جاء الربیع و البطر زال الشتاء و الخطر
من فضل رب عنده کل الخطایا تغتفر
آمد ترش رویی دگر یا زمهریرست او مگر
برریز جامی بر سرش ای ساقی همچون شکر
اوحی الیکم ربکم انا غفرنا ذنبکم
و ارضوا بما یقضی لکم ان الرضا خیر السیر
یا می دهش از بلبله یا خود به راهش کن هله
زیرا میان گلرخان خوش نیست عفریت ای پسر
و قایل یقول لی انا علمنا بره
فاحک لدینا سره لا تشتغل فیما اشتهر
درده می پیغامبری تا خر نماند در خری
خر را بروید در زمان از باده عیسی دو پر
السر فیک یا فتی لا تلتمس فیما اتی
من لیس سر عنده لم ینتفع مما ظهر
در مجلس مستان دل هشیار اگر آید مهل
دانی که مستان را بود در حال مستی خیر و شر
انظر الی اهل الردی کم عاینوا نور الهدی
لم ترتفع استارهم من بعد ما انشق القمر
ای پاسبان بر در نشین در مجلس ما ره مده
جز عاشقی آتش دلی کآید از او بوی جگر
یا ربنا رب المنن ان انت لم ترحم فمن
منک الهدی منک الردی ما غیر ذا الا غرر
جز عاشقی عاشق کنی مستی لطیفی روشنی
نشناسد از مستی خود او سرکله را از کمر
یا شوق این العافیه کی اضطفر بالقافیه
عندی صفات صافیه فی جنبها نطقی کدر
گر دست خواهی پا نهد ور پای خواهی سر نهد
ور بیل خواهی عاریت بر جای بیل آرد تبر
ان کان نطقی مدرسی قد ظل عشقی مخرسی
و العشق قرن غالب فینا و سلطان الظفر
ای خواجه من آغشتهام بیشرم و بیدل گشتهام
اسپر سلامت نیستم در پیش تیغم چون سپر
سر کتیم لفظه سیف حسیم لحظه
شمس الضحی لا تختفی الا بسحار سحر
خواهم یکی گویندهای مستی خرابی زندهای
کآتش به خواب اندرزند وین پرده گوید تا سحر
یا ساحرا ابصارنا بالغت فی اسحارنا
فارفق بنا اودارنا انا حبسنا فی السفر
اندر تن من گر رگی هشیار یابی بردرش
چون شیرگیر او نشد او را در این ره سگ شمر
یا قوم موسی اننا فی التیه تهنا مثلکم
کیف اهتدیتم فاخبروا لا تکتموا عنا الخبر
آنها خراب و مست و خوش وینها غلام پنج و شش
آنها جدا وینها جدا آنها دگر وینها دگر
ان عوقوا ترحالنا فالمن و السلوی لنا
اصلحت ربی بالنا طاب السفر طاب الحضر
گفتن همه جنگ آورد در بوی و در رنگ آورد
چون رافضی جنگ افکند هر دم علی را با عمر
اسکت و لا تکثر اخی ان طلت تکثر ترتخی
الحیل فی ریح الهوی فاحفظه کلا لا وزر
خامش کن و کوتاه کن نظاره آن ماه کن
آن مه که چون بر ماه زد از نورش انشق القمر
ان الهوی قد غرنا من بعد ما قد سرنا
فاکشف بلطف ضرنا قال النبی لا ضرر
ای میر مه روپوش کن ای جان عاشق جوش کن
ما را چو خود بیهوش کن بیهوش خوش در ما نگر
قالوا ندبر شأنکم نفتح لکم آذانکم
نرفع لکم ارکانکم انتم مصابیح البشر
ز اندازه بیرون خوردهام کاندازه را گم کردهام
شدوا یدی شدوا فمی هذا دواء من سکر
هاکم معاریج اللقا فیها تداریج البقا
انعم به من مستقی اکرم به من مستقر
هین نیش ما را نوش کن افغان ما را گوش کن
ما را چو خود بیهوش کن بیهوش سوی ما نگر
العیش حقا عیشکم و الموت حقا موتکم
و الدین و الدنیا لکم هذا جزاء من شکر



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شعر در توصیف بهار و فرا رسیدن فصل خوشیها و رهایی از سختیها و زمستان سرد آغاز میشود. شاعر به ساقی میگوید که جامی خوشمزه بر سرش بریزد و از بخششهای خداوندی یاد میکند که تمامی گناهان را میپوشاند. او وارد مجلس مستان میشود و تاکید دارد که عشق و مستی از ویژگیهای اصلی این جلسات است. همچنین به نوعی از روشنایی و هدایت سخن میگوید که به انسانها کمک میکند تا در زندگی خود درخشان و آگاه شوند. در نهایت، او به وجدانی میرسد که به عشق و شوق فراوان میانجامد و از عشق، به عنوان حیات واقعی یاد میکند.
هوش مصنوعی: بهار آمد و زندگی شاداب شد، و زمستان و مشکلات از بین رفت. از فضل خداوند، همه گناهان بخشوده میشود.
هوش مصنوعی: حضورچهرهای عبوس یا سرد و ناخرسند میتواند نشانهای از فصل سرد یا دلگیری باشد. آیا او به اندازهای شاد و خوشحال میشود که مثل شکر، بر زندگی دیگران شیرینی بیافزاید؟ ای ساقی، آیا او میتواند جامی پر از شادی و عشق بر سرش بریزد؟
هوش مصنوعی: خداوند به شما وحی کرده است که ما گناه شما را بخشیدهایم و بر آن باشید که به آنچه مقدر میشود راضی باشید، زیرا راضی بودن بهترین راه است.
هوش مصنوعی: ای پسر، یا از عشق و زیباییها لذت ببر و خوشحالی کن، یا خود را به راه عشق و زیبایی هدایت کن، زیرا در میان زیبایانی که مانند گل هستند، جایی برای نگرانی و وحشت وجود ندارد.
هوش مصنوعی: کسی که میگوید ما از غیب خبر داریم، در واقع از اسرار و حقایق پنهانی ما آگاهی ندارد، پس تو نباید به دانستههای مشهور و عمومی بپردازی.
هوش مصنوعی: این بیت میگوید که پیغامبری مثل درد، به قدری تأثیرگذار است که دیگر هیچ خر (دیوانه) در دنیا باقی نمیماند. در اینجا اشاره به این دارد که عشق و شور زندگی، مانند بادهای که عیسی (حضرت عیسی) به دیگران میدهد، انسان را دگرگون میکند و به او پر و بال میدهد.
هوش مصنوعی: ای جوان، در وجود تو رازی نهفته است، پس در آنچه به تو رسیده، دنبال چیزهایی نباش که در وجود کسی دیگر نیست و او از آنچه نمایان شده، بهرهای نبرده است.
هوش مصنوعی: در جمع آدمهای سرمست و شاد، اگر کسی دلش بیدار باشد، میفهمد که در حال مستی، مستان دیگر تشخیص خوبی و بدی را ندارند.
هوش مصنوعی: به اهل بدی نگاه کن، چقدر نور هدایت را دیدهاند، ولی پردههای دلشان بعد از شکافتن ماه (در شب معجزه) از بین نرفته است.
هوش مصنوعی: ای نگهبان در، در مجلس ما کسی را اجازه نده جز عاشقان. کسی که دلش گرم آتش عشق است، بوی جگرش را از او میتوان استشمام کرد.
هوش مصنوعی: خداوندا، ای بخشاینده، اگر تو به ما رحم نکنید، هدایت و رستگاری از کجا میآید؟ جز خودت، چه کسی میتواند ما را به راه درست هدایت کند؟ غیر از این، همه چیز ناپایدار و فریبنده است.
هوش مصنوعی: جز عاشقی که او را عاشق کند، کسی در مستی لطیف حقیقت روشنی را نمیشناسد. خود آن عاشق نیز نمیتواند سر و کلهاش را از دیگران تشخیص دهد.
هوش مصنوعی: شوق و عشق، مانند عافیتی که وجود دارد، در شعر و قافیه به هم میپیوندند، اما ویژگیهای خالص و روشنی که در آنها است، در بیان کلمات کدر و ناپاکی که در کنارش وجود دارد، ناپدید میشود.
هوش مصنوعی: اگر خواستی دستت را دراز کنی، پا بگذار؛ اگر خواستی پا بگذاری، سر بگذار. اگر هم به جای بیل میخواهی، تبر بهجای بیل میآید.
هوش مصنوعی: اگر نطق و سخنرانی من در مدرسه به عشق و محبت من آسیب برساند، این عشق بر ما سلطنت میکند و پیروزی را در دست دارد.
هوش مصنوعی: ای آقای من، من در عشق آغشته و بیشرم هستم و دلفروختهام. مانند سپری که در برابر تیغ قرار میگیرد، من نمیتوانم به درستی از خودم محافظت کنم.
هوش مصنوعی: در این بیت، شاعر به معنای عمیق و پنهان وجود شمسالضحی، یعنی نور حقیقت و آگاهی، اشاره دارد. او میگوید که این نور گاهی در لحظات خاص و خاص (مثل صبح) خود را نشان میدهد و در غیر این صورت، پنهان است. در واقع، تنها در بامداد سحر میتوان آن را یافت و درک کرد.
هوش مصنوعی: میخواهم شاعری مست و خراب را که با کلامش آتش در خواب دیگران بیدار کند و تا سحر این راز را بازگو کند.
هوش مصنوعی: ای چشمهایمان، آیا به سحرگاهان ما رسیدهای و حالا با ما مهربانی کن، زیرا ما در سفر گرفتار شدهایم.
هوش مصنوعی: اگر در وجود من هم رگی بیدار باشد، او را باید به دقت نگهداری کرد. اگر در این مسیر این رگ بیدار نشود، بهتر است او را به یاد سگی درآوری که در این راه گمراه است.
هوش مصنوعی: ای گروه موسی، ما نیز در این بیابان سرگردان شدهایم مانند شما، چگونه شما هدایت یافتهاید؟ پس به ما خبر دهید، خبر را از ما پنهان نکنید.
هوش مصنوعی: گروهی که اشاره به آنها شده، در حال خوشگذرانی و شادمانی هستند و حال آنها خراب و سرخوش است، در حالی که گروه دیگر (غلامان) به دو دسته تقسیم شدهاند. این دو گروه به طور کلی از یکدیگر جدا و متفاوتاند و در زندگی خود مسیرهای مختلفی را طی میکنند.
هوش مصنوعی: اگر سفر ما به تأخیر بیفتد، من و «سلوی» (غذای خوشمزهای که در صحرا به آن اشاره شده) برای ما غذا و آرامش خواهد بود. همچنین زندگی و سفری خوب و دلپذیر خواهیم داشت.
هوش مصنوعی: صحبت کردن دربارهٔ همه چیز در مورد جنگ است و هر کس از دیدگاه خود به آن مینگرد. مانند گروه رافضی که همیشه در حال دشمنی و جنگاند و هر بار علی (علی بن ابیطالب) را با عمر (عمر بن خطاب) مقایسه میکنند و بین آنها جدل بهپا میکنند.
هوش مصنوعی: برو و زیاد صحبت نکن، ای برادر، زیرا اگر زیاد حرف بزنی، به تدریج حیل و زیرکیات در عشق ضعیف میشود، پس آن را حفظ کن و از کسی پناه ببرد.
هوش مصنوعی: سکوت کن و نگاهت را کم کن؛ به آن ماه توجه کن. آن ماهی که وقتی نورش بر ماه دیگر تابید، ماه را دو نیم کرد.
هوش مصنوعی: عشق ما را فریب داد بعد از آنکه به حقایق رسیدیم. پس با لطف خود دردهای ما را برطرف کن، زیرا پیامبر گفته است که هیچ ضرری نباید باشد.
هوش مصنوعی: ای فرماندهٔ می، جام را پر کن و ما را به مستی و عشق وادار. ما را مانند خود بیخبر و بیهوش کن و به زیبایی در درونمان بنگر.
هوش مصنوعی: گفتهاند ما به امور شما رسیدگی میکنیم، به شما فهم و درک میدهیم و مقام و ارزش شما را بالا میبریم؛ شما چراغهای بشریت هستید.
هوش مصنوعی: از حد و اندازهٔ خود خارج شدهام و بهطوری که دیگر نمیتوانم آن اندازه را تشخیص دهم. باید دست و دهانم را بگیرید، زیرا این حالت نشئگی که به من دست داده، درمانی است.
هوش مصنوعی: مرا در مراحل نزدیک شدن به دیدار خودت، ای خدا، راهنمایی کن که در این راه، گامهایم به سمت بقا و جاودانگی را به تدریج پیش ببر. به من مسئولیت و منزلتی نعمت کن که در آن حال مستی، لذت بیشتری ببرم.
هوش مصنوعی: ای کاش نیش و زهر ما را به تلخی و درد بنوشی و صدای نالههای ما را بشنوی. ما را همچون خودت بیهوش و غافل کن و بیهوش به سوی ما بنگر.
هوش مصنوعی: زندگی واقعاً زندگی شماست و مرگ واقعاً مرگ شماست و دین و دنیای شماست. این پاداشی است برای کسی که شکرگذاری کند.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
چشم تو خورشید و قمر گنج تو پر در و گهر
جود تو هنگام سحر هم بر خضر هم بر شجر
ای یوسف حسن و کشی خورشید خوی خوش سیر
از سر برون کن سرکشی امروز با ما باده خور
زین بادهٔ چون ارغوان پر کن سبک رطل گران
با ما خور ای جان جهان با ما خور ای بدر پدر
ای خوش لب شیرین زبان خوش خوش در آ اندر میان
[...]
خط نگار ترک من چون طوق قمری بر قمر
یا چون قطار مور بر گرد قمر بسته کمر
وان زلف پرچین و شکن خمیده چون پشت شمن
بر روی آن سرو چمن ژولیده مو افروز بر
خط بدیع آیین او وان زلف مشک آگین او
[...]
افدیک یا خیر البشر، ای تاج عالم بلکه سر
چونت فتاد اینجا گذر، این المقام ایش الخبر
چون گفت شرعت طرقوا، شاها بمیدان شو زکو
از دوستان بربای کاو، از دشمنان بردار سر
نو کن روش را داستان، بشکن طلسم باستان
[...]
ای شاهد سیمین ذقن درده شرابی همچو زر
تا سینهها روشن شود افزون شود نور نظر
کوری هشیاران ده آن جام سلطانی بده
تا جسم گردد همچو جان تا شب شود همچون سحر
چون خواب را درهم زدی درده شراب ایزدی
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۴ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.