روز چگونه شب شود، زلف گشا که همچنین
صبح سفید چون شود، خنده نما که همچنین
سیل چسان روان شود، جلوه نما که همچنین
فتنه بلند چون شود، خیز ز جا که همچنین
هر که در بهشت را گوید وا شود چسان
لطف نما و باز کن بند قبا که همچنین
هر که بپرسدت گره از دل تنگ عاشقان
باز چگونه می شود، لب بگشا که همچنین
هر که بگویدت که شب صبح امید چون شود
زلف ز روی همچو مه دورنما که همچنین
هر که بپرسدت که چون آینه صیقلی شود
باز کن از جبین گره بهر خدا که همچنین
هر که بپرسدت که گل مایل خار چون شود
مست به دوش عاشقان تکیه نما که همچنین
هر که بپرسدت که چون مهر طلوع می کند
جام صبوح خورده از خانه برآ که همچنین
گفت ز غیب چون رسد روزی روح، سایلی
کرد تبسم آن لب روح فزا که همچنین
عمر دوباره گفتمش چون به کسی دهد قضا؟
داد به دست خواهشم زلف دوتا که همچنین
گفتم دور چون شود آهوی وحشی از نظر؟
رفت و ندید یک نظر جانب ما که همچنین
خواهی اگر ادا کنی حق وفای عاشقان
نیمشبی به کلبه ام مست درآ که همچنین
گفت کسی که چون بود ساز شکسته را صدا؟
صائب دلشکسته شد نغمه سرا که همچنین



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این غزل بر ردیف «که همچنین» ساخته شده است و هر بیت پرسشی دربارهٔ پدیدهای از طبیعت یا عالم غیب را با حرکتی از معشوق پاسخ میدهد؛ مانند گشودن زلف برای شب و خندیدن برای صبح و تکیه بر دوش عاشقان برای میل گل به خار. در بیتهای پایانی، گفتوگو شخصیتر میشود: معشوق با رفتن بینگاه، رمیدن آهو را نشان میدهد و شاعر او را به کلبهٔ خود فرا میخواند. در مقطع، صائب خود را ساز شکستهای میداند که شعرش آواز همان دل شکسته است.
هوش مصنوعی: اگر کسی بپرسد روز چگونه شب میشود، زلفت را بگشا و بگو اینچنین؛ و اگر بپرسد صبح سفید چگونه میدمد، لبخند بزن و بگو اینچنین. زلف سیاه به شب و خندهٔ روشن به صبح مانند شده است.
هوش مصنوعی: اگر بپرسند سیل چگونه روان میشود، با ناز راه برو و نشان بده که اینچنین؛ و اگر بپرسند فتنه و آشوب چگونه برمیخیزد، از جا برخیز که اینچنین. رفتار و قامت معشوق مانند سیل و برپاکنندهٔ فتنه است.
هوش مصنوعی: هر کس بپرسد درِ بهشت چگونه گشوده میشود، لطف کن و بند قبایت را باز کن و بگو اینچنین؛ یعنی گشودن قبای معشوق مانند گشوده شدن درِ بهشت است.
هوش مصنوعی: هر کس از تو بپرسد گره از دل تنگ و غمگین عاشقان چگونه باز میشود، لب به سخن یا خنده بگشا که اینچنین؛ گشوده شدن لب تو گرهِ دل عاشقان را میگشاید.
هوش مصنوعی: هر کس بپرسد شبِ ناامیدی چگونه به صبح امید بدل میشود، زلف را از چهرهٔ ماهمانندت کنار بزن که اینچنین.
هوش مصنوعی: هر کس بپرسد آینه چگونه صیقل و روشن میشود، تو را به خدا گره از پیشانی بگشا و اخم را کنار بگذار که اینچنین؛ پیشانی گشادهٔ معشوق همچون آینهٔ صیقلی است.
هوش مصنوعی: هر کس بپرسد گل چگونه به خار میل میکند، مستانه بر دوش عاشقان تکیه کن که اینچنین؛ معشوق گل است و عاشقان رنجور خار.
هوش مصنوعی: هر کس بپرسد خورشید چگونه طلوع میکند، پس از نوشیدن شراب صبحگاهی از خانه بیرون بیا که اینچنین؛ چهرهٔ برافروختهٔ معشوق خورشید طالع است.
هوش مصنوعی: خواهندهای پرسید روزیِ روح از عالم غیب چگونه میرسد؛ آن لب جانافزای معشوق لبخندی زد که اینچنین؛ یعنی لبخند او غذای جان است.
هوش مصنوعی: به او گفتم تقدیر چگونه به کسی عمر دوباره میدهد؟ زلف دوتای خود را به دست آرزومند من داد که اینچنین؛ زلف دوتا به عمر دوباره مانند شده است.
هوش مصنوعی: گفتم آهوی وحشی چگونه از دیده دور میشود؟ معشوق رفت و حتی یک نگاه هم به سوی ما نکرد که اینچنین؛ یعنی رمیدن و بیاعتنایی او پاسخ پرسش بود.
هوش مصنوعی: اگر میخواهی حق وفاداری عاشقان را ادا کنی، نیمهشبی مست به کلبهٔ من بیا که اینچنین ادا میشود.
هوش مصنوعی: کسی پرسید سازِ شکسته چگونه صدا دارد؟ صائبِ دلشکسته به نغمهسرایی پرداخت که اینچنین؛ شعر شاعر دلشکسته همان آواز ساز شکسته است.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
هر کِی ز حور پرسدت، رخ بنما که «همچنین»
هر کِی ز ماه گویدت، بام برآ که «همچنین»
هر کِی پری طلب کند، چهرهٔ خود بدو نما
هر کِی ز مُشک دم زند، زلف گشا که «همچنین»
هر کِی بگویدت «ز مه، ابر چگونه وا شود؟»
[...]
ای که دلم ز دست شد جانِ شما که همچنین
یک نفسی دگر مرو بهرِ خدا که همچنین
من به وفایِ عهدِ تو خورده قسم که همچنان
تو به هلاکِ جانِ من داده رضا که همچنین
چند که جهد میکنم تا تو ستیز کم کنی
[...]
تنگ نبات چون بود، لب بگشا که هم چنین
آب حیات چون رود، خیز و بیا که همچنین
هر که بگویدت که تو دل به چه شکل می بری؟
از سر کوی ناگهان مست بر آکه همچنین
هر که بگویدت که جان چون بود اندرون تن؟
[...]
جانب دوست میکشد عشق مرا که همچنین
جذبهٔ اوست سوی او راهنما که همچنین
هر که ز قبله پرسدم روی کنم بروی دوست
سوی جمال او شوم قبله نما که همچنین
از تو بپرسد ار کسی قبله عاشقان کجاست
[...]
هر که زعمر پرسدت لب بگشا که همچنین
هر که زجان سخن کند لب بگشا که همچنین
شأن نزول آیه ی رحمت اگر ادا کنم
تکیه به دوش خویش ده زلف دو تا که همچنین
بست و گشاد چون بود قفل در بهشت را
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.