صبحدم چون خسرو خاور کشد تیغ از غلاف
زیر خاک آرد سپاه هند را گرد مصاف
از دعای صبحخیزان چون جمال آفتاب
رو نماید فتح در آیینه دلهای صاف
عطرآیین بر ثریا پیچد از بازار چین
در خطا آهو گذارد بر زمین بیهوش ناف
باده گلگون شود رونقفزای بزم جم
خیزد از آیینه دلها غبار اختلاف
ساقیا گر مژدگانی میدهی ساغر بده
نوبت دوران ما آمد مکن خود را معاف
عشقبازان را در این وادی وفا دل میدهد
ور نه تاب صبر عاشق را ندارد کوه قاف
روی نیکو را به چشم پاک اگر بینی چه باک
واجب غیبی است در شرع محبت بیخلاف
آن که زخم دل گشاید بر رخش درهای فتح
چشم چون بردارد از مژگان شوخ دلشکاف
گوش کن مجذوب تا بنمایدت راه نجات
تا توانی بر گناه و عجز خود کن اعتراف



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: غزل با وصف طلوع خورشید آغاز میشود که تاریکی شب را شکست میدهد، و این پیروزی را به ثمرهٔ دعای سحرخیزان در دلهای پاک پیوند میزند. سپس شاعر از عطر سحر و بادهٔ بزم سخن میگوید و از ساقی جام میخواهد. در ادامه از وفا و صبر عاشقان، روا بودن نگاه پاک به زیبارویان و دلبستگی به زخم عشق میگوید. در پایان خود را پند میدهد که راه رستگاری اعتراف به گناه و ناتوانی است.
هوش مصنوعی: سپیدهدم که خورشید، این پادشاه خاور، شمشیر نورش را از نیام بیرون میکشد، سپاه سیاه شب را که به سپاه هند مانند شده در گرد و غبار میدان جنگ زیر خاک میکند. یعنی با برآمدن آفتاب تاریکی شب از میان میرود.
هوش مصنوعی: به برکت دعای سحرخیزان، پیروزی مانند چهرهٔ زیبای خورشید در آینهٔ دلهای پاک و بیغبار آشکار میشود.
هوش مصنوعی: بوی خوش از بازار چین برمیخیزد و تا ستارهٔ ثریا میپیچد، چنان که آهوی مشک در سرزمین ختا از رشک یا مستی این بو بیهوش میشود و نافهٔ مشک خود را بر زمین میگذارد. یعنی عطر سحرگاه از مشک ختا هم برتر است.
هوش مصنوعی: بادهٔ سرخرنگ بر شکوه بزم جمشیدی میافزاید و غبار اختلاف و کدورت را از آینهٔ دلها میزداید.
هوش مصنوعی: ای ساقی، اگر برای این خبر خوش مژدگانی میدهی، جام شراب بده. اکنون نوبت گردش جام به ما رسیده است، پس خودت را از این کار معاف مدان.
هوش مصنوعی: در این راه عشق، وفاداری به عاشقان دل و جرئت میدهد. وگرنه حتی کوه قاف هم تاب صبر و رنجی را که عاشق تحمل میکند ندارد.
هوش مصنوعی: اگر چهرهٔ زیبا را با چشم پاک ببینی، باکی نیست. در آیین محبت، این کار بیهیچ اختلافی بر هر کس واجب است.
هوش مصنوعی: کسی که زخم دلش درهای پیروزی را به رویش میگشاید، چگونه میتواند چشم از مژگان شوخ و دلشکاف معشوق بردارد؟
هوش مصنوعی: ای مجذوب، گوش کن تا راه رستگاری به تو نشان داده شود: تا میتوانی به گناه و ناتوانی خود اعتراف کن.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
بادهام صافست و مطرب صاف و ساقی صاف صاف
با سه صاف این چنین کس در نیاید در مصاف
گفت مشاطه که: زلفش بافتم، حسنش فزود
زلف او از پر دلی در تاب شد، گفتا: مباف!
ما ازین غمها نمینالیم، ای جان و جهان
[...]
باده صاف و محتسب با باده نوشان در مصاف
یا غیاث المستغیثین نجنا مما نخاف
دم به دم گر خون دل پالایم از مژگان چه عیب
چون ننوشد مست ناز من به جز میهای صاف
شاهد معنی درون پرده عزت یکی ست
[...]
حیدر آسا جان کافر کیش در روز مصاف
ذوالفقار روح را ایدل برآور از غلاف
همچو کرم پیله بر خود می تنی از حرص و آز
عنکبوتی نیستی در خانه دنیا مباف
باده صافی بنوش ای ساقیان صاف بین
[...]
گر بگرد کعبه کوی تو باشد یک طواف
آن یکی بهتر ز صد حج پیاده بی گزاف
در هوای حور و جنت زاهد از دیدار ماند
با چنین جهلی ز دانش میزند بیهوده لاف
ذوق عشقت در نمی یابد مذاق زاهدان
[...]
نیست بر آیینه دُردیکشان گرد خلاف
میتوان چون جام می دیدن ته دلهای صاف
زان شراب لعل سرگرمم که کمتر قطرهاش
سوخت کام لاله آتش زبان را تا به ناف
باده بیدرد از میخانه دوران مجوی
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.