سینه ریشان ترا تیغ شهادت مرهم است
بر گل زخم شهیدان تو طوفان شبنم است
دل درون سینه ی من کعبه ی ویرانه ای ست
آستینم از سرشک دیده چاه زمزم است
در کمین صد چشم از هر چشم دارد آسمان
زین مشو ایمن که چون بادام چشمت برهم است
نوحه ی سرو و صنوبر در چمن بیهوده نیست
یعنی این باغ ملال انگیز، جای ماتم است
از دم شمشیر او ای خضر مگذر زینهار
نیست چندان اعتباری عمر را، دم این دم است
گر جهان را کس به ما بخشد سخاوت پیشه نیست
هر که می گیرد به جامی دست ما را حاتم است
نیست مستان را به اسباب تنعم احتیاج
در بط می، باده شیر مرغ و جان آدم است
گر پدر را هست سامانی، پسر در راحت است
ریشه ی گلبن چو سیراب است، شاخش خرم است
در تواضع مصلحت ها هست غیر از عاجری
نیست از پیری، اگر شمشیر را قامت خم است
از اثر باشد بقای نام در عالم سلیم
هر که جامی می کشد بر طاق ابروی جم است
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این شعر به بررسی مفاهیم شهادت، غم و اندوه ناشی از جنگ و مصائب انسانی میپردازد. شاعر با تصویرسازیهای زیبا به بیان درد و زخمهای ناشی از شهادت شهیدان میپردازد و سینهی دل را به کعبهای ویران تشبیه میکند. احساسات او نشاندهنده نگرانی از بیثباتی و ناپایداری زندگی است و بر این نکته تأکید دارد که دنیا و عمر انسان بسیار زودگذرند. شاعر همچنین به زیباییهای زندگی و عشق به مصلحتها اشاره میکند و با بیان Hierarchical، از روابط انسانی و دوستیهایی که در شرایط سخت شکل میگیرد، سخن میگوید. در نهایت، او تأکید میکند که نام نیک و یاد ماندگار در عالم باقی میماند، حتی اگر جسم در حال زوال باشد.
هوش مصنوعی: قلبهای زخمی و پر از درد، با یاد تو آرام میگیرد و مرهمی بر زخمهای شهیدان میشود. تو همچون طوفانی از شبنم هستی که باران رحمتت بر آنها میبارد.
هوش مصنوعی: دل من مانند یک کعبه ویران است که درون سینهام قرار دارد، و آستینم پر از اشکهایی است که مانند چاه زمزم جاری میشوند.
هوش مصنوعی: در انتظار هستی که از هر طرف، نظارهگرانی وجود دارند. از اینرو، نباید خیال کنی که در امان هستی، زیرا هر لحظه ممکن است توجهها به سمت تو جلب شود، همانطور که وقتی چشمت را میبندی، دیگر نمیتوانی از نگاهها و نگاهکردنها مصون باشی.
هوش مصنوعی: نوحه درختان سرو و صنوبر در چمن بیهوده نیست، زیرا این باغ پر از ناامیدی و غم است و نشاندهنده حالتی از سوگ و اندوه است.
هوش مصنوعی: با احتیاط از مسیر شمشیر او عبور کن، ای خضر! عمر چندانی اعتبار ندارد، این دم (لحظه) تنها اصل کار است.
هوش مصنوعی: اگر کسی تمام دنیا را به ما بدهد، این کار نشانه سخاوت نیست. هر کسی که دستی به ما بدهد و به ما کمک کند، مانند حاتم طائی سخاوتمند است.
هوش مصنوعی: مستان برای شادی به وسایل مادی نیاز ندارند. در واقع، نوشیدنیهای ساده مانند شراب، شیر، یا حتی جان انسان، برای آنها کافی است.
هوش مصنوعی: اگر پدر دارای موقعیت و ثروت باشد، فرزند در آرامش و آسایش زندگی خواهد کرد. همچنین، وقتی ریشهٔ درخت گل به خوبی آبیاری شود، شاخههای آن نیز سرسبز و شاداب خواهند بود.
هوش مصنوعی: در فروتنی خواستهها و منفعتهایی وجود دارد و جز از ناتوانی و پیری چیزی به دست نمیآید. اگر شمشیر به خاطر سن و سالش خم شده باشد، نشاندهندهی ضعف و ناتوانی اوست.
هوش مصنوعی: این شعر به این معناست که نام هر کسی که در دنیا باقی میماند، به خاطر تأثیراتی است که از خود بر جای گذاشته است. هر فردی که نوشیدنیای مینوشد یا خود را غرق لذتهای دنیوی میکند، به طرز خاصی به زیبایی و کمالی مثل ابروهای جم (شخصیتی افسانهای و زیبا) اشاره دارد. یعنی زندگی و لذتها به نوعی به جاودانگی و نام ماندگار فرد در تاریخ کمک میکند.
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
کان کونی اختیار زیرکان عالم است
مذهبی بس با نوا و حرفهای بس معظم است
هر که همچون بونواس اندر لواطه نصب شد
از غم نفقات و رنج کدخدایی بیغم است
مرد صادق جز به گرد کون سیمین کی خزد؟
[...]
یا رب این باغ ارم یا شادیاخ خرم است
یا رب اصطرخ است این یا چشمه سار زمزم است
عکس شاخ یاسمین بر آب اصطرخش ببین
راست گوئی اطلسی نیکو بگوهر معلم است
هر نسیمی کز ریاض راحت افزایش وزد
[...]
تاج بخش خسروان شاهی کز آب تیغ او
جویبار مملکت پیوسته سبز و خرم است
رای او را زین زر بر پشت صبح اشهب است
قهر او را داغ کین بر ران شام ادهم است
نجم سیار از شهاب تیغ او یک پرتو است
[...]
گرچه ماه نو به شوخی بی نظیر عالم است
لیک در خوبی ز ابروی تو بسیاری کم است
گرنه دزد نقد قلب ماست زلف شب روَت
از چه معنی اینچنین آشفته حال و درهم است
گوشهٔ خاطر بپرداز ای دل از سودای جان
[...]
هر پسر کو از پدر لافد نه از فضل و هنر
فی المثل گر دیده را مردم بود نامردم است
شاخ بی بر گرچه باشد از درخت میوهدار
چون نیارد میوه بار اندر شمار هیزم است
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.