اگر تو میلِ محبّت کنی و گر نکنی
من از تو روی نپیچم که مُستحبِّ منی
چو سروِ در چمنی، راست در تصوّرِ من
چه جای سرو؟ که مانندِ روح در بدنی
به صیدِ عالمیانَت، کمند، حاجت نیست
همین بس است که بُرقَع ز روی برفکنی
بَیاضِ ساعدِ سیمین مپوش در صفِ جنگ
که بیتَکَلُّفِ شمشیر، لشکری بزنی
مبارزانِ جهان قلبِ دشمنان شکنند
تو را چه شد که همه قلبِ دوستان شکنی؟
عجب در آن نَه که آفاق در تو حیرانند
تو هم در آینه حیرانِ حُسنِ خویشتنی
تو را که در نظر آمد جمالِ طلعتِ خویش
حقیقت است که دیگر نظر به ما نکنی
کسی در آینه شخصی بدین صفت بیند
کُنَد هرآینه جور و جفا و کِبر و مَنی
در آن دهن که تو داری سخن نمیگنجد
من آدمی نشنیدم بدین شکردهنی
شنیدهای که مقالاتِ سعدی از شیراز
همی بَرند به عالم، چو نافهٔ خُتَنی؟
مگر که نامِ خوشت بر دهان من بگذشت
برفت نامِ من اندر جهان به خوشسخنی



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این غزل به ابراز عشق و محبت به محبوب پرداخته و تأکید میکند که حتی اگر محبوب نخواهد، او از عشق و ارادت خود دست برنمیدارد. او محبوب را به سروی در چمن تشبیه میکند و به زیباییاش اشاره میکند که چقدر در دل او نشسته است. شاعر بر این باور است که زیبایی محبوب از هر چیز دیگری فراتر است و در آینه میتواند خود را ببیند و به این زیبایی آگاه باشد. او همچنین به کلام شیرین خود اشاره میکند و میگوید که نام و یادش در جهان به خوشی میچرخد و این خود ارمغان عشق اوست.
هوش مصنوعی: هرچند تو تمایل به محبت داشته باشی یا نداشته باشی، من از تو روی بر نخواهم گرداند؛ زیرا تو محبوب من هستی و این برای من پسندیده است.
هوش مصنوعی: تو مانند سروی هستی که در باغی ایستاده است، اما من در ذهنم آنقدر خیالپرداز هستم که تصور میکنم نه فقط سرو، بلکه تو روح منی که در بدنم جای داری.
هوش مصنوعی: برای شکار دلهای مردم، نیازی به دام (کمند) نیست. همینکه نقاب خود را از روی برداری و خود را نشان دهی، کافی است.
هوش مصنوعی: به خاطر زیبایی و لطافت دستهای سفید و نقرهای خود، در میدان جنگ آنها را نپوشان. زیرا با یک ضربهٔ ساده و بدون نیاز به زحمت زیادی میتوانی دشمنان را شکست دهی.
هوش مصنوعی: شجاعان دنیا دل دشمنان را میترسانند و میشکنند، اما تو چرا دل دوستانت را میشکنی؟
هوش مصنوعی: تعجبی ندارد که دنیا به خاطر تو شگفتزده است، خود تو نیز در آینه از زیبایی خود حیرتزدهای.
هوش مصنوعی: تو که در نگاهت زیبایی چهرهات حقیقت دارد، دیگر نیازی نیست به ما توجه کنی.
تصحیح AI: اگر کسی در آینه نگاهی به خود بیندازد و این حد صفت زیبایی را مشاهده میکند؛ ناگزیر دچار ظلم، بیاحترامی، خودبزرگبینی و منیت میشود. (AI: اگر کسی در آینه نگاهی به خود بیندازد، در واقع عیبها و ناهنجاریهای خود را مشاهده میکند؛ مانند ظلم، بیاحترامی، خودبزرگبینی و منیت.)
هوش مصنوعی: در دهان تو که اینقدر شیرین و دلپذیر است، هیچ سخنی جا نمیگیرد، چون من آدمی را ندیدهام که به این اندازه قندین (شیرین) باشد.
هوش مصنوعی: زبانزد است که آثار سعدی از شهر شیراز به گوش جهانیان میرسد، همانطور که بوی خوش نافهٔ ختن (منطقهای مشهور به خاطر عطرش) در فضا پخش میشود.
تصحیح AI: آیا جز این بود که نام نیکویت بر زبان من جاری شد؟ و نام من در جهان به خوشسخنی شهره شد. (AI: آیا جز این بود که نام نیکویت بر زبان من جاری شد؟ در حالی که به زیبایی سخن میگفتم، نام من در جهان فراموش شد.)
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
"در آن دهنی که تو داری" خوانده شد که در وزن شعر اشکال ایجاد کرده.
در آن دهن که تو داری صحیح است
همین شعر » بیت ۱
اگر تو میل محبت کنی و گر نکنی
من از تو روی نپیچم که مستحب منی
محبت تو اماما فریضه چون روزه است
اگر تو میل محبت کنی و گر نکنی
همین شعر » بیت ۱
اگر تو میل محبت کنی و گر نکنی
من از تو روی نپیچم که مستحب منی
مرا محبتت ای رخت تو بعیدی هست
(اگر تو میل محبت کنی و گر نکنی)
سمنبرا، صنما، یارِ غمگسار منی
ستارهٔ سپهی آفتاب انجمنی
به مجلس اندر گویی که ماه بر فلکی
به موکب اندر گویی که سرو در چمنی
ز عاشقان منم اندر جهان که آن تو ام
[...]
دلم به عشق بتی را همیکند شمنی
که بر بتان به نکوئی کند همیشه منی
بتی که زلف چو قیر از بدوش پر شکند
کند به تبّت و قرقیز کاروان شکنی
شکست قیمت مشک و گل و سمن به سه چیز
[...]
گمان مبر که ز بیعیبی عمادست آن
که هجو او نکنم یا ز عجز و کم سخنی
مدیح گفت هجا کرده من بسم به عماد
برای من که هجا را بود هجا نکنی
قضا دگر نشود ور هزار ناله و آه
به کفر یا به شکایت برآید از دهنی
فرشتهای که وکیل است بر خزاین باد
چه غم خورد که بمیرد چراغ پیرزنی
شنیده ام که تو با دوستان وفا نکنی
من اعتماد ندارم که عهد می شکنی
به شیوه دگر افتاده ای ندانم دوش
چه خواب دیده ای امروز باز در چه فنی
چه خوانمت به که مانی جز این نمیدانم
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۵ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.