ای دل انصاف ده که چون نبود
دور از جور خویش شرمنده
کز پی هم ز گلشن سادات
سه همایون درخت افکنده
اول آن نونهال گلشن جان
که شدی مرده از دمش زنده
گل باغ صفا صفیالدین
که رخش بر سمن زدی خنده
پس ضیای زمان و شمس زمین
آن دو نخل بلند و زیبنده
که شد اسباب عیش خرد و بزرگ
از غم فوتشان پراکنده
چون به آئین جد و باب شدند
جنت آرا به ذات فرخنده
تا دو تاریخ آشکار شود
این دو مصراع سزد از بنده
دور از بوستان مصطفوی
یک نهال و دو نخل افکنده



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این قطعه به یاد دو شخصیت بزرگ و تأثیرگذار که به نوعی جانشینان جد و پدرش هستند، میپردازد. او از زیبایی و بزرگی این دو نخل یاد میکند که به شکل نمادین نمایانگر شادی و سرزندگی در زندگی مردم بودهاند. اما پس از فوت آنها، غم و اندوه در دلها سایه افکنده و این فقدان به نوعی باعث پراکندگی شادیها شده است. شاعر از دلشکستگی خود به خاطر این داغ سخن میگوید و در نهایت نطفهای از امید در یادآوری این دو شخصیت را میگشاید.
هوش مصنوعی: ای دل، انصاف بده که چگونه ممکن است دور از ظلم خود، شرمنده نباشم.
هوش مصنوعی: از دل گلشن سادات (یعنی خاندانهای نیک فرجام و شریف)، درختی پرثمر و با شکوه روییده است که نماد برکت و خوبی است.
هوش مصنوعی: نونهالی که در آغاز جوانی خود، جان تازهای به دست آورد، با وجود اینکه از مرگ خود رنج میبرد، به واسطهٔ نفس و دم خود، زندگی را به دیگران هدیه میدهد.
هوش مصنوعی: گل باغ صفا صفیالدین، با زیباییاش بر درخت سمن (درختی خوشبو) لبخند زده است. صفیالدین به احتمال زیاد نام فردی خاص (شاعر یا معروف) است که در اینجا به زیبایی و طراوت اشاره شده.
هوش مصنوعی: آن دو نفر که به وصف آمدهاند، نور زمان و خورشید زمین هستند و به مانند نخلهای بلند و زیبا، در زندگی مردم اثرگذار و شگفتانگیز بودند.
هوش مصنوعی: مرگ آن دو نخل بلند و زیبنده، سبب شد که خوشی و شادی در زندگی کوچک و بزرگ از بین برود و همه را در غم فرو ببرد.
هوش مصنوعی: زمانی که به روش نیاکان و پدر و مادر خود رفتار شدند، باغ بهشتی به ذات خوشایند و خوشبختی شکل گرفت.
هوش مصنوعی: تا زمانی که تاریخ این دو موجود (بهشت و نخلها) روشن و مشخص نشود، سزاوار است که از من (شاعر) درخواست شود.
هوش مصنوعی: دوری از باغ پیامبر (مصطفی) باعث شده است که تنها یک درخت جوان و دو نخل در آنجا کاشته شود.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
تیغ قهرت چو به وقت اندر دست
رویت از پس چو مهر تابنده
بانگ به وقت چو نفخ صور شده ست
که چو بشنیدمش شدم زنده
مردهدل گشتی و پراکنده
کوش تا جمع باشی و زنده
عاشقم بر نجیبک منده
آن اجل غمزه امل خنده
آنکه عاشق کشد بغمزه و ناز
کند از خنده مرده را زنده
آن بت شوخدیده کز رخ اوست
[...]
او در آن لعبتان شکر خنده
وآنهمه پیش او پرستنده
ای دل و جان بیاد تو زنده
همه فانی تو حیّ پاینده
ای ز نعت صفات لم یزلت
فکر انسان سپر بیفکنده
اعتقادات اهل باطل را
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.