میل خوبان ز اسیران به توانگر باشد
در چمن غنچه گل را سخن از زر باشد
هر که دارد لب خاموش توانگر باشد
دهن غنچه همه عمر پر از زر باشد
روز و شب در نظر زنده دلان یکرنگ است
پیش آئینه بدو نیک برابر باشد
تا توانی سر من زود درآور به کمند
سایه دام است به آن صید که لاغر باشد
زهره کیست برد پیش تو پیغام مرا
سرخی نامه ام از بال کبوتر باشد
دل آئینه شد از ناله من چشمه خون
اشک من رخنه گر سد سکندر باشد
تیغ چون آب حیات است به پرریختگان
می خورد خون خود آن مرغ که بی پر باشد
جنت روی زمین صحبت میخواران است
ای خوش آن روز که لب بر لب ساغر باشد
حسن آن نیست بهر انجمن اندازد نور
خانه روشن کند آن شمع که بی سر باشد
نیست غیر از لب شیرین تو افسانه من
سخن قند همان به که مکرر باشد
با کلاه نمد و صورت رنگین امروز
خامه موی در این شهر قلندر باشد
تن پرستان جهان پیر و نفس اندو هوا
رهبر قافله مرده دلان خر باشد
سیدا زود به خورشید رسانی خود را
هر سحر چشم تو چون شبنم اگر تر باشد



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این غزل از چند مضمون پراکنده ساخته شده است: دلبستگی خوبان به زر، ارزش خاموشی، ناتوانی و سوز عاشق، و ستایش بزم باده. شاعر در میانه، قلندری ظاهری و تنپرستانِ پیر و مردهدل را نکوهش میکند. در پایان به خود میگوید که با گریهٔ سحرگاهی، مانند شبنم، میتوان به خورشیدِ حقیقت رسید.
هوش مصنوعی: زیبارویان به جای عاشقانِ گرفتار و تهیدست، به ثروتمندان دل میبندند؛ چنانکه در باغ، غنچهٔ گل هم از زر سخن میگوید (زر همان پرچمهای زرد درون غنچه است).
هوش مصنوعی: هر کس لب به سخن نگشاید و خاموش بماند، توانگر است؛ چنانکه دهان بستهٔ غنچه همیشه پر از زر است. خاموشی گنج است.
هوش مصنوعی: در چشم دلزندگان روز و شب یکسان است، همانگونه که آینه نیک و بد را بیتفاوت و یکسان نشان میدهد.
هوش مصنوعی: تا میتوانی زود سر مرا در کمند خود بیاور؛ من چنان لاغر و ناتوانم که برای صیدِ لاغر، سایه هم دام است و بهآسانی گرفتار میشود.
هوش مصنوعی: چه کسی جرئت دارد پیام مرا نزد تو ببرد؟ سرخی نامهام از خونِ بال کبوتر نامهبر است که در این راه زخمی شده است.
هوش مصنوعی: از نالهٔ من دلِ آینه هم به چشمهٔ خون بدل شد، و اشکِ من چنان نیرومند است که سد اسکندر را میشکافد.
هوش مصنوعی: برای پرریختگان و ناتوانان، شمشیرِ مرگ همچون آب حیات و مایهٔ رهایی است؛ زیرا مرغی که پر ندارد، پیوسته خون دل میخورد.
هوش مصنوعی: بهشتِ روی زمین همنشینی با بادهنوشان است؛ خوشا روزی که لب بر لب جام باشد.
هوش مصنوعی: زیبایی این نیست که در هر مجلسی پرتو بیفکند؛ آن شمعی خانه را روشن میکند که سرش را داده و بیسر باشد، یعنی فروتن و از خود گذشته باشد.
هوش مصنوعی: داستان و سخن من جز لب شیرین تو نیست؛ سخنِ شیرین همان بهتر که تکرار شود، چنانکه قندِ مکرر نیز بهترین قند است.
هوش مصنوعی: امروز در این شهر حتی قلمموی نقاش، با سرِ نمدی و چهرهٔ رنگین، قلندر شمرده میشود؛ یعنی قلندری به ظاهر و رنگ و پوشش فروکاسته شده است.
هوش مصنوعی: تنپرستانِ جهان پیر شدهاند و نفسشان هنوز گرفتار هوس است؛ پیشوای کاروانِ مردهدلان جز خر نیست.
هوش مصنوعی: ای سیدا، اگر هر سحرگاه چشمانت مانند شبنم از گریه تر باشد، زود خود را به خورشید میرسانی، چنانکه شبنم با برآمدن خورشید به سوی آن بالا میرود.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
ای بزرگی که بر علم تو ظاهر باشد
هر چه مدفون زوایای سرایر باشد
هر زمان کلک تو چون آب فرو می خواند
هر چه بر صفحة اسرار ضمایر باشد
گام بر تارک خورشید گزارد ز شرف
[...]
قبله زن صفتان آینه زر باشد
مرد را آینه زندان سکندر باشد
از خموشی دهن غنچه پر از زر باشد
صدف از بسته لبی مخزن گوهر باشد
در سپرداری سیمین بدنان آفتهاست
[...]
خلعت بی طمعی زیب هنرور باشد
آبرو شمع نهانخانه گوهر باشد
صبح از صدق صفا فیض جهانگیری یافت
هر که دل را کند آیینه سکندر باشد
اینقدر خاک تمنا چه فشانی بر دل؟
[...]
دلم آسوده در آن زلف معنبر باشد
پنبه ی داغ من از دامن محشر باشد
دل چو در آتش سودای تو مجمر باشد
آه چون سنبل خط تو معطر باشد
تا عرق ناظر آن چهره ی انور باشد
[...]
هر که در عشق چو من عاجز مضطر باشد
جای رحم است بر او گر همه کافر باشد
قاتلی خون مرا ریخت که مقتولش را
باز بر سر هوس ضربت دیگر باشد
گر صبا دم زند از مشک ختن عین خطاست
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.