اهل دلی ز اهل روزگار نیابی
انس طلب چون کنی که یار نیابی
گر دگری ز اتفاق همنفسی یافت
چون تو بجوئی به اختیار نیابی
خوش نفسی نیست بیگرانی کامروز
نافهٔ بی ثَرب در تتار نیابی
آینهٔ خاک تیره کار چه بینی
ز آینهٔ تیره نور کار نیابی
روز وفا آفتاب زرد گذشته است
شب خوشی از لطف روزگار نیابی
نقطهٔ کاری کناره کن که زره را
ساز جز از نقطهٔ کنار نیابی
بر سر بازار دهر خاک چه بیزی
کآخر ازین خاک جز غبار نیابی
دهر همانا که خاکبیزتر از توست
زآنکه دو نقدش به یک عیار نیابی
بگذر ازین آبگون پلی که فلک راست
کآب کرم را در او گذار نیابی
قاعده عمر زیر گنبد بیآب
گنبد آب است کهاستوار نیابی
دست طمع کفچه چون کنی که به هر دم
طعمی ازین چرخ کاسهوار نیابی
چرخ تهی کز پی فریب تو جنبد
کاسهٔ یوزه است کهش قرار نیابی
کشت کرم را نه خوشه ماند و نه دانه
کاهی ازین دو به کشتزار نیابی
خاک جگر تشنه را ز کاس کریمان
از نم جرعه امیدوار نیابی
جرعه بود یادگار کاس و بر این خاک
بوئی از آن جرعه یادگار نیابی
یاد تو خاقانیا ز داد چه سود است
کز ستم دهر زینهار نیابی



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این شعر از ناامیدی و شکایت خود از روزگار و وضعیت انسانی سخن میگوید. او به بیوفایی روزگار و مشکلات زندگی اشاره میکند و معتقد است که در این دنیا، افراد خوب و عاقل کمتر یافت میشوند. او به ناپایداری و زودگذری لحظات خوش اشاره میکند و انتظار دارد که از زندگی، نیکی و برکت بیشتری ببیند. همچنین او به ناکامی در تلاش برای به دست آوردن چیزهای نیک اشاره دارد و نشان میدهد که حتا امید به آینده نیز با سختی و ناامیدی همراه است. در نهایت، شاعر به تأسیس آرزوها و یادهایی که از دوران گذشته برجای مانده، اشاره کرده و از درد و رنج ناشی از زمانه شکایت میکند.
هوش مصنوعی: اگر به دنبال دوستی و انس از میان مردم زمانهات هستی، اهل دل و محبت را نخواهی یافت؛ زیرا در دنیا کسی مانند تو نیست که با دلش اینگونه جستجو کند.
هوش مصنوعی: اگر کسی بهطور تصادفی همدمی چون تو پیدا کند، نمیتواند به خواستهٔ خود و به اختیار، همدمی پیدا کند.
هوش مصنوعی: خوشنفسی و خوشی بدون داشتن غم و سختی فایدهای ندارد؛ امروز در دنیای پرآشوب و مشکلات، مانند موهای بیخاصیت در باد، چیزی نمیتوانی به دست آوری.
هوش مصنوعی: در آینهٔ خاکی و تیره نمیتوانی زیبایی را ببینی؛ اگر آینه تیره و کدر باشد، نوری هم در آن دیده نمیشود.
هوش مصنوعی: روزهایی که در آن وفا و صداقت وجود داشت، به پایان رسیده است و دیگر از روزگار خبر خوشی پیدا نخواهی کرد.
هوش مصنوعی: کاری کن که نقطهای (مکانی) را کنار بگذاری، چرا که تنها از کنار (نقطهٔ دیگر) نمیتوان زرهای (پوشش و حفاظت) ساخت. در واقع، برای ساختن زره نیاز به جزئیات و نقاط مختلف وجود دارد و نمیتوان به تنهایی از یک نقطه بدون توجه به بقیه استفاده کرد.
هوش مصنوعی: در بازار زندگانی، چه چیز از خاک به جز گرد و غبار و زباله به دست نمیآید؟
هوش مصنوعی: روزگار (دهر) مانند خاکی است که از تو بیرحمتر است، چرا که در آن نمیتوانی حتی یک چیز ارزشمند را در برابر دو چیز نابودشده پیدا کنی.
هوش مصنوعی: از پل آبگون که فلک ساخته است بگذر، زیرا در این پل نمیتوانی آب کرم (یعنی زندگی و روزگار) را عبور دهی و از آن رد شوی.
هوش مصنوعی: مدت عمر انسان در زیر آسمان که مثل گنبدی بیآب است، بهگونهای است که هیچگاه نمیتوانی به ثبات و استواری دست پیدا کنی.
هوش مصنوعی: نمیتوانی با آرزوها و طمع خود مانند یک کفچه (قاشق) وارد شو که به هر لحظه طعمی از این زندگی مانند کاسهای پر از نیرنگ نصیبت نخواهد شد.
هوش مصنوعی: این دنیا (چرخ) که به خاطر فریب تو به گردش درمیآید، همچون کاسهٔ تهی از غذا است که هیچ ثبات و آرامشی نخواهی داشت.
هوش مصنوعی: کرم، گیاه کشت شده را از بین میبرد و نه خوشهای باقی میگذارد و نه دانهای. به همین خاطر، از این دو چیز در کشتزار پیدا نخواهی کرد.
هوش مصنوعی: از محبت و سخاوت انسانهای نیکوکار، زمین تشنهٔ دل نمیتواند چیزی به دست آورد و نمیتوانی به انتظار قطرهای امید داشته باشی.
هوش مصنوعی: خاطرهای از نوشیدنیای که در کاس آمده، باقی مانده است، ولی بر این خاک، هیچ نشانهای از آن نوشیدنی به یادگار نخواهی یافت.
هوش مصنوعی: خاطرهٔ تو، ای خاقانی، دردی را درمان نمیکند، زیرا از ظلم زمانه نمیتوان در امان ماند و هیچ نجاتی از آن نخواهی یافت.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
مدح کریمان کنم، چرا نکنم لیک
قدْح لئیمان مرا شعار نیابی
در همه دیوان من دو هجو نبینی
در همه گلزار خلد خار نیابی
گر تو نسیمی ز زلف یار نیابی
تا به ابد رد شوی و بار نیابی
یک دم اگر بوی زلف او به تو آید
گنج حقیقت کم از هزار نیابی
لیک اگر بنگری به حلقهٔ زلفش
[...]
پا به ادب نه که زخم خار نیابی
بار به دلها منه که بار نیابی
تا به جگر نشکنی هزار تمنا
سینه ریش و دل فگار نیابی
تا نفس خویش را شمرده نسازی
[...]
دعوت عشق است اینکه بار نیابی
عزّت عشق اینکه اعتبار نیابی
تا به کف عشق، بیهراس چو منصور
سر ننهی، پای تختِ دار نیابی
لنگر کشتیِّ دل، شکستن کشتی است
[...]
تا شکن از دور روزگار نیابی
بار، در آن زلف تابدار نیابی
تا نظر از کاینات، بازنگیری
نشئهٔ آن چشم پرخمار نیابی
تا ندهی سینه را به داغ محبّت
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۲ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.