خدای جل جلاله برای اسمعیل
ز باغ خلد فرستاد فدیه سوی خلیل
ولی ببار ولیعهد شه که طعنه زند
بباغ خلد و صبا اندر او چو جبرائیل
مرا فرستاد ایزد برای قربانی
بخاکپای، که هستم سلیل اسماعیل
خدایگانا شاها منم که جان و تنم
ببار تست فدا و براه تست سبیل
بریز خون من اندر رکاب خویش که کس
نخواهد از تو دیت بل نپرسد از تو دلیل
فدائی تو نباشد قتیل بل باشند
کسان که جان نفشاندند و زنده اند قتیل
اگر بمانم جودت بود حبیب و معین
وگر بمیرم فضلت شود ولی و وکیل
یکی رواق است ایران زمین که اندر وی
تو نوربخش چراغی و دین حق قندیل
کسیکه از تو گراید همی بجای دگر
بود مخالف قرآن و مؤمن انجیل
ز درگه تو بجای دگر شدن باشد
بجوی و چشمه شدن از کنار دجله و نیل
کجا دو دست تو بخشد یکیست سنگ و گهر
کجا که عزم تو جنبد یکی است پشه و پیل
خصائل تو در اوراق فخر هر تاریخ
شمایل تو در آفاق صدر هر تمثیل
زکوة و خمس ندانم کرا رسی که نماند
ز همت تو نه مسکین بجانه ابن سبیل
شود بسوی تو هر جا غریب خسته دلیست
که هم پناه غریبی و هم شفای علیل
ترا سزد که تفاخر کنی بجمع شهان
چنانکه کعبه تفاخر کند بقدس خلیل
بدشمنانت بارد بلا ز چرخ چنانک
بقوم ابرهه بارید از آسمان سجیل
فضای دهر تهی ماند از بداندیشت
چنانکه بیت مقدس ز آل اسرائیل



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این قصیده مدحی است برای ولیعهد که به مناسبت عید قربان سروده شده است. شاعر داستان قربانی اسماعیل و فرستاده شدن قوچ از بهشت را پیش میکشد و خود را که از نسل اسماعیل است، قربانیِ درگاه ممدوح میخواند. سپس بخشندگی، دینپناهی و غریبنوازی او را میستاید و در پایان برای دشمنانش نابودی آرزو میکند و آن را به عذاب سپاه ابرهه و آوارگی بنیاسرائیل تشبیه میکند.
هوش مصنوعی: خداوند بزرگ از باغ بهشت قربانیای (قوچ) برای ابراهیم خلیل فرستاد تا به جای اسماعیل قربانی شود.
هوش مصنوعی: اما به درگاه ولیعهدِ شاه، درگاهی که بر بهشت برتری میجوید و باد صبا در آن مانند جبرئیل پیامآور است، (خدا قربانی دیگری فرستاد).
هوش مصنوعی: خدا مرا برای قربانی شدن به خاک پای تو فرستاد، زیرا من از نسل اسماعیل هستم.
هوش مصنوعی: ای خداوندگار و ای شاه، من کسی هستم که جان و تنم در درگاه تو فدا و در راه تو وقف شده است.
هوش مصنوعی: خون مرا در رکاب خود بریز، زیرا هیچکس از تو خونبها نمیخواهد و حتی دلیل این کار را از تو نمیپرسد.
هوش مصنوعی: کسی که فدای تو شود کشته به شمار نمیآید؛ بلکه کسانی که جان خود را نثار تو نکردند، با آنکه زندهاند، در حقیقت مردهاند.
هوش مصنوعی: اگر زنده بمانم، بخشش تو یار و یاور من است و اگر بمیرم، لطف تو سرپرست و کارگزار من خواهد بود.
هوش مصنوعی: سرزمین ایران مانند ایوانی است که تو در آن چراغ روشنیبخشی و دین حق قندیلی است که آن چراغ را در خود نگه میدارد.
هوش مصنوعی: هر کس از تو روی بگرداند و به سوی دیگری برود، گویی مخالف قرآن و پیرو انجیل شده است.
هوش مصنوعی: رفتن از درگاه تو به جای دیگر مانند آن است که کسی کنار رود دجله و نیل را رها کند و به جویی کوچک یا چشمهای پناه ببرد.
هوش مصنوعی: در هنگام بخشیدنِ دو دست تو، سنگ و گوهر یکساناند و هنگامی که ارادهات به حرکت درآید، پشه و فیل در برابرت برابرند.
هوش مصنوعی: صفات نیک تو مایهٔ افتخار صفحات هر تاریخی است و چهره و سیمای تو در سراسر جهان سرآمد هر تصویر و نمونهای است.
هوش مصنوعی: نمیدانم زکات و خمس را باید به چه کسی داد، زیرا با بلندهمتی و بخشش تو نه نیازمندی باقی مانده و نه در راه ماندهای.
هوش مصنوعی: هر غریب دلخستهای در هر جا که باشد به سوی تو میآید، زیرا تو هم پناه غریبانی و هم درمان بیماران.
هوش مصنوعی: سزاوار است که در میان شاهان به خود ببالی، همانگونه که کعبه بر بیتالمقدسِ منسوب به ابراهیم برتری میجوید.
هوش مصنوعی: از آسمان بر دشمنانت بلا ببارد، همانگونه که بر سپاه ابرهه سنگریزههای سجیل از آسمان بارید.
هوش مصنوعی: جهان از بدخواهان تو خالی بماند، همانگونه که بیتالمقدس از قوم بنیاسرائیل خالی شد.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
تنم به گونه نال و دلم به گونه نیل
جهان ز نیلم نال و روان ز نالم نیل
چو نیل چشم منست از گریستن شب و روز
چراست جای نهنگ اندر آن دو چشم کحیل
رفیق رنجم تا عشق با منست رفیق
[...]
ولایت مه شعبان به روزه شد تحویل
بدل شد این مه با آز و اینت نیک بدیل
به امر باری شیطان شدست بسته به بند
زبان خلق گشاده شدست بر تهلیل
چو نار در دل کفار و نور در مسجد
[...]
رسید عید همایون و روزه کرد رحیل
به جام داد فلک روشنایی از قندیل
چو روشنایی قندیل بازگشت به جام
سزدکه من به غزل بازگردم از تهلیل
غزل ز بهر غزالی غزاله رخ گویم
[...]
جمال دین پیمبر ، تو آن سر افرازی
که نیست بمعالی و مکرمات عدیل
سداد رأی تو در گرد ملک حصن حصین
جناح عدل تو بر اهل شرک گشته دلیل
بجنب حلم تو احنف شده سفیه سفیه
[...]
سپیده دم که بر آمد خروش بانگ رحیل
برفت پیش سرشک من آب دجله و نیل
جهان ز گریه ام از آب گشت مالامال
ز سوز سینه ام آتش گرفت میلامیل
هلاک من چون بوقت وداع خواهد بود
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.