خوانده و اینگونه معنا کرده ام:

موی میانْ،تُرکِ مرا بهله شانه ای است

تُرک به معنای معشوق

موی میان هم یعنی کمر باریک

معشوق من نیازی به آرایشگر ندارد و کمر باریکش بهترین نشانه زیبایی اوست

من اینگونه خوانده و معنا کرده ام تا امشب که معنای شما را خواندم

منبع تفسیری شما چیست؟

برداشت شخصی است یا هوش مصنوعی یا کتاب؟

Fateme Zandi در ‫۳ روز قبل، دوشنبه ۶ مهر ۱۴۰۵، ساعت ۲۱:۲۸ دربارهٔ بیدل دهلوی » غزلیات » غزل شمارهٔ ۷۰۶:

به نام حضرت دوست 

حضرت بیدل  دهلوی

توضیحاتی در باره ی این شعر

بن مایه : عارفانه 

وزن : مستفعلن مفاعل مستفعلن فَعَل

یا

مفعول فاعلات مفاعیل فاعلن

بحر : مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف

قوافی : بهانه خانه ترانه شانه فسانه دانه کرانه آستانه نشانه آشیانه زبانه

 

حیرت :سرگشتگی و بهت و عاجز بودن

اما درعرفان مرحله ای را گویند که عارف در مقام کشف و شهود میخواهد برسد به ذات خداوندی و بیدل در این مصرع میگوید در مقام حیرت هستم

دمیدن : شکوفا شدن طلوع کردن برخاستن

گل داغ : کنایه از اشک و حسرت و محرومیت 

بهانه : توجیه و دستاویز

طاووس : نام پرنده ای زیبا که در هندوستان یافت میشود این پرنده در هند الهه ی زیبایی و دین و برکت و روشناییست و وقتی پرهای دمش باز میشود بیشمار رنگ های در هم عجین گشته میدرخشند

ودر این مصرع یعنی زیبایی های درخشان از رنگهای نورانی

جلوه زار : جایی برای آشکار شدن

بیت ۱:

بیدل میگوید من در مقام حیرت قرار دارم و اشک داغ من بخاطر محرومیتم دستاویز و توجیه مناسبی برای شکوفا شدن حیرانی من هست(حیرانی در عرفان مقدمه ای برای رسیدن به نقطه ای روشن و ثابت است)

و زیبایی های آن نورهای درخشان رنگین، مثل طاووسیست که وقتی پدیدارو آشکار میشود شبیه یک خانه ای هست که در آن پر از آینه کاریست

آینه کاری : مانند صحن های مذهبی که از آینه های کوچک و رنگین تشکیل شده که همه جا را نورانی کرده باشد و یک هنرست

 همان بحث وحدت در کثرت  

آیینه ها تصاویری هستند متکثر اما انعکاسشان از یک آینه متجلی شده است 

در واقع بیدل میخواهد بگوید من دراین همه رنگ ها و نورها سرگردان و حیرت زده ام و محرومم از آن ذات لایتناهی و اشک ریختنم هم توجیه این مطلب می باشد

 

غفلت : بی توجهی و سوءاستفاده

نوا : مقام دوازدهم موسیقی، دارایی ، آهنگ و سرود

پرده : یکی از ارکان موسیقی: حجاب، تغییر در ارتعاش موسیقی

چکیدن : جوشیدن 

بیت ۲ :بیدل میگوید که بر طبق همان اشک ریختنم در بیت گل داغ ، آهنگ و موسیقی حاصل از اشک ریختن‌ من بخاطر حسرت دیدارت، لج کردن و گریستن یک طفل نیست برای رسیدن به هدفش و سوء استفاده کردن نیست، بلکه در موسیقی و چکیدن و جوشش اشک پرده های چشم من نوعی موسیقی منظم شبیه ترانه وجود دارد که دست من نیست

در این بیت نوا و پرده و ترانه مراعات النظیر هستند

 

دردسر : مشکل و به زحمت انداختن

تکلف : تشریفات

مشاطه : آرایشگر 

بر طرف : از میان برداشت و رفع کردن

تَرک: ر ساکن : کلاه خودجنگی و کلاه درویشان و کلاه جنگی که مو از میان آن بیرون می آید 

بَهله : دستکش شکاری و جنگی از چرم

 

بیت ۳ : بیدل می گوید که من زحمت تشریفات یک آرایشگر را به خود نمیدهم و به هیچ کسی احتیاج ندارم وقتی دستکشم میتواند موهای بیرون زده ی از کلاهم را آراسته و مرتب کند

یعنی میخواهد بگوید برای رسیدن به تو هیچ احتیاج به دیگران و واسطه ای نیست

آراستگی نفس من به دست تو فقط امکانپذیراست

حسرت کمین : کسی که کمین میکند به واسطه حسرت خویش

وعده ی وصل : پاداش رسیدن

چشم‌ بهم نیامده : چشمی که باز است و نمیخوابد

فسانه : اسطوره ی اعجاز

بیت ۴: من در کمین حسرت برای پاداشی هستم که نامش رسیدن به توست و مانندکسانی که مشتاق هستند آخر قصه ی افسانه ها را بشنوند نمیخوابم و چشمان باز و گوش من شنواست

ضبط نفس : حبس کردن نفس و صدا

فال : واحد شمارشی میوه هایی مانند گردو

بیت ۵:

حبس کردن نفس نشانه شنیدن حضور همهمه و جمع میباشد و این مسئله نوید بخش است برای انسانی تنها مانند میوه ای کوچک و نارس که از دانه ای حاصل شده که به تنهایی قابل ریشه زدن نیست و به عناصر چون آفتاب و خاک و باران محتاج است

میخواهد بگوید که موجودات کائنات در کثرت بهم متصل هستند مانتد یک زنجیر

رستن : رها شدن 

بحر : دریا

بیت ۶:

در دریا اگر  گوهررو مراورید نشوی نمیتوانی رها شوی

توضیح : از هزاران قطره ی باران یکی فقط میتواند به داخل صدف برود و تبدیل به مروارید میشود 

بیدل می فرماید: اگر میخواهی رها شوی و گوهر وجودی خودت را بشناسی (هر قطره رادبه خویش رسیدن ) باید رها باشی تا در کرانه دریا ( وسعت لایتناهی خداوند) قرار بگیری 

این همان بحث خود شناسی وخداشناسی وحدت وجود است

    تعظیم ِ اعتبار: محترم شمردن خداوند با تعظیم و گردن نهادن و کسب اعتبار در اطاف

مخصوص نیست: کار خاصی نیست

بیت۷: بیدل میگوید کسانی که حج میروند برای احترام به خداوند تعظیم میکنند که اعتبار هم کسب کنند و کار ویژه ای انجام نداده اند چون هر جا که سر در مقابل بزرگی خداوند به سجده رود آنجا همان آستانه ی ملکوتی خداونداست

زه کنند : کشیدن کمان 

کمانهای امتیاز: کمانهایی که هرکدامشان امتیازی دارند برای خوردن به هدف

نشانه : علامت

 

بیت ۸: وقتی در مسابقه ای شرکت میکنی و برای برنده شدن کوشش ، بعضی ها (این) به هدف میزنند و بعضی ها (آن) می بازند و اینها نشانه و علامتیست برای اینکه هر فرد با قدرت و عمل صالح و درست خود میتواند در مسابقه ی رسیدن به هدف و کمال گام برداردو برسد به حد مطلوب و نرسیدن و رسیدن هر دو نشانه ی عملکرد است

رنگ پریده : انسان مغموم و پریشان

بیت ۹:

با وجود اینکه عمری را به عبث پشت سر گذاشتم اما میتوانم دلم را شاد کنم و انرژی و توانایی هایم را دوباره بدست بگیرم چرا که هر انسان پریشان هم میتواند خیال و رویاهایش را به تحقق بپیوندد و آشیانه ی سلامتی را برای خود بسازد

بیت ۱۰:

توضیح : مانند رعد و برق و صاعقه ای که از خوردن دو ابر مثبت و منفی بهم، انرژی آزاد میکند برای رهایی و نور و شعله تولید میکند

می گوید ای بیدل از آن برق و صاعقه درون خود که آزادیت را به ارمغان می آورد هرگز سوال نکن چرا که باید این شعله ی درون تو زبانه بکشد تا برسد به سر منشا نور و تجلیگاه 

در واقع میخواهد بگوید باید جرقه ای در درون ما تولید شود و شعله ای ایجاد بشود و زبانه بگیرد تا آزاد و رها شویم

۱
۲
۳
۴
۵
…
۵۸۴۰