پدرش گفته که با من ننشیند پسرش
مُردَم از غصّه خدا مرگ دهد بر پدرش
گر بمیرد پدرش جایِ غم و ماتم نیست
زنده ام من، بنوازم ز پدر خوبترش
لَله را نیز اگر دست به سر میکردم
خوب میشد که کشم دست اُبُوَّت به سرش
بعدِ مرگِ پدرش کارِ لَله آسانست
به دهن کوبم اگر حرف زند مشتِ زرش
لَله ها قاطِبةً راهبرِ اطفالند
گر دهم سیم کجا خود نشود راهبرش؟
مادرش بیخبر از عالَمِ ما خواهد بود
گر نسازد لَله از عالَمِ ما باخبرش
باید از فتنۀ دورِ قمرش داشت نگاه
تا نگهدار شود فتنۀ دورِ قمرش
گر خداوند اجابت کند این دعوتِ من
بزند دستِ قضا دستِ قضا بر کمرش
دور و نزدیک خبردار شوم از حالش
حاضر آیم به بَرَش چون شنوم مُحتَضَرش
چهره غمناک کنم، جامهٔ جان چاک کنم
گریه آغاز کنم چون رفقای دگرش
داستان ها کنم از دوستیِ آن مرحوم
قصّهها سر کنم از خوبیِ خلق و سِیَرَش
تا نگویند تو را با پسرِ غیر چه کار
مادرش را به زنی گیرم و گردم پدرش
باش تا در اثرِ تربیتِ من بینی
چند سالِ دگرش صاحبِ چندین هنرش
حسن خوبست اگر کامِ دل از وی گیری
ثمرش چیست درختی که نچینی ثمرش؟
ساده را باید یک موی نباشد به سرین
ظرفِ مودار اگر مفت دهندش، مَخَرش
همچنان گر دو شبانروز نیابی خورشی
هر غذایی که در او موی ببینی مَخُورش



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این قصیده مطایبهای هزلآمیز است. پدرِ پسری زیبارو او را از همنشینی با شاعر منع کرده و شاعر به شوخی آرزوی مرگ پدر را میکند. سپس نقشه میکشد که لَلهٔ پسر را با پول بخرد، در عزای پدر ریاکارانه گریه کند و با مادر پسر ازدواج کند تا سرپرست پسر شود. شعر با سخنانی بیپرده دربارهٔ کام گرفتن از زیبایی و بیزاری از موی تن پایان مییابد.
هوش مصنوعی: پدرِ پسر گفته است که پسرش نباید با من همنشین شود. از غصه دارم میمیرم؛ خدا پدرش را بکشد.
هوش مصنوعی: اگر پدرش بمیرد، جای غم و عزا نیست. من زندهام و بهتر از پدرش به او محبت و رسیدگی میکنم.
هوش مصنوعی: اگر لَله (مربی و نگهبان پسر) را هم از سر راه برمیداشتم، خوب میشد؛ آنوقت میتوانستم مانند پدر دست نوازش بر سرش بکشم.
هوش مصنوعی: پس از مرگ پدر، کنار آمدن با لَله آسان است. اگر حرفی بزند، با مشتی طلا دهانش را میبندم، یعنی به او رشوه میدهم.
هوش مصنوعی: لَلهها همه راهنمای کودکاناند. اگر به او پول بدهم، چرا خودش پسر را به سوی من راهنمایی نکند؟
هوش مصنوعی: اگر لَله مادرش را از کار ما باخبر نکند، مادر از رابطهٔ ما بیخبر میماند.
هوش مصنوعی: باید پسر را از فتنه و آشوبی که زیبایی ماهمانندش به پا میکند نگه داشت تا خودِ من نگهبان و صاحب آن زیبایی فتنهانگیز شوم.
هوش مصنوعی: اگر خدا این دعای مرا بپذیرد، دست تقدیر ضربهٔ مرگ را بر کمر پدرش میزند.
هوش مصنوعی: از دور و نزدیک از حال پدر باخبر میشوم و همین که بشنوم در حال جان دادن است، بر بالینش حاضر میشوم.
هوش مصنوعی: چهرهام را غمگین نشان میدهم، گریبان چاک میکنم و مانند دیگر دوستانش گریه سر میدهم.
هوش مصنوعی: از دوستیام با آن مرحوم داستانها میگویم و از خوشاخلاقی و نیکرفتاریاش قصهها تعریف میکنم. این همه ریاکاری طنزآمیز است.
هوش مصنوعی: برای اینکه نگویند تو را با پسر دیگری چه کار، مادرش را به زنی میگیرم و پدرخواندهٔ او میشوم.
هوش مصنوعی: صبر کن تا ببینی که با تربیت من، چند سال دیگر صاحب هنرهای فراوان میشود. در این سخن کنایهٔ طنزآمیز هست.
هوش مصنوعی: زیبایی وقتی ارزش دارد که از آن کام دل بگیری. درختی که میوهاش را نچینی، چه سودی دارد؟
هوش مصنوعی: پسر سادهرو و بیریش نباید حتی یک مو بر نشیمنگاهش داشته باشد. ظرف مودار را اگر مجانی هم به تو دادند، نخر.
هوش مصنوعی: همینطور اگر دو شبانهروز هم غذایی پیدا نکنی، هر خوراکی را که در آن مو دیدی، نخور.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
پوست هر یک بفکند و ستخوان و جگرش
خونشان کرد به خم اندر و پوشید سرش
پس به صاروج بیندود همه بام و برش
جامهٔ گرم برافکند پلاسین ز برش
ذات عشق ازلی را چون میآمد گهرش
چون شود پیر تو آن روز جوانتر شمرش
هر که را پیرهن عافیتی دوخت به چشم
از پس آن نبود عشق بتی پرده درش
خاصه اندوه چنین بت که همی از سر لطف
[...]
پای بر خاک نهادم چو تو بودی زبرش
چو تو در خاک شدی جای کنم فرق سرش
منّتی نیست ز خلقم به جهان جز کرمش
گر به دیده بتوان رفت دمی خاک درش
گر به جانی بفروشد ز درش مشتی خاک
توتیای بصرش کن تو و از جان بخرش
غیر لطفش نبود هیچکسم در دو جهان
[...]
آن سفر کرده که جان رفت مرا بر اثرش
هست ماهی که نیاورد به من کس خبرش
نازنینی که کنون خاسته از مسند ناز
کی بود طاقت رنج ره و تاب سفرش
گرچه از رفتن او می رودم صبر و شکیب
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال یک حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.