دار نی در کشتن منصور برپا کرده اند
حرف حق را در میان خلق، بالا کرده اند
اهل عقبی در تلاش جاه و حب آرزو
تهمت بیهوده بر ارباب دنیا کرده اند
قطرهٔ چندی که از چشم فلک افتاده است
بحر را نادیدگان نسبت به دریا کرده اند
مهوشان چون زنگیان آیینه ها اشکسته اند
در نظرها تا تو را آیینه سیما کرده اند
در گلستان جهان بر هر گلی اهل نظر
جز به عبرت ننگرد چشمی که بینا کرده اند
بر جبین خویش از چین صد گره بربسته اند
اهل دنیا گر ز کاری عقده ای واکرده اند
اهل همت را نوازش سخت رنجانیدنی است
دوستان بیهوده نی در ناخن ما کرده اند
سرو را در وجد آوردند و گل را در سماع
در چمن هر جا که ذکر جام و صهبا کرده اند
سالکانی را که در قید سلوک افتاده اند
سوزن عیسی است هر خاری که در پا کرده اند
رنج ها بردند استادان به تبدیل صفات
تا در این عالم وجودی را سعیدا کرده اند
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این شعر به بیان پیچیدگیها و مشکلات زندگی بشر میپردازد و انتقادی به رفتارهای جامعه دارد. شاعر به کشتن منصور اشاره میکند که نمادی از حقیقت و حق است و به طور کلی از بیاعتنایی به حقایق در میان مردم میگوید. او به کوشش اهل دنیا برای دنبال کردن جاه و آرزو اشاره میکند که باعث تهمت زدن به دیگران میشود.
شاعر همچنین به عمق اندوه و مشکلاتی که از ناآگاهی به وجود آمده است، میپردازد و تذکر میدهد که برخی از افراد به زیباییهای دنیا توجهی ندارند و از حقیقت غافلند. از طرفی، او به رنجهایی که در راه کمال و سلوک وجود دارد، اشاره کرده و به زحمتهای استادان در تربیت شاگردان میپردازد تا آنها را به انسانی با اراده تبدیل کنند. به طور کلی، شعر به نقد جامعه و جستجوی حقیقت در زندگی میپردازد.
هوش مصنوعی: دار نی برای اعدام منصور آماده شده است و مردم حقیقت را به زبان میآورند و آن را در کنار هم قرار میدهند.
هوش مصنوعی: افرادی که به دنبال زندگی آخرت هستند، به خاطر تلاش برای مقام و عشق به آرزوها، به ارباب دنیا تهمتهای بیهوده میزنند.
هوش مصنوعی: چند قطرهای که از آسمان به زمین ریخته شده، برخی افراد نادان آن را به عنوان دریا تصور کردهاند.
هوش مصنوعی: زیبایان چون زنگیهای شکسته در آئینهها هستند و در نظرها، تنها به خاطر تو، چهرهات را زیباتر نشان دادهاند.
هوش مصنوعی: در گلستان دنیا، هر کسی که دیدگاهی عمیق دارد، به گلها فقط به عنوان نشانههایی از عبرت و پند نگاه میکند، نه به طور سطحی. چشمی که توانایی بینش دارد، به موضوعات عمیقتر توجه میکند.
هوش مصنوعی: اهل دنیا مشکلات و تنگناهای زیادی را به خودشان وارد کردهاند و در نتیجه بر پیشانی خود نشانههایی از این فشار و فشارهای روحی دارند. اگر هم کسی از این مشکلات رهایی یابد، باز هم درگیر مسائلی است که بر دوش او سنگینی میکند.
هوش مصنوعی: کسانی که تلاش و اراده قوی دارند، از درد و رنجی که ناشی از بیتوجهی دوستان است، آزار میبینند. این دوستان انگار تنها به کارهای بیمفید پرداختهاند و به ارزشهای واقعی توجهی ندارند.
هوش مصنوعی: در باغ، سروها از خوشحالی به تپش آمدهاند و گلها نیز در حال رقص و جشن هستند. در هر گوشهای که دربارهی شراب و نشاط صحبت شده، این شادی و شعف حس میشود.
هوش مصنوعی: افرادی که در راه سیر و سلوک حرکت میکنند، این احساس را در دل دارند که هر مشکلی که در مسیر برایشان پیش میآید، باعث رشد و پیشرفت آنهاست و مانند معجزهای است که به آنان انرژی و انگیزه میدهد.
هوش مصنوعی: استادان با تحمل سختیها و امتحانهای فراوان، صفات و ویژگیهای نیکو را در انسانها به وجود آوردهاند تا در این دنیا افرادی خوشبخت و سعادتمند شوند.
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
پیش از آن کین کار بر این سقف مینا کردهاند
وین مقرنس قبهٔ نه توی مینا کردهاند
عقل اول را ز کاف و نون برون آوردهاند
وز عدم اوضاع موجودات پیدا کردهاند
عالم سفلی ز عقل و روح فایض گشتهاند
[...]
غرّهٔ ماه مبارک بین که غرّا کردهاند
طرّهٔ زلف بتم از نو مطرا کردهاند
طاق ابرویش نگر شکل هلالی بستهاند
آفتابی در خیال ماه پیدا کردهاند
نور چشم مردم است از دیده مردم نهان
[...]
مشتی از خاکستر پروانه پیدا کرده اند
چشم پاک شعله را زان سرمه بینا کرده اند
در حریم بزم قرب،آنان که محرم گشته اند
جلوه او را نهان از دل تماشا کرده اند
بی شکستن چشم امید از گشاد کار نیست
[...]
غفلت آهنگان که دل را ساز غوغا کردهاند
از نفس بر خانهٔ آیینه، در واکردهاند
از سر بیمغز این سوداپرستان امل
بیضهها پنهان به زیر بال عنقا کردهاند
آنقدر ارزش ندارد نقد و جنس اعتبار
[...]
تا حریفان بر در میخانه ماوا کردهاند
خانه غم را خراب از سیل صهبا کردهاند
میگساران چنگ تا در گردن مینا زدند
دعوی گردن کشی با چرخ مینا کردهاند
تا به یادش ساقی از مینا به ساغر ریخت می
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.