گنجور

غزل شمارهٔ ۱۹۹

 
حافظ
حافظ » غزلیات
 

واعظان کاین جلوه در محراب و منبر می‌کنند

چون به خلوت می‌روند آن کار دیگر می‌کنند

مشکلی دارم ز دانشمند مجلس بازپرس

توبه فرمایان چرا خود توبه کمتر می‌کنند

گوییا باور نمی‌دارند روز داوری

کاین همه قلب و دغل در کار داور می‌کنند

یا رب این نودولتان را با خر خودشان نشان

کاین همه ناز از غلام ترک و استر می‌کنند

ای گدای خانقه برجه که در دیر مغان

می‌دهند آبی که دل‌ها را توانگر می‌کنند

حسن بی‌پایان او چندان که عاشق می‌کشد

زمره دیگر به عشق از غیب سر بر می‌کنند

بر در میخانه عشق ای ملک تسبیح گوی

کاندر آن جا طینت آدم مخمر می‌کنند

صبحدم از عرش می‌آمد خروشی عقل گفت

قدسیان گویی که شعر حافظ از بر می‌کنند

 

با دو بار کلیک بر روی هر واژه می‌توانید معنای آن را در لغت‌نامهٔ دهخدا جستجو کنید.

شماره‌گذاری ابیات | وزن: فاعلاتن فاعلاتن فاعلاتن فاعلن (رمل مثمن محذوف) | شعرهای مشابه | منبع اولیه: ویکی‌درج | ارسال به فیس‌بوک

حاشیه‌ها

تا به حال ۶ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. برای نوشتن حاشیه اینجا کلیک کنید.

Hossein نوشته:

midahand abi ke delha ra “monavar” mikonand

پاسخ: ضبط نسخه قزوینی-غنی همین است (توانگر) و به قرینه‌ی «گدا» کلمه‌ی «توانگر» درست‌تر می‌نماید.

amirhossein نوشته:

یکی از معروفترین بیتهای این شعر که متاسفانه در نسخه غنی - قزوینی نیست و در بسیاری از نسخه‌های قدیمی هست اینه:

بنده پیر خراباتم که درویشان او / گنج را از بی نیازی خاک بر سر می‌کنند

amirhossein نوشته:

یک بیت محتمل دیگر این غزل چنین است:
(خانه خالی کن دلا (بتا) تا خانه دلبر شود / کاین هوسناکان دل و جان جای دیگر (لشگر) می‌کنند)
که البته ا زحیث سند به اعتبار بیت (بنده پیر خراباتم…) نمی‌رسد.

م - ب نوشته:

اونهایی که دم از مسلمانی حافظ می زنند چرا یه شعر برای محمد، علی و حسین و … توش پیدا نمی کنند
به نظر من حافظ تنها کسی بود که قرآن رو خوب خونده بود و فهمیده بود جریان چیه. این و از غزلیاتش میشه فهمید.
آین آخوند ها رو هم خوب شناخته بود.

پویا اشرفی نوشته:

با تشکر از مجموعه کاملی که گردآوری نمودید . آیا این بیت نیز از ابیات حذف شده در نسخ جدید میباشد ؟ (وای وای از دست صرافان گوهر ناشناس - که این دغل خر مهره را با در برابر میکنند .

پاسخ: بیتی که فرمودید در تصحیح قزوینی-غنی وجود ندارد.

محمودی نوشته:

در مورد مفهوم سه بیت آخر اگر کسی توضیحی دارد مایلم یاد بگیرم. با تشکر

ویرایش جدید ساغر