ای متاع درد در بازار جان انداخته
گوهر هر سود در جیب زیان انداخته
نور حیرت در شب اندیشهٔ اوصاف تو
بس همایون مرغ عقل از آشیان انداخته
از کمان تا جسته در چشم تحیر کرده جا
معرفت کاو تیر حکمی بر نشان انداخته
ای به طبع باغ کون از بهر برهان حدوث
طرح رنگ آمیزی از فصل خزان انداخته
سرعت اندیشه را افکنده در دامان تیر
عادب خمیازه در جیب کمان انداخته
در چمنهای محبت هر قدم چون کربلا
از نسیم عشوه فرش ارغوان انداخته
مرغ طبع اندر هوای معصیت نگشوده بال
عفو تو شاهین رحمت را بر آن انداخته
سایه پرورد غمت در آفتاب رستخیز
فرش استبرق به زیر سایبان انداخته
طعمهٔ عشق تو را از مغز جان آوردهام
آن هما تا سایه بر این استخوان انداخته
ای مذلت را روایی داده در بازار عشق
عزت و شان را از اوج عز و شان انداخته
هر کجا تاثیر غم را دادهای اذن عموم
شادی راحت فشان را ناتوان انداخته
زین خجالت چون برون آیم که دل در موج خون
نو عروسان غمت را مو کشان انداخته
فیض را نازم که هر کس پا به راهت مانده است
دل به دست آورد و جان را از میان انداخته
صید دل را بهر آگاهی ز صیاد ازل
در کمند طرهٔ عنبر فشان انداخته
کرده از عرفان لباس عجز را دامن دراز
کوتهی در جیب عقل نکتهدان انداخته
طعمهای کز خوان عشق افکندهام در کام دل
ریزهٔ آن را جحیم اندر دهان انداخته
شرع گوید منع لب کن، عشق گوید نعره زن
کای تو هم در راه عشق خود عنان انداخته
دولت وصلت که دریابد که با آن محرمی
جوهر اوّل عَلَم بر آستان انداخته
حیرت حسن تو را نازم که در بزم وصال
جام آب زندگی از دست جان انداخته
وصف صُنعت کز لب هر ذره میریزد برون
نطق را در معرض عقداللسان انداخته
در ثنایت چون گشایم لب که برق ناکسی
منطقم را آتش اندر خان و مان انداخته
من که باشم؟ عقل کل را ناوکانداز ادب
مرغ اوصاف تو از اوج بیان انداخته
مست ذوق عرفیام کز نغمهٔ توحید تو
لذت آوازه در کام جهان انداخته



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این قصیده در ستایش و توحید خداوند است و با این اندیشه آغاز میشود که در درگاه او درد و زیان و خواری ارزش دارد. شاعر از حیرت عقل و معرفت در شناخت صفات حق، رحمت پیش از گناه، و راه خونین عشق سخن میگوید. سپس از ناتوانی خود و حتی عقل کل در وصف خدا اعتراف میکند و در پایان، سرمستی خود را از نغمهٔ توحید بیان میدارد.
هوش مصنوعی: ای خدایی که درد را چون کالایی گرانبها به بازار جان آوردهای و گوهر هر سودی را در دل زیان پنهان کردهای؛ یعنی رنج و زیان در راه تو مایهٔ سود حقیقی است.
هوش مصنوعی: در شبِ اندیشیدن به صفات تو، نور حیرت بسیاری از مرغان فرخندهٔ خرد را از آشیانهشان بیرون انداخته است؛ یعنی عقلهای بزرگ در شناخت صفات تو حیران و درمانده شدهاند.
هوش مصنوعی: معرفتی که خواست دربارهٔ تو حکمی بدهد و تیری به هدف بیندازد، همین که تیرش از کمان رها شد، در چشم حیرت نشست؛ یعنی هر شناختی از تو سرانجام به حیرت میانجامد.
هوش مصنوعی: ای که در سرشت باغ هستی، برای اثبات حادث بودن جهان، رنگآمیزی و دگرگونی فصل پاییز را پدید آوردهای؛ یعنی تغییر رنگها نشان آن است که جهان آفریده و ناپایدار است.
هوش مصنوعی: تو تندیِ اندیشه را در دامن تیر نهادهای و حالت خمیازه را در کمان گذاشتهای؛ یعنی شتاب تیر و خمیدگی کمان هر دو از آفرینش و تدبیر توست.
هوش مصنوعی: در باغهای محبت، با نسیم ناز و عشوه، در هر قدم فرشی از گل ارغوان گستردهای، چنانکه هر گام مانند کربلا سرخ و خونین است؛ یعنی راه عشق سراسر شهادت و خون است.
هوش مصنوعی: مرغ نفس هنوز در هوای گناه بال نگشوده بود که بخشش تو شاهین رحمت را به سراغش فرستاد؛ یعنی رحمت تو پیش از گناه آماده است.
هوش مصنوعی: کسی که در سایهٔ غم تو پرورش یافته، در آفتاب سوزان روز قیامت زیر سایبان بر فرش ابریشمین آسوده است.
هوش مصنوعی: خوراک عشق تو را از مغز جانم فراهم کردهام، چون آن همای عشق بر استخوان من سایه افکنده است؛ همای استخوانخوار است و عشق تو جان مرا خوراک خود کرده است.
هوش مصنوعی: ای که در بازار عشق خواری را رواج و ارزش دادهای و عزت و شکوه را از اوج خود فرو انداختهای.
هوش مصنوعی: هرجا به غم اجازهٔ اثر همگانی دادهای، شادیِ آسایشبخش را ناتوان و درمانده کرده است.
هوش مصنوعی: چگونه از این شرمساری بیرون آیم که دلم عروسان تازهٔ غم تو را موکشان در موج خون انداخته است؛ یعنی دل نتوانسته غم تو را چنان که شایسته است پذیرا باشد.
هوش مصنوعی: بر این فیض و بخشش آفرین میگویم که هر کس در راه تو گام نهاده، دل را به دست آورده و جان را فدا کرده است.
هوش مصنوعی: تو صید دل را برای آنکه از صیاد ازلی آگاه شود، در کمند زلف خوشبوی زیبارویان انداختهای؛ یعنی عشق به زیبایی ظاهری راهی به شناخت تو است.
هوش مصنوعی: با معرفت، دامن جامهٔ ناتوانی و فروتنی را بلند کردهای و عقل نکتهسنج را کوتاهدست ساختهای؛ یعنی عرفان، عجز را افزود و عقل را از درک تو ناتوان کرد.
هوش مصنوعی: لقمهای که از سفرهٔ عشق در دهان دل گذاشتهام، چنان سوزان است که خردهای از آن را دوزخ در دهان خود نهاده است؛ یعنی آتش دوزخ از ریزههای سوز عشق است.
هوش مصنوعی: شریعت میگوید لب ببند و خاموش باش، اما عشق میگوید فریاد بزن و به شریعت میگوید: تو نیز در راه عشق اختیار از دست دادهای.
هوش مصنوعی: چه کسی میتواند به دولت وصال تو برسد، وقتی که حتی جوهر نخستین با آن همه نزدیکی، تنها بر آستانهٔ تو پرچم افراشته و به درون راه نیافته است.
هوش مصنوعی: بر حیرتی که زیبایی تو میآفریند آفرین که در بزم وصال، جام آب حیات را از دست جان انداخته است؛ یعنی جان از حیرت جمال تو حتی آب حیات را فراموش میکند.
هوش مصنوعی: وصف آفرینش تو که از لب هر ذره بیرون میریزد، گفتار را به بند زبان و ناتوانی از سخن دچار کرده است.
هوش مصنوعی: چگونه در ستایش تو لب بگشایم، در حالی که برق ناچیزی و بیارزشی من، خانه و کاشانهٔ سخنم را آتش زده است.
هوش مصنوعی: من چه کسی هستم که تو را وصف کنم؟ تیرانداز ادب، مرغ وصف تو را حتی برای عقل کل از اوج بیان فرو انداخته است؛ یعنی عقل کل نیز از سر ادب از وصف تو بازمانده است.
هوش مصنوعی: من عرفی مست ذوقی هستم که از نغمهٔ یگانگی تو، لذت آوازه و شهرت را در کام جهان ریخته است.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
ای جلال تو بیانها را زبان انداخته
عزت ذاتت یقین را در گمان انداخته
عقل راادراک صنعت دیده هابردوخته
نطق راوصف تو قفلی بر دهان انداخته
هرچه آنرا برنهاده دست حس و وهم وعقل
[...]
ای جمالت برقع از رخ ناگهان انداخته
عالمی در شور و شوری در جهان انداخته
عشق رویت رستخیزی از زمین انگیخته
آرزویت غلغلی در آسمان انداخته
چشم بد از تاب رویت آتشی افروخته
[...]
آتش عشق تو شوری در جهان انداخته
رهروان را جمله از کام و زبان انداخته
در میان عاشقان لاابالی آمده
عشق تو رمزی بطرزی در میان انداخته
تیغ زهرآلود قهرت عالمی برهم زده
[...]
ای ز هستی غلغلی در ملک جان انداخته
عکس نور ذات خود بر انس و جان انداخته
آتشی از مهر در میدان دل افروخته
پرتوی از ذات در صحرای جان انداخته
نه تتق در عالم کون و فساد افراشته
[...]
تا مه روی تو پرتو بر جهان انداخته
پیش هر ویرانه گنج شایگان انداخته
پنجه زورآوران فکر را اندیشه ات
بر زمین عجز چون برگ خزان انداخته
گوهر شهوار را در عهد شکرخند تو
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۵ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.