به ناموس آتش اندر زن بیار آن آبِ انگوری
که ناممکن بود مستی نهان کردن به مستوری
عسل گر چاشنی کردی حسودم تلخ کی گفتی
که در من میکشد هر دم زبان چون نیشِ زنبوری
بیا ای ساقی و بر نه به دستم تا به سر جامی
حیاتی بخش جانم را که میمیرم ز مخموری
کسی کز دستِ او آمد مرا چندین بلا بر سر
خدایا مبتلا بادا به داغ و دردِ مهجوری
به از می نیست در غربت دمادم مردِ عاشق را
به من ده ساقیا پر کن تو اندک خور که معذوری
بیا ای مطربِ چنگی خلاصم ده ز دلتنگی
که نزدیک آمدهست اینک به لب جانم ز ره دوری
شبِ هجرم نمیآمد به روزِ وصل در خاطر
ز خودرایی و برنایی و نادانی و مغروری
ز غفلت آدمی هرگز به وقتِ راحت و صحّت
ندارند قدرِ آسایش مگر هنگام رنجوری
به فریاد آمدم از دل که در پرواز میآید
چو بلبل در خروش آید سحرگه بر گلِ سوری
بخواهم رفت و با یاران نخواهم مشورت کردن
که نستوه از خرد هرگز نخواهد خواست دستوری
نزاری زاصفهان خواهد به شیرین باز گردیدن
که چون خسرو نمییارد شکر خوردن ز محروری



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر عاشقی است که در غربت و دور از یار به سر میبرد. از ساقی شراب و از مطرب نوای چنگ میخواهد تا درد جدایی و دلتنگیاش را تسکین دهند، و بر بدخواهان و مسببان این دوری نفرین میفرستد. سپس اعتراف میکند که در روزگار وصال قدر آن را ندانسته است. در پایان تصمیم میگیرد بیمشورت با یاران از اصفهان به سوی «شیرین» خود بازگردد و این بازگشت را به داستان خسرو و شکرِ اصفهانی تشبیه میکند.
هوش مصنوعی: آبروی و نامونشان را به آتش بکش و آن شراب انگوری را بیاور؛ زیرا مستی را نمیتوان با پرهیزگاری و پردهپوشی پنهان کرد.
هوش مصنوعی: اگر حسود من طعم شیرینیِ عشق را چشیده بود، هرگز سخن تلخ نمیگفت؛ اما او هر لحظه زبانش را مانند نیش زنبور به سوی من دراز میکند و مرا میآزارد.
هوش مصنوعی: ای ساقی، بیا و جامی لبالب در دستم بگذار و به جانم زندگی ببخش، زیرا از خماری در حال مردنم.
هوش مصنوعی: خدایا، آن کسی که از دست او اینهمه بلا بر سرم آمد، خودش به داغ و دردِ دوری و جدایی گرفتار شود.
هوش مصنوعی: برای مرد عاشقی که در غربت است، هیچ چیز بهتر از نوشیدن پیاپیِ شراب نیست؛ ای ساقی، جام را پر کن و به من بده، و خودت کم بنوش، چون تو گرفتار درد من نیستی و معذوری.
هوش مصنوعی: ای نوازندهٔ چنگ، بیا و مرا از دلتنگی رها کن؛ زیرا از دوریِ راه و جدایی، جانم به لب رسیده است.
هوش مصنوعی: در روزگار وصال، از خودرأیی و جوانی و نادانی و غرور، هرگز به یاد شبِ جدایی نبودم و قدر وصال را نمیدانستم.
هوش مصنوعی: انسان از روی غفلت، تا وقتی در آسودگی و تندرستی است قدر آسایش را نمیداند و تنها هنگام بیماری به ارزش آن پی میبرد.
هوش مصنوعی: از دست دلم به فریاد آمدهام که بیقرار است و میخواهد پرواز کند؛ همانگونه که بلبل سحرگاه بر گل سرخ به خروش میآید.
هوش مصنوعی: تصمیم دارم بروم و با یاران مشورت نخواهم کرد؛ زیرا عاشقِ استوار و خستگیناپذیر هرگز از عقل اجازه نمیگیرد.
هوش مصنوعی: نزاری از اصفهان به سوی شیرین (معشوق) بازخواهد گشت؛ زیرا مانند خسرو، که از سرِ گرمیِ مزاج نمیتوانست شکر بخورد، او نیز تابِ شکرِ اصفهان را ندارد. شاعر به داستان خسرو و دلبستگیاش به شکرِ اصفهانی و شیرین اشاره میکند.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
خداوندا همی دانم که چیزی نیست در دستت
گرم چیزی ندادستی بدین تقصیر معذوری
ولیکن گر کسی پرسد چه دادستت روا داری
که گویم عشوه اول روز و آخر روز دستوری
مرا گوید: « بیا، بوری، که من باغم تو زنبوری
که تا خونت عسل گردد، که تا مومت شود نوری
ز زنبوران باغ جان ، جهان پر شهد و شمع آمد
ز شمع و شهد نگریزی، اگر تو اهل این سوری
مخور از باغ بیگانه، که فاسد گردد آن شهدت
[...]
نصیحت میکند هر دم مرا زاهد به مستوری
برو ناصح تو حال من نمیدانی و معذوری
خیال چشم مستش را اگر در خواب خوش بینی
عجب دارم که برداری سر از مستی و مستوری
بدین صورت که من در خواب مستیام عجب باشد
[...]
شب عیدست و ما عاشق، چه گویم قصه دوری؟
به صد دفتر نشاید داد شرح درد مهجوری
تو خدمت میکنی حق را، برای «جنت الماوی »
برو، جان عزیز من، نهای عاشق، که مزدوری
ز حق عمدا جدا گشتی، به باطل آشنا گشتی
[...]
فزون از صبر ایّوبست تاب محنت دوری
که رنجوری نباشد آنچنان مشکل که مهجوری
چنان بی روی تو دست و دلم از کار خود مانده
که ساغر در کفم لبریز و من مُردم ز مخموری
ز گوش این نکتهٔ پیرِ مُغان بیرون نخواهد شد
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.