گنجور

حاشیه‌ها

سیدمحمد جهانشاهی در ‫۳ روز قبل، یکشنبه ۲۴ آبان ۱۴۰۵، ساعت ۱۴:۳۴ دربارهٔ بیدل دهلوی » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۷۹:

بیدل دهلوی » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۷۹
   
پیشِ توانگر منِشان‌، پهلویِ لاغَر مگشا
دست به هر دست مَدِه‌، چَشم به هر دَر مگشا

تا ز یقینَت، به گمان‌، چشم نپوشند خَسان
بندِ نقابِ سحرَت، در صفِ شب‌پَر مگشا

همّتِ تمکین‌نظرَت، نیست کم از موجِ گهر
جِیبِ حیا تا ندَری، خاک شُو و پَر مگشا

تا نفتد شمع‌صفت، آتش‌ِ غارت به سرَت
در بَرِ محفل، ز میانَت کمرِ زر مگشا

آبِ رخِ کَس نروَد، جز به تقاضایِ هوس
شیشه تهی گیر ز مِی، یا لبِ ساغر مگشا

گر به خود افتد نگهَت‌، پشم ندارد کُلَهَت
ننگِ کَلی تا نکشی، در همه‌ جا سَر مگشا

لب به‌هم آر از من و ما، وعظ و بیان پُر مَسُرا
پشت و رخِ این دو ورق، تَه کن و دفتر مگشا

ماتمِ هم در نظر است، انجمنِ عبرتِ ما
چشمی اگر باز کنی، بی مژهٔ تَر مگشا

ای نفَسَت صبحِ ازل، با ابدَت چیست جدل؟
یک سرَت از رشته بس است، آن سَرِ دیگر مگشا

بیدل از آیینهٔ ما، غیرِ ادب گُل نکند
خون تحیّر به خیال از رگِ جوهر مگشا

سیدمحمد جهانشاهی در ‫۳ روز قبل، یکشنبه ۲۴ آبان ۱۴۰۵، ساعت ۱۴:۲۵ دربارهٔ بیدل دهلوی » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۷۸:

بیدل دهلوی » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۷۸
        
اگر مَردی دَرِ تسلیم زن، راهِ طلَب مگشا
ز هر مو احتیاجَت گر کند فریاد، لَب مگشا

خَمِ شمشیرِ جرأت، صرفِ ایجادِ تواضع کن
به این ناخن، همان جز عقدهٔ چینِ غضَب مگشا

خریداران همه سنگند معنی‌هایِ نازک را
زیان خواهی کشید، اجناسِ بازارِ حلَب مگشا

ز علمِ عزّت و خواری، به مجهولی قناعت کن
تسلّی برنمی‌آید، معمّایِ سبَب مگشا

به ننگِ انفعالَت، رغبتِ دنیا نمی‌ارزد
زهِ بندِ قبایَت، بر فسونِ این جَلَب مگشا

عدم گفتن کفایت می‌کند تا آدم و حوّا
دگر ای هرزه درسِ وهم، طو‌مارِ نسَب مگشا

بَنایِ سرکَشی، چون اشک، سر تا پا خلل دارد
علاجِ سیلِ آفت کن، سَرِ بندِ ادب مگشا

ستم می‌پرورَد آغوشِ گل، از خار پروردن
زبانی را کز او کارِ درود آید، به سَب مگشا

حضورِ نورَت، از دقّت نگاهی ننگ می‌دارد
به رنگِ چشمِ خفّاش، این گرِه جز پیشِ شَب مگشا

سبک‌روحی نیاید راست با وهمِ جسد، بیدل
طلسمِ بیضه تا نشکسته‌ای، بالِ طرَب مگشا

سیدمحمد جهانشاهی در ‫۳ روز قبل، یکشنبه ۲۴ آبان ۱۴۰۵، ساعت ۱۳:۵۴ دربارهٔ بیدل دهلوی » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۷۷:

بیدل دهلوی » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۷۷
  
نرَسیدی به فهمِ خود، رهِ عزمِ دگر گشا
به جهانی که نیستی، مژه بربَند و دَر گشا

ز گران‌جانی‌ات مَباد، که شود ناله منفعل
به جنونِ سپند زَن، پیِ منقار پَر گشا

تپِش خلقِ پیش و پس، نه ز عشق است و نی هوس
شررِ کاغذ است و بس، تو هم اندک نظَر گشا

ز فسُردن مکَش تَری، به فسونهایِ عافیت
همه گر موج‌ِ گوهری، به رمیدن کمَر گشا

به چه فرصت وفا کند، گلِ تمکین‌فروشی‌ات؟
به تماشایِ چشمَکی، رَهِ سنگ و شرَر گشا

سحَرِ نشئه فطرتی، تهِ خاک از چه غفلتی
نفَسی صرفِ جوش کن، ز خُمِ چرخ سَر گشا

هوسِ جوع و شهوتَت، شده دامِ مذلّتَت
اگر از نوعِ آدمی، ز خود افسارِ خَر گشا

ادب‌آموزِ محرَمان، لبِ خشکی است بی‌بیان
به محیط آشنا نه‌ای، رگِ موج‌ِ گهَر گشا

ادبی تا تسلسلَت، نکند شیشه بی‌مُلَت
که به اندازِ قُلقُلَت، پَری هست پَرگشا

دل و دستی نبسته‌ای، به چه غم درشکسته‌ای؟
تو به راهَت نشسته‌ای، گرِه این است برگشا

اگر انشایِ بیدلَت، ز حلاوت نشان دهد
شَقی از خامه طرح کن، درِ مصرِ شکَر گشا

مجید الستی در ‫۳ روز قبل، یکشنبه ۲۴ آبان ۱۴۰۵، ساعت ۱۳:۲۸ در پاسخ به آزادبخت دربارهٔ فردوسی » شاهنامه » پادشاهی کی‌کاووس و رفتن او به مازندران » بخش ۱ - وسوسهٔ دیو رامشگر و تصمیم کاووس برای لشکرکشی به مازندران و فراخواندن زال:

ز میروی طبری و وز ارمنی

بجنگند با کیش آهرمنی

 

ز کلبوی سوری و این مهتران

که کوپال دارند و گرز گران

 

همی سر فرازند کایشان کیند

به ایران و مازندران بر چی اند

 

اگر مرز و راهست اگر نیک و بد

به گرز و به شمشیر باید ستد

سیدمحمد جهانشاهی در ‫۳ روز قبل، یکشنبه ۲۴ آبان ۱۴۰۵، ساعت ۱۳:۲۴ دربارهٔ بیدل دهلوی » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۷۵:

صیدی؟ ، بیدی ؟، دیدی ؟ ،به فراموشیِ ایّامِ تماشا

سیدعلی (رضا) ساقی در ‫۳ روز قبل، یکشنبه ۲۴ آبان ۱۴۰۵، ساعت ۱۳:۲۳ در پاسخ به فائقه دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۴۵۵:

ازلطف ومحبت شما سپاسگزارم🌹🙏

سیدعلی (رضا) ساقی در ‫۳ روز قبل، یکشنبه ۲۴ آبان ۱۴۰۵، ساعت ۱۳:۲۳ در پاسخ به Hadi Golestani دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۴۵۵:

ازلطف ومحبت شما سپاسگزارم🌹🙏

سیدمحمد جهانشاهی در ‫۳ روز قبل، یکشنبه ۲۴ آبان ۱۴۰۵، ساعت ۱۳:۲۳ دربارهٔ بیدل دهلوی » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۷۵:

بیدل دهلوی » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۷۵
  
 کو ذوقِ نگاهی؟ که به هنگامِ تماشا
چون دیده گریبان دَرَم، از نامِ تماشا

چشمَم، به تمنّایِ تو گرداند نگاهی
گُل کرد به صد رنگ، خطِ جامِ تماشا

شد عمر ، به راهِ طلبَت چشم نبَستم
قاصد مژه‌ام سوخت، به پیغامِ تماشا

هشدار، که این منظرِ نیرنگ ندارد
غیر از مژه برداشتنَت، بامِ تماشا

تا آینه‌اَت، زنگِ تغافل نزُداید
هرگز به چراغی نرسد، شامِ تماشا

چون شمعِ حضوری نشد آیینهٔ هوشَت
ناپخته عبث سوختی، ای خامِ تماشا

زان حلقهٔ عبرت، که خَمِ قامتِ پیری‌ست
دارد کفِ خاکِ تو نهان، دامِ تماشا

حِرمانکدهٔ انجمنِ حال ندارد
بیدی ، به فراموشیِ ایّامِ تماشا

فریاد، که چشمی به تأمّل نگشودیم
رفتیم از این مرحله، ناکامِ تماشا

مضمونِ جهان را، چه قدَر قافیه تنگ است
یکسَر مژه بستیم، به اِحرامِ تماشا

مانندِ شرر، توأم از این غمکده گل کرد
آغازِ نگاهِ من و انجامِ تماشا

بیدل، به گشادِ مژه زحمت نپسندی
منظورِ وفا نیست، گل‌اندامِ تماشا

سیدمحمد جهانشاهی در ‫۳ روز قبل، یکشنبه ۲۴ آبان ۱۴۰۵، ساعت ۱۳:۲۰ دربارهٔ بیدل دهلوی » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۷۶:

بیدل دهلوی » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۷۶
  
در این محفل که دارد، شام بربند و سحر بگشا
معمّا جز تأمّل نیست، یک مژگان نظر بگشا

ندارد عبرتِ احوالِ دنیا، فرصت‌اندیشی
گرَت چشمی‌ست، از مژگان گشودن پیش‌تر بگشا

به کارِ بسته ی دل، آسمان عاجزتر است از ما
محیط ار ناخنی دارد، بگو عِقدِ گهر بگشا

خِرَد از کلفَتِ اسباب‌، آزادی نمی‌خواهد
مگر شورِ جنون گوید؛  که دستارَت ز سَر بگشا

ز فیضِ صدق، اگر دارد کلامَت بویِ آگاهی
به بادِ یک نفَس، چشمِ جهانی چون سحَر بگشا

حدیثِ بی‌غرض، شایستهٔ ارشاد می‌باشد
سَرِ این نامه تا خطَّش نگردیده‌ست تَر، بگشا

به ناموسِ حیا، دامانِ دل نتوان رها کردن
تو نورِ شمعِ فانوسی، همان دَر بیضه پَر بگشا

اجابت‌پرورِ رحمت، تلاش از کَس نمی‌خواهد
به دستِ از دعا خالی‌،‌ گریبانِ اثر بگشا

ز هر نقشِ قَدم، واکرده‌اند آیینهٔ دیگر
مژه خَم کن، ز رمزِ خلوتِ تحقیق‌، دَر بگشا

به عزمِ چارهٔ غفلت، ز مژگان کسبِ عبرت کن
رگِ خوابی که بگشایی، به چندین نیشتر بگشا

گشادِ دل، به چاکِ پیرهن صورت نمی‌بندد
ز بندِ این قبا واشُو،‌ گریبانِ دگر بگشا

خیالِ نازکی داری، دلِ خود جمع کن بیدل
به جز هیچ از میان چیزی نمی‌یابی، کمَر بگشا

استاد.میراحمدی در ‫۳ روز قبل، یکشنبه ۲۴ آبان ۱۴۰۵، ساعت ۱۲:۵۹ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۸۸:

عروسِ طَبع را زیور ز فکرِ ...

شعر برای حافظ فقط یک قالب ادبی یا وسیله بیان نیست 

شعر حافظ معشوق او نیز هست 

نگار خوش او نیز هست 

ارزش این شعر برای حافظ چنین است 

از آن طرف کسانی که با شعر حافظ یا سعدی و فردوسی ارتباط دارند نیز  باید چنین نگاه عاشقانه ای به شعر اینها داشته باشند و از حد یک تجربه ادبی صرف فراتر بروند

اگر چنین نگاه عاشقانه ای در دید مخاطب پیدا بشود عروس شعر هر بار یک نوع دلبری میکند و هیچگاه رنگ تکرار به خود نمیگیرد

 آن نوع نگاه دانشگاهی خشک و آکادمیک به شعر پشیزی نمی ارزد!

سیدعلی (رضا) ساقی در ‫۳ روز قبل، یکشنبه ۲۴ آبان ۱۴۰۵، ساعت ۱۱:۲۸ در پاسخ به سید جعفر هادئی دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۴۵۲:

ممنون ازلطف ومحبت شما🌹🙏

سیدعلی (رضا) ساقی در ‫۳ روز قبل، یکشنبه ۲۴ آبان ۱۴۰۵، ساعت ۱۱:۲۸ در پاسخ به احمد دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۴۵۲:

ممنون ازلطف ومحبت شما🌹🙏

فاطمه قنبری در ‫۳ روز قبل، یکشنبه ۲۴ آبان ۱۴۰۵، ساعت ۱۱:۲۰ دربارهٔ خاقانی » دیوان اشعار » قصاید » شمارهٔ ۶ - در پند و اندرز و معراج حضرت ختمی مرتبت:

شاخ امل بزن که چراغی است زود ...

تا بیت ۴۴ خودمون بخونیم و تا اینجا تدریس شد

ابراهیم احمدی در ‫۳ روز قبل، یکشنبه ۲۴ آبان ۱۴۰۵، ساعت ۱۰:۲۵ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۳۶:

۱. رمزِ «زلفِ دوتا» و وهمِ مالکیتِ حقیقت
دست در حلقۀ آن زلفِ دوتا نتوان کرد / تکیه بر عهدِ تو و بادِ صبا نتوان کرد
در اصطلاحاتِ پنهانِ عرفانی، چهرۀ معشوق نمادِ «وحدت» (یگانگیِ مطلقِ خدا) و زلفِ سیاه و درهم‌پیچیدۀ او نمادِ «کثرت» (همین جهانِ مادی، قوانینِ طبیعت و شلوغی‌های دنیا) است. «دوتا بودنِ زلف» یعنی دوگانگی‌های این جهان (خیر و شر، نور و تاریکی، من و تو). هیچ انسانی نمی‌تواند به پیچیدگی‌های جهانِ هستی چنگ بیندازد و بگوید «من کلِ جهان و خدا را در مشتم گرفته‌ام». از طرفی، نه «عهدِ تو» (قوانین و وعده‌هایی که ذهنِ ما از خدا تصور می‌کند) و نه «باد صبا» (الهامات و حالِ خوشِ معنوی که گاهی می‌آید و گاهی می‌رود) همیشگی نیستند. سالک نباید به حال‌های خوشِ گذرا تکیه کند، چون این حال‌ها مثل باد می‌آیند و می‌روند.


۲. رازِ «قضا» و مرزِ میانِ ارادۀ انسان و قانونِ هستی
آن‌چه سعی است، من اندر طلبت بنمایم / این قَدَر هست که تغییرِ قضا نتوان کرد
این بیت حلِ یکی از بزرگ‌ترین معماهای فلسفه یعنی «جبر و اختیار» است. در عرفان، «قضا» به معنای سرنوشتِ کور و اجباری نیست؛ بلکه به معنای «هندسه و قانونِ کلانِ هستی» است. تلاش و جست‌وجوی انسان (سعی) برای بیداریِ روحی ضروری است؛ مثل کسی که زمین را شخم می‌زند. اما باریدنِ باران (تجلیِ حقیقت) دستِ او نیست. حافظ می‌گوید: من تمامِ حجاب‌های ذهنی‌ام را کنار می‌زنم و تلاش می‌کنم، اما نمی‌توانم با ارادۀ کوچکِ انسانی، قانونِ کلانِ هستی را مجبور کنم که مطابقِ میلِ من عمل کند.


۳. نبردِ با «خصمِ درونی» و قیمتِ بیداری
دامنِ دوست به صد خونِ دل افتاد به دست / به فُسوسی که کُنَد خصم، رها نتوان کرد
«خصم» (دشمن) در باطنِ این شعر، همسایه یا رقیبِ حسود نیست؛ بلکه «نفسِ اماره و عقلِ حسابگر» درونِ خودِ ماست که مدام می‌گوید: «این راهِ معنویت و عشق سودی ندارد، برگرد به زندگیِ عادی». «فُسوس» هم یعنی مسخره کردن و ناامید کردن. رسیدن به یک جرقۀ آگاهی و آرامشِ درونی، به قیمتِ از بین رفتنِ بسیاری از وابستگی‌ها و رنجِ ترکِ عادت‌های قدیمی («صد خونِ دل») به دست آمده است. انسانِ بیدار، این گنجِ درونی را به خاطرِ وسوسه‌های شک‌برانگیزِ ذهنِ منطقی و مسخره کردن‌های اطرافیان رها نمی‌کند.


۴. فروریختنِ بت‌های ذهنی («ماه» در برابرِ «حقیقت»)
عارضش را به مَثَل ماهِ فلک نتوان گفت / نسبتِ دوست به هر بی سر و پا نتوان کرد
در عرفان، «ماه» نمادِ «انسانِ کامل» یا «عقلِ کل» است؛ چون خودش نوری ندارد و فقط نورِ خورشید (حقیقتِ مطلق) را بازتاب می‌دهد. «بی‌سروپا» در اینجا فحش نیست؛ یک اصطلاحِ فلسفی است به معنای موجودی که از خودش استقلال ندارد و مدام در حالِ چرخش و تغییر است (مثل ماه که هر شب یک شکل است و دورِ زمین می‌گردد). حافظ اینجا بزرگ‌ترین بتِ ذهنی را می‌شکند. او می‌گوید: حتی بالاترین مخلوقاتِ هستی (مثل ماه یا حتی پیامبران و فرشتگان) هم در برابرِ ذاتِ خداوند، موجوداتی وابسته و در حالِ تغییرند. پس نباید خدا را با هیچ مثال، تصویر یا الگوی ذهنی مقایسه کرد؛ چون هر تشبیهی، محدود کردنِ نامحدود است.


۵. رقصِ کائنات و مرگِ «منِ» فردی (مقامِ فنا)
سروبالایِ من آنگه که درآید به سَماع / چه محل جامۀ جان را که قبا نتوان کرد؟
«سماع» در اینجا رقصِ صوفیان نیست؛ بلکه «حرکت و جوششِ هستی» است. «سروبالا» نمادِ تجلیِ مستقیم و بی‌واسطۀ حق است. «جامۀ جان» هم به معنای «هستیِ فردی و هویتِ شخصیِ ما» (همین که می‌گوییم «من») است. «قبا کردن» یعنی از وسط پاره کردنِ لباس در اوجِ هیجان. وقتی حقیقتِ مطلق در جهان و در دلِ انسان آشکار می‌شود و تمامِ ذراتِ هستی را به رقص درمی‌آورد، دیگر «منِ» فردیِ ما چه ارزشی دارد؟ در آن لحظۀ شکوه، انسان حاضر است هویتِ جداگانۀ خود را پاره کند و در دریای وجودِ مطلق حل شود. این دقیقاً همان «فناء فی‌الله» (نابود شدنِ قطره در دریا) است.


۶. نظریۀ آیینه و شرطِ دیدنِ حقیقت
نظرِ پاک توانَد رخِ جانان دیدن / که در آیینه نظر جز به صفا نتوان کرد
در فلسفۀ اشراق و عرفان، کلِ جهان و دلِ انسان یک «آیینه» است. خداوند برای اینکه زیباییِ خودش را ببیند، دلِ انسان را آفرید. اما روی این آیینه، غبارِ «منیت، کینه، ترس و قضاوت» نشسته است. خدا پنهان نیست و خود را قایم نکرده است؛ مشکل از چشم و دلِ ماست که کدر شده است. «نظرِ پاک» یعنی نگاه کردن به جهان بدونِ پیش‌داوری، بدونِ طمع و بدونِ خودخواهی. تنها زمانی که آیینۀ دل از این زنگارها پاک (صیقل داده) شود، تصویرِ حقیقت خودبه‌خود در آن می‌افتد.


۷. بن‌بستِ عقلِ ابزاری در برابرِ بی‌نهایت
مشکلِ عشق نه در حوصلۀ دانشِ ماست / حلّ‌ِ این نکته بدین فکرِ خطا نتوان کرد
اینجا تقابلِ «عقلِ جزئی» (ذهنِ منطقی و علمی) با «عشق» (شهود و درکِ کلانِ هستی) مطرح می‌شود. «حوصله» در قدیم به معنای «ظرفیت و گنجایش» بوده است. دانش و منطقِ بشری مثل یک لیوان است و عشق مثل یک اقیانوس؛ اقیانوس در لیوان جا نمی‌شود. ابزارِ فکرِ ما برای حلِ مسائلِ مادی و حسابگری ساخته شده و مدام دچار خطا می‌شود. پس نمی‌توان با فرمول‌های ذهنی و فلسفه‌بافی، رازِ هستی و عشق را کشف کرد. برای فهمِ عشق، باید از ذهنِ تحلیل‌گر عبور کرد.


۸. عبور از تعصبِ مذهبی و رسیدن به صلحِ کل
غیرتم کُشت که محبوبِ جهانی، لیکن / روز و شب عربده با خلقِ خدا نتوان کرد
«غیرت» در عرفان، حسادتِ عاشقانه است؛ یعنی سالک دوست دارد خدا فقط مالِ او یا هم‌کیشانِ او باشد. «عربده» نمادِ جنگ‌های مذهبی، تعصب و تکفیر کردنِ دیگران است. حافظ به یک بیداریِ بزرگ می‌رسد: می‌فهمد که نورِ خدا در وجودِ همۀ انسان‌ها (حتی کسانی که هم‌عقیدۀ او نیستند) می‌تابد و او محبوبِ تمامِ جهان است. بنابراین، جنگ و دعوا بر سرِ اینکه «خدای من درست‌تر است یا راهِ من حق‌تر است»، کاری کودکانه و بی‌نتیجه است. عارفِ واقعی با هیچ‌کس بر سرِ عقیده نمی‌جنگد.


۹. رازِ سکوتِ محض در برابرِ ذاتِ حق
من چه گویم؟ که تو را نازکیِ طبعِ لطیف / تا به حَدّیست که آهسته دعا نتوان کرد
در عرفان، «کلمه» و «زبان» در نهایت یک حجاب و پرده هستند؛ چون هر کلمه‌ای حقیقت را در یک چارچوبِ تنگ زندانی می‌کند. حتی «دعا کردن» هم نوعی دوگانگی است؛ چون در دعا یک «منِ» نیازمند وجود دارد که از یک «تویِ» بخشنده چیزی می‌خواهد. ذاتِ خداوند به قدری لطیف، بی‌نهایت و فراتر از کلمات است که حتی زمزمۀ یک دعای آهسته هم مثلِ ایجادِ سر و صدا در یک سکوتِ مقدس است. در بالاترین مرحلۀ شناخت، زبان از کار می‌افتد و سالک به «مقامِ حیرت و سکوت» می‌رسد؛ جایی که خودِ سکوت، عمیق‌ترین نیایش است.


۱۰. توحیدِ ناب و پایانِ هرگونه شرکِ پنهان
بجز ابرویِ تو محرابِ دل حافظ نیست / طاعتِ غیر تو در مذهبِ ما نتوان کرد
«ابرو» به خاطرِ شکلِ کمانی‌اش، نمادِ «محراب» است. اما کلمۀ «محراب» از ریشۀ «حَرب» (جنگ) می‌آید؛ یعنی جایی که انسان با نفسِ خودش می‌جنگد تا به خدا برسد. «مذهبِ ما» هم اشاره به «مذهبِ عشق» دارد که فراتر از تمامِ مذاهبِ رسمی و ظاهری است. در پایانِ این سفرِ روحانی، تمامِ بت‌های درونی (شهرت، پول، ترس، قضاوتِ مردم و حتی بهشت و جهنم) از دل بیرون ریخته می‌شوند. حافظ اعلام می‌کند که قبلۀ واقعی، نه سنگ و آجرِ مساجد، بلکه «تجلیِ زیبایی و حقیقتِ مطلق» است. در آیینِ عاشقان، فرمانبرداری از هر چیزی غیر از حقیقتِ محض، نوعی بت‌پرستی و شرک محسوب می‌شود.


جمع‌بندیِ نقشۀ راهِ این غزل
این شعر ۱۰ مرحلۀ تکاملِ روحِ انسان را نشان می‌دهد:
۱. درکِ ناپایداریِ دنیا و حال‌های معنوی (بیت ۱)
۲. پذیرشِ قوانینِ کلانِ هستی در کنارِ تلاشِ فردی (بیت ۲)
۳. مقاومت در برابرِ وسوسه‌های ذهنِ منطقی (بیت ۳)
۴. شکستنِ تمامِ تصویرها و بت‌های ذهنی از خدا (بیت ۴)
۵. حل شدنِ «منِ» فردی در شکوهِ هستی (بیت ۵)
۶. پاک کردنِ آیینۀ دل از غبارِ خودخواهی (بیت ۶)
۷. کنار گذاشتنِ عقلِ حسابگر برای درکِ عشق (بیت ۷)
۸. رهایی از تعصب و رسیدن به صلح با همۀ انسان‌ها (بیت ۸)
۹. رسیدن به سکوتِ محض در برابرِ عظمتِ حقیقت (بیت ۹)
۱۰. یکتاپرستیِ خالص و رهایی از هرگونه وابستگیِ غیرخدایی (بیت ۱۰)

مجید الستی در ‫۳ روز قبل، یکشنبه ۲۴ آبان ۱۴۰۵، ساعت ۰۷:۳۷ در پاسخ به جهن یزداد دربارهٔ فردوسی » شاهنامه » پادشاهی کی‌کاووس و رفتن او به مازندران » بخش ۱ - وسوسهٔ دیو رامشگر و تصمیم کاووس برای لشکرکشی به مازندران و فراخواندن زال:

حتما ملاحظه میفرمائید که با اسطوره روبرو هستیم . با توجه باینکه ، مصر (که همان مصر مجاور نیل است) بعنوان یک جغرافیا در جنگ هاماوران  عنوان شده تصور میشود که مازندران در جریان هفتخوان ،  به یک جغرافیای مشخص ، منحصر نباشد .

برداشت اینجانب اینست که برای تحلیل جغرافیای مازندران ابتدا باید کل داستان یعنی ماجرای هفتخوان رستم تجزیه تحلیل اسطوره ای - تاریخی بشود تا بتوان به جغرافیا و یا جغرافیاهای مرتبط دست یافت

استاد.میراحمدی در ‫۳ روز قبل، یکشنبه ۲۴ آبان ۱۴۰۵، ساعت ۰۷:۲۴ در پاسخ به شیخ جام دربارهٔ رودکی » رباعیات » رباعی شمارهٔ ۲۳:

هیچکدام

«دگر» یا «دیگر»در پارسی به معنای متفاوت نیز استفاده می‌شده؛به ویژه زمانی که قرار بر تاکید بوده است 

به عنوان نمونه وقتی می‌خواهیم تفاوت دو نوع پرنده را بگوییم:

گنجشک دیگر است و سار دیگر

گنجشک دیگر از سار است

شاعر گفته است :

من از آتش می‌سوزم و سوختن من متفاوت از سوختن دوزخیان است 

من بیشتر می‌سوزم از دوزخی!

 

 

استاد.میراحمدی در ‫۳ روز قبل، یکشنبه ۲۴ آبان ۱۴۰۵، ساعت ۰۷:۱۵ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۸۸:

عروسِ طَبع را زیور ز فکرِ ...

گفتیم که منظور از «نگاری خوش»شعر شاعر است و انسان نیست 

برخی تصور کرده اند که شاعر گفته است که من غزل می‌سرایم تا دلبری پیدا کنم 

شاید هم تور کنم و مخ بزنم 😂

استاد.میراحمدی در ‫۳ روز قبل، یکشنبه ۲۴ آبان ۱۴۰۵، ساعت ۰۷:۰۷ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۸۸:

عروسِ طَبع را زیور ز فکرِ ...

«عروس »و «بکر» مراعات نظیر شگفت انگیزی که ویژه خود حافظ است 

 

شیخ جام در ‫۳ روز قبل، یکشنبه ۲۴ آبان ۱۴۰۵، ساعت ۰۶:۰۵ دربارهٔ رودکی » رباعیات » رباعی شمارهٔ ۲۳:

معنی این مصرع چیه؟!

« در آتش رشکم دگر از دوزخیان »

در آتش حسادت مانند دوزخیان میسوزم 

یا

بخاطر غم دوری تو چنان آتشی میگیریم که به دوزخیان حسادت میکنم! یعنی غم دوری تو از آتش جهنم سخت‌تره !

شیخ جام در ‫۳ روز قبل، یکشنبه ۲۴ آبان ۱۴۰۵، ساعت ۰۵:۴۷ دربارهٔ رودکی » رباعیات » رباعی شمارهٔ ۱۶:

حتما باید از دست تو اینقد حرص بخورم و بمیرم که تو بیای سر خاکم و پشیمون بشی؟!!!! 

۱
…
۲
۳
۴
۵
۶
…
۵۸۷۰