گنجور » حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۴۵۱

وزن:	مفعول فاعلات مفاعیل فاعلن (مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف)
قالب شعری:	غزل
منبع اولیه:	ویکی‌درج
تعداد ابیات:	۹

رونوشت متن رونوشت نشانی نمای مشابه کتابهای چاپی (فقط رایانه)

خلاصه

هوش مصنوعی: شاعر در این غزل به مظاهر عشق و روز قیامت اشاره می‌کند و یادآور می‌شود که در روز داوری، یاری خداوند به کار می‌آید. او به اهمیت تواضع و بندگی در کوی عشق اشاره می‌کند و بر این نکته تأکید می‌کند که در اینجا مقام و سلطنت ارزشی ندارد. همچنین شاعر با دعوت به شادی و دلخوشی از ساقی، می‌خواهد که غم‌های دنیوی را کنار بگذارد. حافظ در پایان به فلسفه فقر و قناعت می‌پردازد و می‌گوید که حقیقت این خاک و عمل بهتر از هر ثروتی است.

اخطار: خلاصه‌های تولید شده توسط هوش مصنوعی در بسیاری از موارد نادرستند. اگر این متن به نظرتان نادرست است می‌توانید آن را ویرایش کنید.

برگردان به زبان ساده

# خوش کرد یاوری فلکت روز داوری

تا شکر چون کنی و چه شکرانه آوری

هوش مصنوعی: خداوند در روز قیامت به یاری تو خواهد شتافت، پس تو چگونه می‌خواهی شکر او را به جا بیاوری و چه نوع شکرگزاری انجام خواهی داد؟

اخطار: برگردان‌های تولید شده توسط هوش مصنوعی در بسیاری از موارد نادرستند. اگر این متن به نظرتان نادرست است می‌توانید آن را ویرایش کنید.

# آن کس که اوفتاد خدایش گرفت دست

گو بر تو باد تا غم افتادگان خوری

هوش مصنوعی: هر کسی که به دلیل مشکلات و دشواری‌ها به زمین می‌افتد، خداوند او را در آغوش رحمت خود می‌گیرد. بنابراین، تو نیز بر او شکر کن تا همدل با آسیب‌دیدگان باشی و غم آن‌ها را درک کنی.

# در کوی عشق شوکت شاهی نمی‌خرند

اقرار بندگی کن و اظهار چاکری

هوش مصنوعی: در محله عشق، مقام و شوکت سلطنت ارزشی ندارد، پس باید به صراحت از بندگی و خدمتگزاری خود سخن بگویی و به آن اعتراف کنی.

# ساقی به مژدگانی عیش از درم درآی

تا یک دم از دلم غم دنیا به در بری

هوش مصنوعی: ساقی، ای کسی که شراب به دست می‌دهی، خوش‌خبر باش و بیا تا با نوشیدن شراب، غم‌های دنیوی را از دلم دور کنی.

# در شاه‌راه جاه و بزرگی خطر بسی‌ست

آن به کز این گریوه سبک‌بار بگذری

هوش مصنوعی: در مسیر دستیابی به مقام و بزرگی، خطرهای زیادی وجود دارد، اما بهتر است که از این بار سنگین (مسئولیت‌ها و مشکلات) رها شوی و با آسودگی پیش بروی.

# سلطان و فکر لشکر و سودای تاج و گنج

درویش و امن خاطر و کنج قلندری

هوش مصنوعی: سلطان که به فکر لشکر و جستجوی تاج و ثروت است، درویش در آرامش خاطر و در گوشهٔ زندگی ساده و بی‌توجهی به دنیا قرار دارد.

# یک حرف صوفیانه بگویم اجازت است؟

ای نور دیده صلح به از جنگ و داوری

هوش مصنوعی: اجازه می‌خواهی که یک سخن صوفیانه بگویم؟ ای محبوب من، برقراری صلح بهتر از جنگ و قضاوت است.

# نیل مراد بر حسب فکر و همت است

از شاه نذر خیر و ز توفیق یاوری

هوش مصنوعی: برآورده شدن آرزوها به افکار و همت فرد بستگی دارد، که ممکن است با نذر خیر از سوی پادشاه و همراهی لطف خدا نیز حاصل شود.

# حافظ غبار فقر و قناعت ز رخ مشوی

کاین خاک بهتر از عمل کیمیاگری

هوش مصنوعی: حافظ از تو می‌خواهد که غبار فقر و زندگی ساده را از چهره‌ات پاک نکن، زیرا این خاک و دنیا ارزشش بیشتر از کار کیمیاگران است.

پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی

راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور

غزل شمارهٔ ۴۵۱ به خوانش فریدون فرح‌اندوز
می‌خواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.

غزل شمارهٔ ۴۵۱ به خوانش فاطمه زندی

غزل شمارهٔ ۴۵۱ به خوانش سهیل قاسمی

غزل شمارهٔ ۴۵۱ به خوانش مریم فقیهی کیا

غزل شمارهٔ ۴۵۱ به خوانش محمدرضا مومن نژاد

همهٔ خوانش‌هاautorenew

غزل شمارهٔ ۴۵۱ به خوانش محسن لیله‌کوهی

غزل شمارهٔ ۴۵۱ به خوانش عندلیب

غزل شمارهٔ ۴۵۱ به خوانش افسر آریا

غزل شمارهٔ ۴۵۱ به خوانش شاپرک شیرازی

غزل شمارهٔ ۴۵۱ به خوانش محمدرضاکاکائی

غزل شمارهٔ ۴۵۱ به خوانش نازنین بازیان

فعال یا غیرفعال‌سازی قفل متن روی خوانش من بخوانم

سعدی » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۵۴۳ » بیت ۹

سعدی تو کیستی که دم دوستی زنی

دعوی بندگی کن و اقرار چاکری

همین شعر » بیت ۳

در کوی عشق شوکت شاهی نمی‌خرند

اقرار بندگی کن و اظهار چاکری

پیشنهاد مشق شعر

ترکی کشی » اشعار پراکنده » شمارهٔ ۴

زلفین برشکسته و قد صنوبری

زیر دو زلف جعدش دو خط عنبری

دو لب عقیق و زیر عقیقش دو رسته در

نرگس دو چشم و زیر دو نرگس گل طری

چشم و دو زلف و دو رخ، جمله مشعبدند

[...]

فرخی سیستانی » دیوان اشعار » قصاید » شمارهٔ ۲۰۲ - در مدح سلطان محمد بن سلطان محمود گوید

ای اَبر بهمنی که به چشم من اندری

تن زن زمانکی و بیاسای و کم گری

این روز و شب گریستن زاروار چیست

نه چون منی غریب و غم عشق برسری

بر حال من گری که بباید گریستن

[...]

منوچهری » دیوان اشعار » مسمطات » شمارهٔ ۸ - در وصف بهار و مدح محمدبن نصر سپهسالار خراسان

برگ گل سپید به مانند عبقری

برگ گل دو رنگ به کردار جعفری

برگ گل مُوَرَّدِ بشکفتهٔ طری

چون روی دلربای من، آن ماه سعتری

قطران تبریزی » دیوان اشعار » قصاید » شمارهٔ ۱۹۹ - در مدح ابوالخلیل جعفر

پوشیده مشگ ز ابر سیه چرخ چنبری

کافور بر گرفت ز که باد عنبری

از گل زمین شده چو تذروان هندوی

وز ابر آسمان چو پلنگان بربری

از سنگ خاره گشت گلاب و عرق روان

[...]

مسعود سعد سلمان » توصیفات » شهرآشوب » شمارهٔ ۸۹ - صفت یار فالگیر بود

ای فال گیر کودک فالم ز روی تو

با روشنایی مه و با سعد مشتری

هستت زنخ، بلور گُویّ و در آن بلور

پیدا خیال حسن لطیفی و دلبری

دارند صورت پری اندر بلور و تو

[...]

مشابه‌یابی بر اساس وزن و قافیه

معرفی ترانه‌هایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است

مرتب‌سازی حاشیه‌ها: محبوب‌ترین | جدیدترین | قدیمی‌ترین

تا به حال ۱۳ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...

همیرضا در ‫۱۷ سال و ۱۰ ماه قبل، یکشنبه ۱۵ دی ۱۳۸۷، ساعت ۱۸:۲۲ نوشته:

مصرع دوم بیت سوم از آن سعدی است:
«سعدی تو کیستی که دم دوستی زنی
دعوی بندگی کن و اقرار چاکری»
سعدی » دیوان اشعار » غزلیات » غزل 543

reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link

ملیحه رجایی در ‫۱۵ سال و ۱۰ ماه قبل، چهارشنبه ۱۵ دی ۱۳۸۹، ساعت ۰۹:۲۰ نوشته:

شوکت = شکوه و جلال
گَریوه = راه دشوار
کُنج قلندری = گوشه درویشی
اجازتست = اجازه هست ؟ ، اگر اجازه بدهی
نِیل = نائل آمدن ، رسیدن
کیمیاگری = تبدیل خاک به طلا
معنی بیت 3 : شکوه و جلال سلطنت را در کوی عشق، به چیزی نمی خرند. باید در آنجا به بندگی خود اعتراف کرده و چاکری خود را نشان دهی.
معنی بیت 8 : نائل شدن به مراد و آرزو ، برحسب همت و اندیشه هر کسی است. بر شاه ، نذر خیری واجب است و بر خداست فراهم آوردن اسباب یاوری.
معنی بیت 9 : حافظ! گرد و غبار بی نیازی و قناعت را از چهره پاک مکن زیرا این خاک ، بهتر از صفت کیمیا گری و تبدیل خاک به طلا است.

reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link

کوروش گرامی در ‫۱۰ سال و ۷ ماه قبل، سه‌شنبه ۲۴ فروردین ۱۳۹۵، ساعت ۲۳:۲۷ نوشته:

حافظ میفرماید :
آن کس که اوفتاد و خدایش گرفت دست
گو بر تو باد تا غم افتادگان خوری
شکرانه‌ی این که آدمی افتاده است و دوباره با عنایت خداوند برمی‌خیزد و سلامت مجدد پیدا می‌کند، این است که دست یک افتاده‌ای را بگیرد.
کسی را که بر زمین افتاده، نشسته و مقهور قهر روزگار شده، دوباره دستش را گرفته و لبخند را بر لب او بنشاند، و او را دوباره سر پا برخیزاند.
شهید بلخی از شعرای پارسی گوی ما نکته ای بسیار ناب را در این بیت بیان کرده است که :
شنیدم که بهشت آن کسی تواند یافت
که آرزو برساند به آرزو مندی
حقیقتا آرزوی آرزو مندان را برآوردن ، دری از درهای بهشت است .

reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link

فرخ مردان در ‫۹ سال و ۲ ماه قبل، چهارشنبه ۱۵ شهریور ۱۳۹۶، ساعت ۰۹:۱۴ نوشته:

دوستان،
این شعر بوضوح به مناسبت بخشیدن شخصی بلندپایه (شاید فرزند شاه) از طرف شاه زمانه سروده شده. کسی اطلاع موثقی در مورد این زمینه تاریخی داره؟

reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link

رسول در ‫۸ سال و ۵ ماه قبل، سه‌شنبه ۸ خرداد ۱۳۹۷، ساعت ۱۱:۴۱ نوشته:

سلام
من جایی خوندم که این غزل مربوط به سال 786 ه ق هست و مربوط به اختلاف بین سلطان زین العابدین پسر شاه شجاع با عمویش سلطان بایزید می باشد که نهایتا با صلح بین آن دو خاتمه یافت و در بازگشت شاه زین العابدین به شیراز حافظ این غزل را سروده

reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link

مسعود هوشمند در ‫۸ سال و ۲ ماه قبل، یکشنبه ۲۵ شهریور ۱۳۹۷، ساعت ۰۲:۰۳ نوشته:

از آنجایی که راه تنگ و باریک بین دو کوه را گریوه می نامند، احتمال زیادی بر این است که کلمه گیوه در اصل همان گریوه بوده و یا از آن مشتق باشد. چه این پاپوش، از اطراف پوشیده و سر به هم برآمده و تنها از یک راه می توان پای در آن فرو برد و این همان وضع راه گریوه بین دو دیواره کوه را تداعی می کند.
شرح جلالی بر حافظ

reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link

سیدعلی (رضا) ساقی در ‫۷ سال و ۱۱ ماه قبل، دوشنبه ۱۹ آذر ۱۳۹۷، ساعت ۲۰:۱۴ نوشته:

پیوند به وبگاه بیرونی

خوش کرد یاوری فلکت روز داوری

تا شُکرچون کنی وچه شکرانه آوری

چنین گویند که این غزل دراستقبال ازشاه زین العابدین فرزندشاه شجاع سروده است آن هنگام که شاه زین العابدین با عمویش سلطان بایزید و پسر عمش شاه یحیی دچار کشمکش وجدل شده ودرنهایت فاتحانه به شیرازبازگشته است.

فلک: روزگار، چرخ گردون

داوری : قضاوت و انصاف درباره ی جنگ و کشمکش و مرافعه ی دو یا چند تن، جنگ وجدال

معنی بیت: درروزجنگ وجدل، چرخ گردن بروفق مراد توچرخید وتورابسیارنیکویاوری نمود تا ببینیم توچگونه ازعهده ی شکرش بدرخواهی آمد و چه چیزی به شکراین نعمت به اطرافیان درنظر خواهی گرفت.

نظربرقرعه ی توفیق ویُمن دولت شاه است

بده کام دل حافظ که فال بختیاران زد.

🌿━━━━━━━━━━🌿

آن کس که اوفتاد خدایش گرفت دست

گو بر تو باد تا غم افتادگان خوری!

بر تو باد: بر تو واجب است

معنی بیت: به آنکسی که ازپای افتاد وموردلطف خداوندقرار گرفت وبادستگیری خداوند دوباره به پاخاست بگو درجایی که خداوند از افتادگان دستگیری می کند برتو واجب ولازم است که به تبعیّت ازخداوند تونیزمی بایست ازافتادگان دستگیری کنی.

حافظ فرهیخته گرچه به ظاهر درحال مدّاحی پادشاه واستقبال ازبازگشت پیروزمندانه ی اوست لیکن چنانکه ملاحظه می شود تمام ابیات غزل به جای مدح وثنا، پند واندرزونصیحتهای ارزشمندبرای مخاطبین است. به عبارتی حافظِ رند وصدالبته بیباک وشجاع، مدّاحی رامطابق روال همیشگی به مددِ نبوغ وهوش روانشناسانه ی خویش مبدّل به بستری مناسب و اثربخش برای بیان فضایل اخلاقی کرده است. بطوری که یک بیت ازاین غزلِ به ظاهر مدّاحی به قول خود خواجه ازصد رساله تاثیرگذارتر است.

دیدیم شعردلکش حافظ به مدح شاه

یک بیت ازاین قصیده به ازصد رساله بود

🌿━━━━━━━━━━🌿

درکوی عشق شوکتِ شاهی نمی‌خرند

اقرارِ بندگی کن و اظهار چاکری

شوکت: شکوه و عظمت، جاه و جلال.

اقرار: ‌اعتراف

معنی بیت: درطریق عشق جاه وجلال شاهانه هیچ ارزشی ندارد وکسی خریدارعزّت وعظمت سلطانی نیست می بایست برای کسب شکوه وعظمت ،درحضرت عشق اعتراف به بندگی وخدمتگزاری کنی وباافتخارو اشتیاق حلقه ی غلامی درگوش کنی.

نقطه ی عشق نمودم به توهان سَهومکن

ورنه تابنگری ازدایره بیرون باشی

درحقیقت آدمی وقتی عاشق می شود میمیرد وآدم تازه ای متولدمیگردد. عشق حقیقی برای کسانی رخ می نمایدکه ازمرگ هراسی نداشته باشندوآماده ی مردن بوده باشند. برای همین است که تعدادعاشقان حقیقی بسیار کم هست چون اغلب مردم ازمرگ می هراسند ازطرفی هم نمی توانند ازفیض عشقبازی چشم پوشی کننددرمورد عشق پیوسته رویابافی می کنندوبه آن می اندیشند ولی شهامت وارد گودشدن راندارند چون ازمرگ بشدت می ترسند. بناگزیر سعی می کنندنقش عاشق ومعشوقی رابازی کنندتااندکی ازلذت عشق برخوردارگردند. حافظ دراین غزل زیبا وعاشقانه، به گوشه ای از سختیهاومشکلات عاشقی وبخشی ازحالات بیقراری وبی تابی اشاره کرده است.

عشقبازی حقیقی نقش بازی کردن نیست باید اظهارچاکری کنی واقراربندگی. بایدبااشتیاق آماده ی مردن باشی تاعشق دروجودتوجریان پیداکند وگرنه ازاین فیض محروم خواهی ماند زیرا گوی عشق را باچوگان هوس نمی توان زد عشق کارعظیم وخطرناکست ودراولین گام باید درخلوص عشق قربانی وفداشد درغیراینصورت هیچ حاصلی نخواهدداشت.

عشقبازی کاربازی نیست ای دل سربباز

زانکه گوی عشق نتوان زد به چوگان هوس

🌿━━━━━━━━━━🌿

ساقی به مژدگانی عیش ازدَرم درآی

تا یک دَم ازدلم غم دنیا به دربری

معنی بیت: ای ساقی ازدر درآی ومژده ی عیش ونوش باخود بیاورتا باجام شرابی یک لحظه از دلم غم دنیا رابه درببری.

درحالت مستی تحت تاثیرات مادی مانند الکل وغیره یا مستی تحت تاثیرات معنوی مانند نیایش خالصانه وغیره، ذهنِ حیله گر، منفعت طلب ومصلحت اندیش که بی وقفه فعّال بوده برای مدتی خاموش شده وازکارمی افتد وذات پاک ادمی فرصت تجلّی پیدامی کند واحساسات طبیعی به ویژه راستگویی برانگیخته می شوند ووجودآدمی سرشاراز سرخوشی وسُرور وشادمانگی می گردد.

بیاای ساقی گلرخ بیاورباده ی رنگین

که فکری در درون ما ازاین بهترنمی گیرد

🌿━━━━━━━━━━🌿

در شاهراه جاه وبزرگی خطربسیست

آن به کزاین گریوه سبکبار بگذری

گریوه : گردنه ، کوه پَست ، پشته ، تپه ، راه ناهموار میان کوه پست وتپّه

معنی بیت: (ای پادشاه) درجاده ی شهرت و بزرگی وجاه طلبی خطرات زیادی وجودارد راه ناهمواراست وگردنه ی صعب العبوردارد بهتر آنست که دراین مسیر سبکبارباشی(بایدقانع وواقع بین باشی و بلندپروازی وزیاده خواهی نکنی،باید ازتعلّقات رهاشده وسکبارگردی تا بتوانی ازاین گردنه ی خطرناک بگذری وگرنه خطرات زیادی توراتهدیدخواهند کرد)

اززبان سوسن آزاده ام آمدبگوش

کاندراین دیرکهن کارسبکباران خوشست.

🌿━━━━━━━━━━🌿

سلطان وفکرلشکروسودای تاج و گنج

درویش و اَمن خاطر و کُنج قلندری

سودا: معامله، فکروخیال

اَمن خاطر: آسایش خاطر

قلندری : درویشی، رندی

معنی بیت: سلطان وپادشاه همواره درفکرحفظ تاج وتخت است ودغدغه ی ضعف وقوّت لشکر درسردارد پادشاه همیشه در تشویش ونگرانی بسرمی برد ویک شب نیست که سرآسوده بربالین بگذارد در حالی که درویش درکنج قناعت ودرویشی آسوده خاطر وخرسنداست وهیچ دغدغه ای به دل ندارد! لذّت محض نفس کشیدن، لذّت بودن ولذّت مشارکت درجشن زندگی با درویش است وپادشاه ازاین لذّتهای ناب بی بهره ومحروم می باشد.

دراین بازاراگرسودیست با درویش ِخرسند است

خدایامُنعم اَم گردان به درویشیّ وخرسندی

🌿━━━━━━━━━━🌿

یک حرف صوفیانه بگویم اجازت است

ای نور دیده صلح به از جنگ و داوری

صوفیانه: درویشانه،کنایه از سخن صادقانه، بی پرده وبی تعار، این تنهاغزلی هست که حافظ صوفیانه رابه معنی درویشانه ومثبت درنظرگرفته است. احتمالا مخاطب سخن به صوفیان وابستگی داشته است.

معنی بیت: ای پادشاه، اجازه هست یک سخن درویشانه بگویم؟ ای عزیز وای نورچشم من، صلح وآشتی بهترازجنگ است.

یکی ازباورهای لطیف وناب حافظانه تاکیدبرصلح ودوستی وپرهیزازجنگ وخونریزیست که اورااز تندرویان وخشونت طلبانی که همواره برطبل جنگ می کوبند متمایز می کند. درنظرگاهِ پرنیانی حافظ، گفتگوصلح ومدارا ازجنگ وداوری برتر است جنگ کشتار وخرابی وویرانی دارد جنگ ذاتاً بد است وبه باورحافظ جنگ خوب بکلّی وجود ندارد.

آسایش دوگیتی تفسیراین دوحرف است

بادوستان مروّت بادشمنان مدارا

ایدئولوژیهاوسیستمهای حاکمیتی،بابرنامه ریزیهای دقیق وفریبنده ،مردم رابرای جنگیدن ومردن بخاطرپرچم که جزیک تکّه پارچه ی بی ارزش نیست آماده می سازند برای جنگیدن ومردن بخاطر مرزهایی که سیاستمداران حقّه باز کشیده اند تشویق می کنند به روشهای سیستماتیک وتبلیغات سنگین،مردم رابخاطرزندگی بهترپس ازمرگ، به ترک دنیا وجنگیدن فرامی خوانند می گویند بخاطر تعصّب به نژاد وزبان ودین ومذهب ومعابد وکلیسا ومساجدبجنگید وبمیریدتارستگارشوید! آنها هرگز،صلح وآشتی،زندگی کردن، خوشباشی وشادمانی ولذت بردن راآموزش نمی دهند آنها به کسی اموزش پیداکردن بینش فردی نمی دهند سیستم حاکمیّت فقط برای خودش سرباز وبرده ی مطیع وروان رنجور وفرمانبردار می خواهد.....

تنهاتعدادمعدودی ازروشن ضمیرانی مثل زرتشت ها،بوداها، وحافظ ها دردوره هاواعصار مختلف هستندکه توصیه می کنند در این دنیای بی مرزی که هدیه ی خداوندبه مردم هست بدون تعصّب به مرزومذهب زندگی کنید وهرلحظه راجشن بگیرید برقصید آوازبخوانید وعشقبازی کنید. زندگی درحقیقت هیچ مقصدوهدفی ندارد باید ازمسیرلذت برد چاره دیگری نیست باید ازسفرلذّت بردچراکه اصلاً مقصدی وجودندارد!

زندگی یک سفرمحض ومطلق است سفری که به هیچ منتهی می شود به جایی که درهیچ کجا وجودندارد! تمام نگرانیهاو دلشوره هایمان مربوط به مقصد وهدف ومرزومذهب است که ازسوی خانواده،جامعه ونظام حاکم به ما تحمیل می شود وبه دنبال آن جنگیدن ودفاع ازاین ارزشهای ساختگی مطرح می گردد! اگربپذیریم که زندگی هیچ هدفی ندارد آسوده خاطرترشده ودلتنگیهایمان محو خواهندشد وهرگزشادمانی راازخود واطرافیانمان دریغ نخواهیم کرد وصلح ودوستی را والاتر ازجنگ وخون ریزی قرارخواهیم داد.

ده روزه مِهرگردون افسانه است وافسون

نیکی به جای یاران فرصت شمار یارا

🌿━━━━━━━━━━🌿

نیل مُرادبرحَسَب فکروهمّت است

از شاه نذر خیر و ز توفیق یاوری

نیل: رسیدن و نائل شدن

مراد: هدف، مقصود

برحسب: براساس ، به شرط

معنی بیت: دستیابی ورسیدن به سرمنزل مقصود، به شرط داشتن فکردرست وهمّت واراده تحققّ می پذیرد. حافظ درمصرع دوّم رندانه وباچاشنی طنز، شاه را درمعذورات اخلاقی قرارداده ومی فرماید: پادشاه نذرخیری برای اطرافیان درنظربگیرد تا توفیق وظفربه یاوری شاه بشتابند!

حافظ به پادشاه توصیه کرده نذرخیری درنظر بگیرد تا توفیقات الهی نصیب اوگردد بنظر می رسد که حافظ باخود چنین اندیشیده که مبادا پادشاه ومخاطبین غزل، برداشت دیگری از"نذرخیر" کرده وحمل بردرخواست کمک مالی نمایند؟ ازهمین رو وبه منظوررفع ابهام وروشن کردن اذهان مخاطبین بلافاصله به خودنهیب می زند که :

🌿━━━━━━━━━━🌿

حافظ غبارفقروقناعت ز رُخ مشوی

کاین خاک بهترازعمل کیمیاگری

غبار فقر و قناعت: فقر و قناعت به گرد وغبار تشبیه شده که بر رخسارشاعرنشسته است. فقرونیازمندی دراینجا ازناعلاجی نیست وبارمنفی ندارد بلکه انتخابی آگاهانه،برای درویشانه زیستن است. درویشان مسلک رندی دردنیا زندگی می کنند امّا دنیاپرستی نمی کنند نه تنهابه ثروتهای کاذب دنیوی دل خوش نمی کنندبلکه بابخشیدن به دیگران،سعی می کنند بارشان راکمتروکمتر کرده ودغدغه ی نگهداری ونگرانی نداشته باشند .

کیمیاگری: روش تبدیل فلزات ناقص به فلزات باارزش مثل طلا

معنی بیت: ای حافظ مناعت طبع نگهدار قناعت پیشه گیر وگرد وغبارتهیدستی وفقر را با چشمداشت ازدیگران ازرخ مشوی این غبارفقر وقناعت که رخسارتوراگرفته نشانه ی آزادگی وارستگی توازتعلّقات دنیویست ثروتی تمام ناشدنیست که ازکیمیاگری نیزباارزش تر است.

ماآبروی فقروقناعت نمی بریم

باپادشه بگوی که روزی مقدّر است.

reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link

محمدامین در ‫۷ سال و ۶ ماه قبل، دوشنبه ۲۳ اردیبهشت ۱۳۹۸، ساعت ۰۷:۲۷ نوشته:

سلام و درود
اشاره به رباعی خیام:
تا راه قلندری نپویی نشود
رخساره بخون دل نشویی نشود
سودا چه پزی تا که چو دلسوختگان
آزاد به ترک خود نگویی نشود
خیام

reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link

علی در ‫۶ سال و ۱۰ ماه قبل، پنجشنبه ۱۹ دی ۱۳۹۸، ساعت ۰۸:۲۷ نوشته:

حرف صوفیانه تنها در این اثر بکار رفته است

reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link

رضا س در ‫۶ سال و ۶ ماه قبل، سه‌شنبه ۲۳ اردیبهشت ۱۳۹۹، ساعت ۱۶:۰۰ نوشته:

سهیل قاسمی مثل همیشه به زیبایی متن غزل را خوانده ولی بیت دوم اشتباه خوانده شده و باید یک‌نفس خوانده شود. منظور اینه که به آنکس که افتاد و خدا دستش را گرفت بگو تو هم دست افتادگان را بگیر. که کلمه‌ی "به" در اول بیت به اقتضای وزن حذف شده. اگر مکث کنیم مصرع خبری شده و اینطور میشه که هرکس که افتاد خدا دستش را می‌گیرد و تو هم غم افتادگان را بخور و دستشان را بگیر که معنی درستی به دست نمیاد.

reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link

رضا س در ‫۵ سال و ۸ ماه قبل، یکشنبه ۲۴ اسفند ۱۳۹۹، ساعت ۱۳:۵۵ نوشته:

بیت دوم رو فقط فریدون فرح‌اندوز درست خونده. بقیه بعد از اوفتاد مکث می‌کنن که معنی درستی به دست نمیاد.

reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link

در سکوت در ‫۳ سال و ۱۰ ماه قبل، دوشنبه ۲۸ آذر ۱۴۰۱، ساعت ۰۵:۳۰ نوشته:

این غزل را "در سکوت" بشنوید

reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link

سناتور سنتور در ‫۴ ماه قبل، جمعه ۱۹ تیر ۱۴۰۵، ساعت ۱۸:۴۵ نوشته:

در کوی عشق شوکت شاهی نمی‌خرند

اقرار بندگی کن و اظهار چاکری

حضرت حافظ

سعدی تو کیستی که دم دوستی زنی

دعوی بندگی کن و اقرار چاکری

سعدی جان

سعدی تو کیستی که دم از عشق می زنی

دعوی بندگی کن و اقرار چاکری

شیخ بهایی

reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link

برای حاشیه‌گذاری باید در گنجور نام‌نویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.

	غیرفعال و فعال کردن دوبارهٔ حالت چسبانی نوار ابزار به بالای صفحات
	راهنمای نوار ابزار
	پیشخان کاربر
	اشعار و ابیات نشان‌شدهٔ کاربر
	اعلان‌های کاربر
	ادامهٔ مطالعه (تاریخچه)
	خروج از حساب کاربری گنجور
	لغزش به پایین صفحه
	لغزش به بالای صفحه
	لغزش به بخش اطلاعات شعر
	فعال یا غیرفعال کردن لغزش خودکار به خط مرتبط با محل فعلی خوانش
	فعال یا غیرفعال کردن شماره‌گذاری خطوط
	کپی نشانی شعر جاری در گنجور
	کپی متن شعر جاری در گنجور
	همرسانی متن شعر جاری در گنجور
	نشان کردن شعر جاری
	ویرایش شعر جاری
	ویرایش خلاصه یا برگردان نثر سادهٔ ابیات شعر جاری
	شعر یا بخش قبلی
	شعر یا بخش بعدی

ورود به گنجور

غزل شمارهٔ ۴۵۱

تازه‌های نرم‌افزار گنجور