گنجور

 
سلیم تهرانی

به دل شکست تمنای یاری چمنم

نمانده در قفس امیدواری چمنم

به گریه چند دهم آب خار و خس چون ابر

ملول گشت دل از هرزه کاری چمنم

برای سوختن من چو شعله تند مشو

اگر چه خار و خسم، یادگاری چمنم

حدیث عهد گل و دور لاله از من پرس

که همچو آب روان، پاچناری چمنم

سلیم سوی گلستان مخوان مرا دیگر

که در درون قفس من حصاری چمنم

بس که دارد شوق سروی بسته ی این گلشنم

همچو قمری طوق گردن شد زه پیراهنم

از سر راه تو ممکن نیست جنبیدن مرا

مانده زیر کوه، پنداری چو صحرا دامنم

از تب عشقت ز بس افروختم چون تار شمع

شاهراه شعله شد هر رشته ی پیراهنم

تا شنیدم در قفس از باد، پیغام بهار

همچو غنچه بال و پر گردید اجزای تنم

کار من باریک و من باریک تر از کار خود

عشق در معنی چو سوزن، من چو آب سوزنم

بی گرفتاری نشاید بود، یارب کم مباد

چون گریبان، طوق زنجیر بتان از گردنم

هرچه پیش آید کسی را، آن صلاح کار اوست

رهنما گردید در راه تجرد رهزنم

ساده لوحی بین که می خواهم به یاد آرد مرا

آنچه در خاطر نمی آید سلیم او را، منم

 
 
 
جشنوارهٔ رزم‌آوا: نقالی و روایتگری شاهنامه
مولانا

نی تو گفتی از جفای آن جفاگر نشکنم

نی تو گفتی عالمی در عشق او برهم زنم

نی تو دست او گرفتی عهد کردی دو به دو

کز پی آن جان و دل این جان و دل را برکنم

نور چشمت چون منم دورم مبین ای نور چشم

[...]

سلمان ساوجی

عزم آن دارم که با پیمانه پیمانی کنم

وین سبوی زرق را بر سنگ قلاشی کنم

من خراب مسجد و افتاده سجاده‌ام

می‌روم باشد که خود را در خرابات افکنم

ساقی دوران هر آن خون کز گلوی شیشه ریخت

[...]

ناصر بخارایی

چون کمانت تا پی‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ئی بر استخوان دارد تنم

گر کنی صد پی مرا، دوتاه پیمان نشکنم

رشتهٔ تن گر نبودی غرق خون از تیغ هجر

کس ندانستی مرا از رشتهٔ پیراهنم

گر به سوی مهر رخسارت که چشم کس ندید

[...]

امیر شاهی

با تو عمری شد که لاف دوستداری می‌زنم

لاجرم اکنون ز هجرانت به کام دشمنم

غنچه‌وار از دست دل خواهم گریبان چاک زد

چند سوزم لب به مهر و شعله در پیراهنم

گفته‌ای: خون ریزمت دست ار به دامانم زنی

[...]

جامی

شب که سر از حلقه سلک سگانت برزنم

طوقدار حلقه دم باد از ایشان گردنم

مهر و مه تابد ز روزن ور تو مهمانم شوی

بر فلک تابد فروغ مهر و ماه از روزنم

در تن از پیوند دل هر جا فتاده آتشیست

[...]

مشابه‌یابی بر اساس وزن و قافیه