کس از این نمک ندارد، که تو ای غلام داری
دل ریشِ عاشقان را نمکی تمام داری
نه من اوفتاده تنها، به کمند آرزویت
همه کس سر تو دارد، تو سر کدام داری؟
ملکا! مها! نگارا! صنما! بتا! بهارا!
متحیرم، ندانم، که تو خود چه نام داری؟
نظری به لشکری کن، که هزار خون بریزی
به خلاف تیغ هندی، که تو در نیام داری
صفت رخام دارد، تن نرم نازنینت
دلِ سخت نیز با او، نه کم از رخام داری
همه دیدهها به سویت، نگران حُسنِ رویت
مَنَت آن کمینه مرغم، که اسیر دام داری
چه مخالفت بدیدی، که مخالطت بریدی؟
مگر آن که ما گداییم و تو احتشام داری
به جز این گنه ندانم، که محب و مهربانم
به چه جرم دیگر از من سر انتقام داری؟
گِله از تو حاش لله، نکنند و خود نباشد
مگر از وفای عهدی، که نه بر دوام داری
نظر از تو برنگیرم، همه عمر تا بمیرم
که تو در دلم نشستی و سر مقام داری
سخن لطیف سعدی، نه سخن که قند مصری
خجل است از این حلاوت، که تو در کلام داری



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این غزل به توصیف ویژگیهای محبوب خود میپردازد و از عشق و دلبستگیاش به او سخن میگوید. او از نمک خاصی که تنها محبوبش دارد حرف میزند و میگوید که دل عاشقان را در چنگ خود دارد. احساس حیرت او نسبت به محبوب به دلیل زیبایی و جذابیتش است و دست بر قضا، او نسبت به وی احساس قربانی و گناه میکند. شاعر از درد و رنجی که عشق به او داده، سخن میگوید و به چالشهای ناشی از این عشق و وفاداریاش اشاره میکند. همچنین او با وجود تمام سختیها، لحظهای از محبت و توجه به محبوب غافل نمیشود و به طرز بینظیری از کلامش ستایش میکند.
هوش مصنوعی: هیچ کسی به اندازه تو که غلام هستی، نمک ندارد؛ تو با اشک و غم دل عاشقان را کاملاً شور و تلخ کردهای.
هوش مصنوعی: من تنها در عشق تو گرفتار هستم و به کمند آرزوی تو افتادهام. همه به یاد و فکر تو هستند، اما تو به یاد کدام یک از آنها هستی؟
هوش مصنوعی: ای ملکه! ای محبوب! ای معشوق! ای بت! ای بهار! من از شدت شگفتی و حیرت نمیدانم خودت چه نامی داری و کیستی.
هوش مصنوعی: به لشکر دشمن نگاهی بینداز که با این تعداد کشتهها، ارزش هیچیک از این خونها به اندازهٔ یک آسیب که تیغ هندی به تو میزند، نیست.
هوش مصنوعی: تن نرم و لطیف تو همچون رخام (سنگی نرم و زیبا) است، اما دل سفت و سخت تو نیز به همان اندازه از رخام بینصیب نیست و سختی دارد.
هوش مصنوعی: همه چشمها به سمت تو هستند و نگران زیبایی چهرهات. من که موجودی کمارزش و بیچیز هستم، گرفتار دام تو شدهام.
هوش مصنوعی: چه مشکل یا بیادبی از من دیدی که باعث شدی با من رابطهات را قطع کنی؟ شاید دلیلش این است که ما در نظر تو مانند گدایان هستیم و تو در مقام و مرتبت بالایی قرار داری.
هوش مصنوعی: من نمیدانم به جز این گناه که محب و مهربان هستم، به چه دلیل دیگری از من انتقام میگیری؟
هوش مصنوعی: از تو شکایتی نمیکنم، زیرا هیچکس جز من به خاطر وفای به عهدی که به من داشتی، نمیتواند این احساس را داشته باشد و این وفا پایدار نیست.
هرگز نگاه خود را از تو برنمیدارم تا زمانیکه بمیرم، چرا که برای من "تو در میان جانی" و جایگاهی بالا و ارزشمند داری.
هوش مصنوعی: سعدی میگوید که سخنانش بسیار شیرین و لطیف هستند، بهگونهای که حتی قند مصری نیز از این شیرینی احساس شرم میکند، چون تو در کلام خود به حلاوت و زیبایی خاصی دست یافتهای.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
صنما تو همچو آتش قدح مدام داری
به جواب هر سلامی که کنند جام داری
ز برای تو اگر تن دو هزار جان سپارد
ز خداش وحی آید که هنوز وام داری
چو حقت ز غیرت خود ز تو نیز کرد پنهان
[...]
ختنی جمالی ای جام حبشی چه نام داری
بجز از خطی و خالی ز حبش کدام داری
ختنی است رنگ رویت حبشی است رنگ مویت
به میان این دو کشور به کجا مقام داری
حبشی سفید نبود ختنی نمک ندارد
[...]
ز نکوئی آنچه باید همه را تمام داری
چه شود اگر بگوئی صنما چه نام داری
نه ز دوستی وفائی نه به دشمنی جفائی
همه حیرتم نگارا که سر کدام داری
منم و دل فگاری به تو دادم اختیارش
[...]
غم حورت از چه باشد که تو این غلام داری
ز بهشت خاص برخورده هوای عام داری
نکنی به زخم ناسور دل از چه رو رعایت
تو که زلف عنبرینبو خط مشکفام داری
ز شکر لبت چه حاصل که جواب تلخ گوید
[...]
شب چارده غلامی ز مه تمام داری
تو چه خواجهٔ تمامی که چنین غلام داری
مگر از سیاه روزی تو مرا نجات بخشی
که طلوع صبح روشن ز سواد شام داری
حشم کرشمه از پیش و سپاه غمزه از پس
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۱۵ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.