نازکترست از رگ جان گفتگوی من
باریک شد محیط چو آمد به جوی من
گردون سفله لقمه روزی حساب کرد
هر گریه ای که گشت گره در گلوی من
چون موج شد کشاکش حرصم زیادتر
چندان که چرخ بیش شکست آرزوی من
از دامن صدف چه غبار از دلم رود؟
دریا نبرد گرد یتیمی ز روی من
شیری که خورده بودم در عهد کودکی
کرد از فشار چرخ سفیدی ز موی من
صائب در آن محیط که موجش فلاخن است
از آب چون درست برآید سبوی من؟



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: صائب در این غزل از ظرافت سخن خود و از ستم روزگار شکوه میکند. او میگوید روزیِ او از آسمان فقط بغض فروخورده بوده، شکست آرزوها حرصش را بیشتر کرده و رنج زمانه شیر کودکی را به سپیدی موی بدل کرده است. در پایان نتیجه میگیرد که در دریای پرتلاطم جهان، که موجش چون فلاخن سنگ میاندازد، سبوی شکنندهٔ وجودش نمیتواند سالم بماند.
هوش مصنوعی: سخن من از رگ جان هم ظریفتر و باریکتر است؛ دریای پهناور نیز وقتی به جوی (طبع) من رسید، باریک و لطیف شد. یعنی اندیشههای بزرگ در سخن من به نهایت دقت و ظرافت میرسند.
هوش مصنوعی: آسمانِ پست و فرومایه هر گریهای را که در گلوی من گره شد و بغض گشت، لقمهٔ روزیِ من به حساب آورد؛ یعنی روزی من از روزگار جز فروخوردن بغض و غم نبود.
هوش مصنوعی: هرچه آسمان آرزوهای مرا بیشتر شکست، کشمکش و تلاطم آزمندیام مانند موج بیشتر شد؛ همانگونه که موج با شکستن، فزونی میگیرد.
هوش مصنوعی: وقتی دریا نتوانست گرد یتیمی را از چهرهٔ من بشوید، از دامن صدف چگونه غبار دل من پاک شود؟ شاعر خود را چون مروارید یتیم (دُرّ یگانه) میبیند که تنهایی و غم ذاتی اوست و هیچ چیز آن را نمیزداید.
هوش مصنوعی: شیری که در کودکی نوشیده بودم، از فشار آسمان (سختی روزگار) بیرون آمد و به صورت سفیدی در موی من آشکار شد؛ یعنی رنج روزگار مرا زود پیر کرد.
هوش مصنوعی: صائب در دریایی که موجش مانند فلاخن (سنگانداز) است، سبوی من چگونه سالم از آب بیرون آید؟ یعنی در جهانی چنین پرآشوب، وجود شکنندهٔ من نمیتواند سالم بماند.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
ای برده آتش رخ تو آب روی من
رفته دل از محبت و رفته ز کوی من
با روی نیکوی تو نماندست هیچ بد
کز روی نیکوی تو نیامد بروی من
نی از تو هیچ وقت سلامی بنزد من
[...]
ای باد صبح دم گذری کن بکوی من
پیغام من ببر ببر ماه روی من
از عشق دوست بین که چه آمد به روی من
کز غم مرا بکشت و نیازرد موی من
از عشق یار روی ندارم که دم زنم
کز عشق روی او چه غم آمد به روی من
باری کبوترا تو ز من نامهای ببر
[...]
ای درد عشق دل شکنت، آرزوی من
عشق است عادت تو و دردست خوی من
جز درد عشق نیست مرا آرزو، مباد!
آن روز را که کم شود این آرزوی من
برخاستم ز کوی تو چون گرد، عشق گفت:
[...]
چین در جبین فکنده گذشتی به سوی من
زنجیر کرده ای در رحمت به روی من
از زخم ناخنم تن لاغر شد استخوان
باز آکه شد سفید ز هجر تو موی من
بود آرزوی خاطر من خط بر آن عذار
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.