گنجور

حاشیه‌ها

سیدعلی (رضا) ساقی در ‫۱ روز قبل، دوشنبه ۱۸ آبان ۱۴۰۵، ساعت ۲۱:۰۷ در پاسخ به فرهاد دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۳۵۵:

ازلطف ومحبت شما سپاسگزارم🌹🙏

سیدعلی (رضا) ساقی در ‫۱ روز قبل، دوشنبه ۱۸ آبان ۱۴۰۵، ساعت ۲۱:۰۶ در پاسخ به فاطمه یاراحمدی دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۳۵۵:

ازلطف ومحبت شما سپاسگزارم🌹🙏

سیدعلی (رضا) ساقی در ‫۱ روز قبل، دوشنبه ۱۸ آبان ۱۴۰۵، ساعت ۲۰:۴۸ در پاسخ به مشتاق دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۳۵۴:

https://rezasaghy.blogfa.com/

برمک در ‫۱ روز قبل، دوشنبه ۱۸ آبان ۱۴۰۵، ساعت ۱۹:۴۵ دربارهٔ طالب آملی » دیوان اشعار » غزلیات » شمارهٔ ۱۵۹۲:

بتازه رویی خود برگ لاله ای بگزین
 بترزبانی من  شاخ سوسنی بنمای

شیرین غفارخانی در ‫۱ روز قبل، دوشنبه ۱۸ آبان ۱۴۰۵، ساعت ۱۸:۵۱ دربارهٔ خواجه عبدالله انصاری » رباعیات شیخ انصاری (نقل از کشف الاسرار و انوارالتحقیق) » شمارهٔ ۱۰:

این زبان:
۱.زبان سر
۲.زبان حرفهای سطحی روزانه/ زبان ظاهر.

زبانی دگر:
۱.زبان دل/ زبان جان/ زبان باطن.
۲.زبان حقیقت/ چیزی که با زبان سر به طور کامل قابل بیان نیست.

دوزخ و فردوس:
اگر دوزخ و فردوس را دو مکان اخروی بدانیم، شاعر می‌گوید واقعیت به این دو مکان محدود نمی‌شود.

یعنی ممکن است حقیقت هستی گسترده‌تر از آن چیزی باشد که ما در تصور معمول خود از جهان پس از مرگ می‌گنجانیم.

مکان:
مکان الزاماً به یک مکان جغرافیایی اشاره نمی‌کند.
ممکن است منظور مرتبه‌ای از وجود باشد؛ چیزی که با زندگی معمولی و تجربه حسی تفاوت دارد.


«کانی» یعنی معدن یا سرچشمه‌ای که گوهر از آن بیرون می‌آید.

رضایی در ‫۱ روز قبل، دوشنبه ۱۸ آبان ۱۴۰۵، ساعت ۱۸:۳۴ دربارهٔ عطار » تذکرة الأولیاء » بخش ۳۷ - ذکر ابوحفص حداد قدس الله روحه العزیز:

سلام.

جملات ابتدایی مورد 92 را اصلاح بفرمایید:

و گفت: «هرکه دهد و نستاند او مرد است و هرکه دهد و بستاند او نیم‌مرد است و هرکه ندهد و بستاند او مگس است نه کس. درو هیچ خیر نیست.»

 

بر اساس نسخه دکتر شفیعی کدکنی، ص 408

سیدعلی (رضا) ساقی در ‫۲ روز قبل، دوشنبه ۱۸ آبان ۱۴۰۵، ساعت ۱۶:۴۱ در پاسخ به حمید دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۳۴۶:

ازلطف ومحبت شما سپاسگزارم🌹🙏

سناتور سنتور در ‫۲ روز قبل، دوشنبه ۱۸ آبان ۱۴۰۵، ساعت ۱۶:۲۴ دربارهٔ سعدی » بوستان » باب هفتم در عالم تربیت » بخش ۲۱ - گفتار اندر پرورش زنان و ذکر صلاح و فساد ایشان:

زنِ خوبِ فرمانبَرِ پارسا

کُنَد مَردِ درویش را پادشا

برو پنج نوبت بزن بر دَرَت

چو یاری موافق بود در بَرَت

دلارام باشد زنِ نیک‌خواه

ولیکن زن بد، خدایا پناه!

چو مَستور باشد زن و خوبروی

به دیدارِ او در بهشت است شُوی

کسی برگرفت از جهانْ کامِ دل

که یک دل بود با وی آرامِ دل

اگر پارسا باشد و خوش‌ سَخُن

نگه در نکوییّ و زشتی مَکُن

زنِ خوش‌ مَنِش ، دل‌ نشان‌ تر که خوب

که آمیزگاری بپوشد عیوب

ببرد از پری‌ چهرهٔ زشت‌ خوی

زنِ دیو سیمایِ خوش‌ طبع ، گوی

تهی‌ پایْ رفتنْ بِه از کفشِ تَنگ

بلایِ سفر ، بِه که در خانهْ جنگ

سفر ، عید باشد بر آن کدخدای

که بانویِ زشتش بود در سرای

اگر زن ندارد سوی مَرد ، گوش

سَراویلِ کُحلیش در مَرد پوش

بر آن بنده ، حق نیکویی خواسته است

که با او دل و دستِ زن راست است

چو در رویِ بیگانه خندید زن

دگر ، مَرد گو لافِ مَردی مزن

زنِ شُوخ چون دست در قلیه کرد

برو گو بنه پنجه بر رویِ مَرد

ز بیگانگان چشمِ زن کور باد

چو بیرون شد از خانه ، در گور باد

چو بینی که زن پای‌ برجایْ نیست

ثبات ، از خردمندی و رای نیست

زنِ خوبِ خوش‌ طبع رنج است و بار

رها کن زنِ زشتِ ناسازگار

یکی گفت : «کس را زنِ بد مباد»

دگر گفت : «زن در جهانْ خوَد مباد!»

زنِ نو کن ای دوست هر نوبهار

که تقویمِ پاری نیاید به کار

کسی را که بینی گرفتارِ زن

مکن سعدیا ، طعنه بر وی مزن

بر آن بنده ، حق نیکویی خواسته است

که با او دل و دستِ زن راست است

کسی برگرفت از جهانْ کامِ دل

که یک دل بود با وی آرامِ دل

یکی گفت : «کس را زنِ بد مباد»

دگر گفت : «زن در جهانْ خوَد مباد!»

دلارام باشد زنِ نیک‌ خواه

ولیکن زن بد ، خدایا پناه!

سعدی جان

سناتور سنتور در ‫۲ روز قبل، دوشنبه ۱۸ آبان ۱۴۰۵، ساعت ۱۶:۰۹ دربارهٔ سعدی » بوستان » باب هفتم در عالم تربیت » بخش ۲۱ - گفتار اندر پرورش زنان و ذکر صلاح و فساد ایشان:

بر آن بنده ، حق نیکویی خواسته است

که با او دل و دستِ زن راست است

کسی برگرفت از جهانْ کامِ دل

که یک دل بود با وی آرامِ دل

یکی گفت : «کس را زنِ بد مباد»

دگر گفت : «زن در جهانْ خوَد مباد!»

دلارام باشد زنِ نیک‌ خواه

ولیکن زن بد ، خدایا پناه!

سعدی جان

اَگَر پارسا باشَد و رایْ‌ زَن

یکی گَنْج باشَد پُرآگَنده زَن

فردوسی بزرگ

امام باقر (ع) :

سرگرمی مؤمن در سه چیز است :

لذّت بردن از زنان ، بذله گویی با برادران

و نماز شب .

#بحارالأنوار : 76/59/5

امام صادق (ع) :

مردم در دنیا و آخرت لذّتی بهتر از لذّت زن

نچشیده اند . بهشتیان از هیچ چیز بهشت ،

نه از خوراکی و نه از نوشیدنی ، به اندازه نکاح

لذّت نمی برند.

#وسائل الشیعة : 14/10/8

رسول خدا (ص):

از دنیا سه چیز به نظر من خوش آیند است

زنان و عطر ولی روشنی چشم من در نماز است .

#الخصال ، ج 2 ، ص 165

نقل از یکی از شیعیان : امام صادق (ع) از ما

پرسید : چه چیز از همه لذّت بخش تر است؟

عرض کردیم : هیچ چیز ، فرمود : لذّت

بخش ترین چیزها نزدیکی کردن با زنهاست .

#وسائل الشیعة : ۱۴/۱۰/۶

یکی از اصحاب ما گوید امام صادق (ع) از ما

پرسید : لذیذترین چیزها چیست ؟ ما چیزهای

بر شمردیم . آن حضرت (ع) فرمود : لذیذترین

چیزها ، نزدیکی بازنان است .

#فروع کافی ج 6 ص ٨٨

فضل بند عبد الملک گوید : امام صادق (ع)

فرمود : پیامبر خدا (ص) فرمود : بهترین زنان

شما زن پاکدامن و پر شهوت است .

#فروع کافی ج 6 ص 95

امام صادق (ع) : سه چیز از سنت پیغمبران :

بوی خوش (عطر) به کار بردن و موی را کوتاه

کردن و با همسر آمیزش بسیاری نمودن .

#خصال ج ۲ ص ۹۲

امام صادق (ع) ؛

دنیا و خوشی های آن برای شما آفریده شده

است . لذیذ ترین چیزها در این دنیا آمیزش

با همسر است . چنان که لذت بخش ترین کار

در باغ بهشت نیز همین است .

#کافی ، ج ۵ ، ص ۳۲۱

حضرت علی (ع) ؛

مردان از زمین آفریده شده‌ اند و میل آنان به

زمین است ، و زنان از مردان آفریده شده‌ اند

و میل آنان به مردان است . ای گروه مردان !

زنان را حبس کنید.

#همان ، ص 337 / حر عاملی ، وسائل

الشیعة ، ج 20 ، ص 179

امام صادق (ع) از قول امام علی (ع) ؛

مردان از خاک آفریده شدند و توجه آنان به

زمین است و زنان از مردان خلق شده اند و

بدانها توجه دارند . ای مردان زنان را در خانه

حبس کنید .

العاملی ، پیشین ،ج14 ،ص41 ،ب24 ،ج۱

امام صادق (ع) :

زن از مرد آفـریده شده و تمـام توجهش

به سوی مردها معطوف می باشد.پس

همسرانتان را دوست بدارید.

بحارالأنوار ، ج 103 ، ص

امام صادق (ع) :

از اخلاق پیمبران این است که نسبت

به همسرانشان محبت دارند.

بحارالأنوار ، ج 103 ، ص 236

حضرت علی ع ؛

به راستی که میل زنان به سوی مردان است.

الکافی ، ج 5 ، ص 82

حضرت علی (ع) ؛

به راستی میل زنان به زینت‌ های دنیا و فساد در آن است.

نهج البلاغة ، خطبهٔ 153

تصنیف غررالحکم ، ص 408 ، ح 9367

حرانی ، ابن شعبه ، تحف العقول ، ص 156

 

میزان شهوت و غریزه جنسی زنان

امام علی علیه السلام :

خـداوند ، شـهوت را ده قسـمت آفرید : نُه قسمت آن را در زنان قـرار داد و یک قسمـت را در مـردان . اگر خداوند حیا و شـرم را در نهاد زنان قرار نمی داد ، در برابر هر مرد ، نه زن قرار می گرفت.

نهج البلاغة ، خطبه ۱۵۳ ؛ تصنیف غررالحکم ، ص ۴۰۸ ، ح ۹۳۶۷، حرانی ، ابن شعبه ، تحف العقول ، ص ۱۵۶

امام صادق علیه السلام ؛

همانا خدای تبارک و تعالی میل زناشویی را ده سهم قرار داده است که نـه سهـم آن در زن است و یک سهم در مردان و اگر نبود آن مقدارحیا که خدای عز و جل به مقدار شهوت در زنان قرار داده به هر مردی نه زن در می آویخت.

الخصال ، ج 3 ، ص 438

زنان را همین بس بود یک هنر

نشینند و زایند شیران نر

 

آن که را دختر است جای پسر

گر چه شاهست ، هست بد اختر

 

چنین گفت دانا که دختر مباد

چو بادش به جز خاک افسر مباد

 

زن و اژدها هر دو در خاک به

و زین هر دو روی زمین پاک به

 

زنان چون درختند ؛ سبز و آشکار

ولیک از نهان ، زهر دارند بار

 

زن ار چه دلیر است و بازو دست

همان نیم مرد است هر چون که هست

 

ز بن با زنان در ستیزه بکوش

وزیشان نهان خویشتن دار گوش

 

هم از بخت ترسم که دمساز نیست

هم از تو که با زن دل راز نیست

 

که موبد چنین داستان زد ز زن

که با زن در راز هرگز مزن

#اسدی_توسی

وکیل ‌ در ‫۲ روز قبل، دوشنبه ۱۸ آبان ۱۴۰۵، ساعت ۱۵:۵۶ در پاسخ به امین کیخا دربارهٔ خاقانی » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱:

سلام

با احترام ششدر شدن نه مانند مات شدن است و نه حتی مانند کیش گرفتن. بلکه وضعیتی شبیه به آچمز است در شطرنج

سیدعلی (رضا) ساقی در ‫۲ روز قبل، دوشنبه ۱۸ آبان ۱۴۰۵، ساعت ۱۵:۵۵ در پاسخ به محسن دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۳۴۵:

ازلطف ومحبت شما سپاسگزارم🌹🙏

سیدمحمد جهانشاهی در ‫۲ روز قبل، دوشنبه ۱۸ آبان ۱۴۰۵، ساعت ۱۵:۴۹ دربارهٔ بیدل دهلوی » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۵۶:

بیدل دهلوی » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۵۶
        
گُل بر رُخَت‌ گشود، نقاب‌ِ کَشیده را
آیینه آب داد ز رویِ تو، دیده را

عمری ست، درسَم‌ از لب‌ِ لعلِ خموشِ تو ست
یعنی شنیده‌ام، سخنِ ناشنیده را

ماییم و حیرتیّ و سرِ راهِ انتظار
امّید منقطِع نشود، دام چیده را

نتوان به وحشت از سَرِ آسودگی‌ گذشت
دامِ ره است‌ گوش، صدایِ رمیده را

خالی‌ست بزمِ صحبتِ ما، ورنه در میان
فرصت‌ کجا ست؟ اشکِ ز مژگان چکیده را

اندیشه فالِ وهم زد و عمر نام‌ کرد
گَردِ رَمِ به دامِ نفَس واتپیده را

گرداب را نشد خس و خاشاک عیب‌پوش
مژگان ندوخت، چاکِ گریبانِ دیده را

دردِ سرِ زبان مَدِه از حرفِ نارسا
از خُم برون مَیار، مِیِ نارسیده را

در زیرِ چرخ، یک مژه راحت طمع مدار
آفت‌  شناس، سایهٔ سقفِ خمیده را

کرد آب، بی‌زبانیِ مینایِ بِسملَم
در موجِ خون صدا ست‌، گلویِ بریده را

خواری، جزایِ پای ز دامن‌ کشیدن است
دریاب، اشکِ از مژه بیرون دویده را

تا زندگی‌ست، عمر اقامت نصیب نیست
وحشت شکسته، دامنِ صبحِ دمیده را

در دامِ اضطراب‌ کَشد عشق را هوس
آرام نیست، آتشِ خاشاک دیده را

بیدل، به دامِ سُبحه محال است فکرِ صید
بی‌موجِ باده، طایرِ رنگِ پریده را

سیدمحمد جهانشاهی در ‫۲ روز قبل، دوشنبه ۱۸ آبان ۱۴۰۵، ساعت ۱۵:۳۰ دربارهٔ بیدل دهلوی » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۵۵:

بیدل دهلوی » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۵۵
        
کو دِماغِ جَهد، تن در خاکساری داده را
ناتوانی سخت افشرده‌ست، نبضِ جاده را

وصل نتواند، خمارِ حسرتِ دلها شکست
کم نسازد مِی‌کَشی، خمیازه جامِ باده را

از زبانِ خامُشی تقریرِ من، غافل مباش
جوهرِ تیغ است، این موجِ به جا اِستاده را

نیست ممکن، رنگ را با بوی‌ِ گل آمیختن
کم رسَد گَردِ کدورت، دامنِ آزاده را

بی‌تکلّف، شعله ی جولان تمنّایِ تُو ایم
نقشِ پایِ ما به رنگِ شمع سوزد، جاده را

شوخیِ چشمَت هم‌، از مژگان توان دید آشکار
گردنِ مینا بوَد رگهایِ تاک، این باده را

سینه صافی، می‌کند آیینه را دامِ مثال
از قبولِ نقش نبوَد چاره، لوحِ ساده را

موج در گوهر، ز آشوبِ تپشها ایمن است
نیست تشویشِ دگر، در بندِ دل افتاده را

زندگی نذرِ فنا کن، از تلاش آسوده باش
حفظ تا کِی مشتِ خاری، سوختن آماده را

سازِ ‌خسَّت نیست بیدل، بی‌درشتیهایِ طبع
کمتر افتد نرمیِ پِستان، زنِ نازاده را

مجنونة الله در ‫۲ روز قبل، دوشنبه ۱۸ آبان ۱۴۰۵، ساعت ۱۵:۰۰ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۹۹:

سلام

من راجب وزن این شعر سوال دارم.

تو بیت: مشکلی دارم ز دانشمند مجلس باز پرس

توبه فرمایان چرا خود توبه کمتر می‌کنند؟

 

من تقطیع هجایی کردم، مصرع اول درسته میشه همون فاعلاتن فاعلاتن فاعلاتن فعلن 

مصرع دوم اون «یان»(مال توبه فرمایان) کار رو خراب می‌کنه. چون علامتش میشه _U ولی برای تطابق با مصرع قبلی باید _ باشه. 

من تازه با این مبحث عروض و اینا آشنا شدم، میشه لطفاً برام توضیح بدید؟

مجنونة الله در ‫۲ روز قبل، دوشنبه ۱۸ آبان ۱۴۰۵، ساعت ۱۴:۴۳ دربارهٔ سعدی » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۹۳:

چرا گفته أنتَ و نگفته أنتِ؟

مگه نباید مونث باشه؟

سیدمحمد جهانشاهی در ‫۲ روز قبل، دوشنبه ۱۸ آبان ۱۴۰۵، ساعت ۱۴:۳۷ دربارهٔ بیدل دهلوی » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۵۴:

بیدل دهلوی » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۵۴
  
قیدِ هستی نیست مانع، خاطرِ آزاده را
در دلِ مینا برون‌ گَردی‌ست، رنگِ باده را

خوابناکان را، نمی‌باشد تمیزِ روز و شب
ظلمت و نور است یکسان، تن‌ به‌ غفلت‌ داده‌ را

تا توانی مشقِ دَردی کُن، که در دیوانِ عشق
نیست خطّی جز دَریدن، نامه‌هایِ ساده را

همچو گوهر، سُبحهٔ یکدانهٔ دل جمع‌ کن
چند چون‌ کف بر سرِ آب افکنی، سجّاده را

نیست سرو از بی‌بری ممنونِ احسانِ بهار
بارِ منّت خَم نسازد، گردنِ آزاده را

آب در هر  سرزمین دارد، جدا خاصیّتی
نشئه باشد مختلف در هر طبیعت، باده را

اشک یأس‌آلوده بود، از دیده بیرون ریختم
خاک بر سر کردم، این طفلِ ندامت‌زاده را

هر کجا عبرت سوادِ خاک روشن می‌کند
خجلت‌ِ کوری‌ست چشم، از نقشِ پا نگشاده را

بی‌نفَس‌ گشتن، طلسمِ راحتِ دل بوده است
موجِ منزل می‌زنم، تا محو کردم جاده را

بیدل از تسلیم‌، ما هم صیدِ دل‌ها کرده‌ایم
نسبتی با زلف می‌باشد، سرِ افتاده را

مجنونة الله در ‫۲ روز قبل، دوشنبه ۱۸ آبان ۱۴۰۵، ساعت ۱۴:۳۱ در پاسخ به Polestar دربارهٔ سعدی » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۱۷:

نه. حدیث خَلق درسته. یعنی حرف آدما

استاد.میراحمدی در ‫۲ روز قبل، دوشنبه ۱۸ آبان ۱۴۰۵، ساعت ۱۴:۲۳ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۴۲:

وه که دُردانه‌ای چنین نازک در ...

یک نمونه اصیل غزل 

غزل عرفانی است، اما شاعر در آن وارد عشقبازی و هم  بستری و اینگونه مسائل میشود ؛

چرا؟

زیرا میخواهد ابتدا غزلسرایی کند و سپس غزلی بسراید عرفانی!

غزل بدون بیان اطوار عشق و عشقبازی اصالتا غزل نیست 

آن معشوق عرفانی وقتی بیاید در جهان محسوس غزل میتوان آرزوی هم بستر شدن با او را هم داشت!

این از ناآگاهی مخاطب است که  بگوید اگر عرفانی است و منظور خداست پس چرا شاعر چنین گفته !

 

مجنونة الله در ‫۲ روز قبل، دوشنبه ۱۸ آبان ۱۴۰۵، ساعت ۱۴:۲۲ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۹۹:

می‌شه بگید وزن این شعر چیه؟

ممنونم

استاد.میراحمدی در ‫۲ روز قبل، دوشنبه ۱۸ آبان ۱۴۰۵، ساعت ۱۴:۱۸ دربارهٔ بیدل دهلوی » غزلیات » غزل شمارهٔ ۵۴۶:

زندگانی در جگرخار است و در پا ...

این را نتوان غزل گفت به معنای اصیل 

اصلا 99 درصد غزلیات بیدل ،غزل به معنای اصیل نیستند و فقط قالب غزلی دارند

غزل اصیل شعری است با آن قالب معین و در اطوار عشق و عشقبازی!

۱
…
۲
۳
۴
۵
۶
…
۵۸۵۹