گنجور

حاشیه‌ها

مهدی کاظمی در ‫۱۰ سال قبل، شنبه ۲۶ دی ۱۳۹۴، ساعت ۰۰:۰۸ دربارهٔ مولانا » مثنوی معنوی » دفتر اول » بخش ۸۳ - در معنی آنک من اراد ان یجلس مع الله فلیجلس مع اهل التصوف:

آن رسول از خود بشد زین یک دو جام
نی رسالت یاد ماندش نی پیام
ان فرستاده قیصر روم ازین باده ناب معرفت یکی دو جامی نوشید و مست شد و دیگه نه ماموریتش یادش موند و نه پیامی که باید انرا میرسوند
واله اندر قدرت الله شد
آن رسول اینجا رسید و شاه شد
سرگشته و حیران از قدرت افرینش و اسرار هستی شد و وقتی به این درجه از مستی و اگاهی رسید شاه شد و مقام انسان را درک کرد
سیل چون آمد به دریا بحر گشت
دانه چون آمد به مزرع گشت کشت
سیل وقتی بدریا رسید خود دریا شد جز به کل تبدیل شد و وقتی دانه ای به مزرعه رسید در فرایند کشت قرار گرفت
چون تعلق یافت نان با بوالبشر
نان مرده زنده گشت و با خبر
وقتی نانی خورده شد و جزیی از وجود او شد قسمتی از ادمی شد و دارای ادراک و هوشیاری ....
موم و هیزم چون فدای نار شد
ذات ظلمانی او انوار شد
برای مثال وقتی هیزم در اتش میسوزد و فدای اتش میشود فانی میشود تماما تبدیل به اتش و نور میشود و ماهیت خود را از دست میدهد
سنگ سرمه چونک شد در دیدگان
گشت بینایی شد آنجا دیدبان
برای مثال وقتی سرمه به چشم کشیده میشود جزئی از چشم میشود و دیگر جدا ازو نیست
ای خنک آن مرد کز خود رسته شد
در وجود زنده‌ای پیوسته شد
خوش بحال مردی که از خودش رست و از منیت ها رهایی یافت و در وجود شخص دیگر تجلی یافت و پیوسته و همیشگی شد
وای آن زنده که با مرده نشست
مرده گشت و زندگی از وی بجست
ولی بدا بحال اونیکه از ارزشهای انسانی دور شد و به دنیا و لذاتش چسبید و با هویت مردگان هم هویت شد و خوی همنشین مرده دل را بخود گرفت .... با هدر دادن فرصتها مرگ را در عین زنده بودن بر خود ارزانی داشته و زندگی واقعی از وی گم میشود
چون تو در قرآن حق بگریختی
با روان انبیا آمیختی
وقتی بسوی راه هدایت و در پناه نیکان و برگزیدگان قرار بگیری به روش انان درمیایی
هست قرآن حالهای انبیا
ماهیان بحر پاک کبریا
چونکه در قران وصف حال مردان حق و برگزیدگان الهی بازگو شده است ان کسانیکه در این دریای پاک اسمانی و معرفت همچون ماهی غوطه ورند و غرقه در ذات پاک خویش و مست خداوندند....

ناشناس در ‫۱۰ سال قبل، جمعه ۲۵ دی ۱۳۹۴، ساعت ۲۳:۴۶ دربارهٔ امیرخسرو دهلوی » دیوان اشعار » غزلیات » شمارهٔ ۹۳:

ای به تو روشن دوچشمم

فاضل در ‫۱۰ سال قبل، جمعه ۲۵ دی ۱۳۹۴، ساعت ۲۲:۰۴ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۵۲۷:

حتما آواز این شعر را با صدای سالار عقیلی گوش دهید.
آلبوم یاد باد، قطعه 6

جاوید مدرس اول رافض در ‫۱۰ سال قبل، جمعه ۲۵ دی ۱۳۹۴، ساعت ۱۹:۳۴ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۶۰:

******************************************
******************************************
این ........... که رسید از دیار دوست
وآورد حِرز جان ز خط مشکبار دوست
پیک نامه‌ور: 2 نسخه (801 و 1 نسخۀ متأخر: 858)
پیک خوش‌خبر: 1 نسخه (813)
پیک نامَور: 14 نسخه (816، 822، 827، 836، 843 و 9 نسخۀ متأخّر یا بی‌تاریخ) قزوینی- غنی، خانلری، عیوضی، نیساری، جلالی نائینی- نورانی وصال، سایه {همۀ مصحّحان}
پیک نامه‌بر: 20 نسخه (818، 819، 821، 823، 824، 825، 834 و 13 نسخۀ متأخّر یا بی‌تاریخ)
37 نسخه غزل 62 و بیت مطلع آن را دارند. نسخۀ مورخ 803 غزل را ندارد. با توجه به رسم الخط نوین و اعتبار نسخۀ مورخ 801، شاید مناسب‌تر باشد که ضبط «نامه‌ور» را بر «نامَور» ترجیح دهیم زیرا «نامور» به سکون "میم" و به معنی سرشناس، نام‌آور و ارجمند نیست بلکه صورتی دیگر از ترکیب «نامه‌بر» یا «نامه‌ور» است و اکثریت نسخ نیز صراحتاً به همین معنی آورده‌اند. پیک کسی بود که خبری را می‌رساند و آن که نامه یا نوشته‌ای نیز با خود می‌آورد، نامه‌ور خوانده می‌شد. پسوند «ور» واژه‌ای با معنی وسیعتر (و اینجا در قیاس با "نامه‌بر") می‌سازد.
در بیت فوق دو دگرسانی دیگر نیز وجود دارد در آغاز مصرع نخست:
این پیک: 29 نسخه (813، 819، 821، 822، 823، 824، 825، 834، 836، 843 و 19 نسخۀ متأخّر یا بی‌تاریخ{نسخۀ 858: ای پیک}) خانلری، عیوضی، نیساری، سایه، جلالی نائینی- نورانی وصال
آن پیک: 8 نسخه (801، 816، 818، 827 و 4 نسخۀ متأخّر یا بی‌تاریخ) قزوینی- غنی، خرمشاهی جاوید
در آغاز مصرع دوم:
و آورد: 19 نسخه (801، 813، 818، 819، 822، 834، 836، 843 و 11 نسخۀ متأخّر یا بی‌تاریخ) خانلری، عیوضی، نیساری، سایه، جلالی نائینی- نورانی وصال
آورد: 17 نسخه (816، 821، 823، 824، 825، 827 و 11 نسخۀ متأخّر یا بی‌تاریخ) قزوینی- غنی، سایه، خرمشاهی- جاوید
حرز: تعویذ، نوشته یا دعایی برای حفاظت از چشم زخم و خطر.
خط مشکبار: خطی که چون مشک، تیره و معطر است.
****************************************
****************************************

حسین توفیقی در ‫۱۰ سال قبل، جمعه ۲۵ دی ۱۳۹۴، ساعت ۱۹:۱۵ دربارهٔ شاطر عباس صبوحی » دوبیتی‌ها » فال قهوه:

قربان وفای تو گردم به مرگ من گذری کن تا بوی تو را از رخنه تابوت احساس کنم.

حامد عبداللهی سفیدان در ‫۱۰ سال قبل، جمعه ۲۵ دی ۱۳۹۴، ساعت ۱۸:۴۵ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۰۸۵:

در بین سوم عبارت «به وکیل درسپردی» نوشتید که دکتر سروش هم همین‌طور خوندن ولی استاد شفیعی کدکنی ذیل این عبارت توضیح داده‌اند که «وکیلِ در» اصطلاحی است و به کسی گفته می‌شد که دم در پول می‌گرفت. در نتیجه باید اینجوری نوشته و خوانده بشه: «به وکیل، در سپردی»

مهدی در ‫۱۰ سال قبل، جمعه ۲۵ دی ۱۳۹۴، ساعت ۱۸:۴۴ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۴۱۷:

در بیت دوم-مصراع دوم این طور درست است :
گه جام زرکش گه ((کام)) دلخواه

س ، م در ‫۱۰ سال قبل، جمعه ۲۵ دی ۱۳۹۴، ساعت ۱۶:۲۵ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۴۴۱:

کآن عقیق نادر ارزانم آرزوست
دوست عزیزی که فرمودید :
”در اینجا «ارزانم» به‌معنی «ارزانیِ من است» یعنی آن معدن عقیق نادری را آرزو دارم که ارزانیِ من است یا بخشوده شده به من است.“
اینجا ارزان به مانای ارزانی شده نیست ، بلکه به معنی ارزنده است
چون اگر به او ارزانی شده ، دیگر آرزو داشتن آن بی معنا ست،
میگوید آن معدن عقیق کمیاب ارزنده ”پر ارزش“ را آرزو دارم
خوش باشید

رسول در ‫۱۰ سال قبل، جمعه ۲۵ دی ۱۳۹۴، ساعت ۱۴:۱۳ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۴۴۱:

در مورد مصرع:
کآن عقیق نادر ارزانم آرزوست

در اینجا «ارزانم» به‌معنی «ارزانیِ من است» یعنی آن معدن عقیق نادری را آرزو دارم که ارزانیِ من است یا بخشوده شده به من است.

رضا. م در ‫۱۰ سال قبل، جمعه ۲۵ دی ۱۳۹۴، ساعت ۱۲:۱۰ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۲۱۴:

واقعا که عالی است. نمی دانم آیا بهتر از این هم می شود شعر سرود؟

حسین توفیقی در ‫۱۰ سال قبل، جمعه ۲۵ دی ۱۳۹۴، ساعت ۱۲:۰۱ دربارهٔ شاطر عباس صبوحی » دوبیتی‌ها » فال قهوه:

لب لعل فام تو که مثل مرجان قرمز است، برای جان من مانند غذاست.

محسن حیدرزاده جزی در ‫۱۰ سال قبل، جمعه ۲۵ دی ۱۳۹۴، ساعت ۱۱:۲۸ دربارهٔ نظامی » خمسه » خسرو و شیرین » بخش ۹۰ - زفاف خسرو و شیرین:

بیت دهم از آخر مشکل دارد ظاهرا مصراع دوم به این صورت صحیح است :
هنوز این پنبه بیرون ناری از گوش
---
پاسخ: به استناد صفحه 376 کلیات نظامی انتشارات امیرکبیر سال 1386 مطابق فرموده جنابعالی تصحیح شد. ضمن این که برای دادن نشانی ابیات می‌توانید روی عنوان قرمزرنگ شماره‌گذاری ابیات در کادر حاشیه‌ها کلیک کنید.

ناشناس در ‫۱۰ سال قبل، جمعه ۲۵ دی ۱۳۹۴، ساعت ۰۹:۰۴ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۹۸:

هزار بار ز یک نکته می کنم تحقیق
به یک نظر بکنی تا تَهِش مرا تحمیق

بابک در ‫۱۰ سال قبل، جمعه ۲۵ دی ۱۳۹۴، ساعت ۰۶:۰۶ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۲۲۹:

بیان جناب داریوش احمدی صحیح است، ولی باید اشاره کرد که در کل شش جهت اشاره به جهان و دنیاست.

مرحوم_فراز_خراسانی در ‫۱۰ سال قبل، جمعه ۲۵ دی ۱۳۹۴، ساعت ۰۳:۴۸ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۹۱۷:

مولانا (604 - 672 قمری)
اوحدی مراغه‌ای (673 - 738 قمری)
با این اوصاف تقدم سرایش با حضرت مولاناست
امید که جناب اوحدی مراغه ای در پی نوشت غزل نامی از حضرت مولانا ذکر کرده باشند ، انشالله !

مرحوم_فراز_خراسانی در ‫۱۰ سال قبل، جمعه ۲۵ دی ۱۳۹۴، ساعت ۰۳:۴۸ دربارهٔ اوحدی مراغه‌ای » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۵۷:

مولانا (604 - 672 قمری)
اوحدی مراغه‌ای (673 - 738 قمری)
با این اوصاف تقدم سرایش با حضرت مولاناست
امید که جناب اوحدی مراغه ای در پی نوشت غزل نامی از حضرت مولانا ذکر کرده باشند ، انشالله !

مرحوم_فراز_خراسانی در ‫۱۰ سال قبل، جمعه ۲۵ دی ۱۳۹۴، ساعت ۰۳:۱۹ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۹۱۷:

به این مصرع دقت کنید :
شراب حاضر و معشوق مست و من عاشق
حال ببینید :
شراب حاضر و معشوق مست و من عاشق
مرا قرار نباشد به بو مرا مدهید
#مولانا
و
شراب حاضر و معشوق مست و من عاشق
ز من مدار توقع به عقل و هوش امشب
#اوحدی_مراغه_ای
بسیار جالب و عجیب هست
دو مصرع کاملا شبیه که هر دو شاعر در غزل خود از آن استفاده کرده اند !
حال باید جُست که تقدم سرایش از آن ِ کیست !
پیوند به وبگاه بیرونی
پیوند به وبگاه بیرونی

مرحوم_فراز_خراسانی در ‫۱۰ سال قبل، جمعه ۲۵ دی ۱۳۹۴، ساعت ۰۳:۱۹ دربارهٔ اوحدی مراغه‌ای » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۵۷:

به این مصرع دقت کنید :
شراب حاضر و معشوق مست و من عاشق
حال ببینید :
شراب حاضر و معشوق مست و من عاشق
مرا قرار نباشد به بو مرا مدهید
#مولانا
و
شراب حاضر و معشوق مست و من عاشق
ز من مدار توقع به عقل و هوش امشب
#اوحدی_مراغه_ای
بسیار جالب و عجیب هست
دو مصرع کاملا شبیه که هر دو شاعر در غزل خود از آن استفاده کرده اند !
حال باید جُست که تقدم سرایش از آن ِ کیست !
پیوند به وبگاه بیرونی
پیوند به وبگاه بیرونی

جاوید مدرس اول رافض در ‫۱۰ سال قبل، جمعه ۲۵ دی ۱۳۹۴، ساعت ۰۱:۴۶ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۴۳:

*****************************************
*****************************************
ما باده زیر خرقه نه امروز می‌کشیم
صد بار پیر میکده این ماجرا شنید
ما می به بانگ چنگ نه امروز می‌خوریم
بس دَور شد که گنبد چرخ این صدا شنید
بیت نخست
می‌کشیم: 33 نسخه (803، 813، 814- 813، 816، 819، 821، 823، 824، 825، 843 و 23 نسخۀ متأخّر یا بی‌تاریخ) خانلری، عیوضی، نیساری، جلالی نائینی- نورانی وصال، سایه
می‌خوریم: 2 نسخه (801، 827) قزوینی- غنی، خرمشاهی- جاوید
می‌بریم: 1 نسخۀ متأخّر (849)
بیت دوم
می‌خوریم: 33 نسخه (803، 813، 816، 819، 821، 823، 824، 843 و 25 نسخۀ متأخّر یا بی‌تاریخ) خانلری، عیوضی، نیساری، جلالی نائینی- نورانی وصال، سایه
می‌کشیم: 5 نسخه (801، 814- 813، 827، 1 نسخۀ متأخر: 854 و 1 نسخۀ بی‌تاریخ) قزوینی- غنی، خرمشاهی- جاوید
غزل 238 در 40 با 41 ضبط موجود است (از نسخ کاملِ کهنِ مورخ، نسخۀ مورخ 818 غزل را ندارد). نسخۀ مورخ 825 دو بار این غزل را دارد و در ضبط دوّم خود، فاقد دو بیت بالاست. 4 نسخۀ دیگر (متأخر یا بی‌تاریخ) نیز بیت اول را ندارند. افزون بر هر دو ضبط نسخۀ مورخ 825 که بدون بیت دوم بررسی فوق است، بیت دوم در دو نسخۀ دیگر نیز نیست که یکی مورخ 822 است و دیگری بی‌تاریخ.
پیداست که جای دو کلمۀ در پایان دو مصرع اول ابیات جا به جا شده و علامه قزوینی یا متوجهِ این نقص نشده یا خود را مکلف به حفظ ضبط نسخۀ اساس خود مورخ 827 (کهن‌ترین نسخۀ کامل شناخته شده از دیوان حافظ تا آن زمان) دانسته است. اما از خرمشاهی این اشتباه پذیرفتنی نیست. شاهد در تأیید ضبط اکثریت این بیت است:
صُراحی می‌کشم پنهان و مردم دفتر انگارند
عجب گر آتش این زرق در دفتر نمی‌گیرد
**************************************
**************************************

علیرضا در ‫۱۰ سال قبل، جمعه ۲۵ دی ۱۳۹۴، ساعت ۰۱:۰۳ دربارهٔ ابوسعید ابوالخیر » رباعیات نقل شده از ابوسعید از دیگر شاعران » رباعی شمارهٔ ۳۹۹:

گویا در بیت دویم مصرع دویم "مل" باید به واژه دیگری دگرگون گردد
دزندیس "مآل"

۱
۴۱۶۶
۴۱۶۷
۴۱۶۸
۴۱۶۹
۴۱۷۰
۵۶۹۷