راحت از راه دل چنان برخاست
که دل اکنون ز بند جان برخاست
نفسی در میان میانجی بود
آن میانجی هم از میان برخاست
سایهای مانده بود هم گم شد
وز همه عالمم نشان برخاست
چار دیوار خانه روزن شد
بام بنشست و آستان برخاست
دل خاکی به دست خون افتاد
اشک خونین دیت ستان برخاست
آب شور از مژه چکید و ببست
زیر پایم نمکستان برخاست
بر دل من کمان کشید فلک
لرز تیرم ز استخوان برخاست
آه من دوش تیر باران کرد
ابر خونبار از آسمان برخاست
غصهای بر سر دلم بنشست
که بدین سر نخواهد آن برخاست
آمد آن مرغ نامه آور دوست
صبحگاهی کز آشیان برخاست
دید کز جای برنخاستمش
طیره بنشست و دل گران برخاست
اژدها بود خفته بر پایم
نتوانستم آن زمان برخاست
پای من زیر کوه آهن بود
کوه بر پای چون توان برخاست
پای خاقانی ار گشادستی
داندی از سر جهان برخاست
مار ضحاک ماند بر پایم
وز مژه گنج شایگان برخاست
سوزش من چو ماهی از تابه
زین دو مار نهنگ سان برخاست
چون تنورم به گاه آه زدن
کاتشین مارم از دهان برخاست
در سیه خانه دل کبودی من
از سپیدی پاسبان برخاست
سگ دیوانه پاسبانم شد
خوابم از چشم سیل ران برخاست
سگ گزیده ز آب ترسد از آن
ترسم از آب دیدگان برخاست
در تموزم ببندد آب سرشک
کز دمم باد مهرگان برخاست
همه شب سرخ روی چون شفقم
کز سرشک آب ناردان برخاست
ساقم آهن بخورد و از کعبم
سیل خونین به ناودان برخاست
بل که آهن ز آه من بگداخت
ز آهن آواز الامان برخاست
تا چو بازم در آهنین خلخال
چو جلاجل ز من فغان برخاست
تن چو تار قز و بریشم وار
ناله زین تار ناتوان برخاست
رنگ رویم فتاد بر دیوار
نام کهگل به زعفران برخاست
خون دل زد به چرخ چندان موج
که گل از راه کهکشان برخاست
بلبلم در مضیق خارستان
که امیدم ز گلستان برخاست
چند نالم که بلبل انصاف
زین مغیلان باستان برخاست
جگر از بس که هم جگر خورد است
معده را ذوق آب و نان برخاست
جان شد اینجا چه خاک بیزد تن
که دکاندار از دکان برخاست
خاک شد هر چه خاک برد به دوش
کابخوردش ز خاکدان برخاست
جامهٔ گازر آب سیل ببرد
شاید ار درزی ار دکان برخاست
چرخ گوئی دکان قصابی است
کز سر تیغ خون فشان برخاست
بره زان سو ترازوی زینسو
چرب و خشکی از این میان برخاست
قسم هر ناکسی سبک فربه
قسم من لاغر و گران برخاست
هر سقط گردنی است پهلوسای
زان ز دل طمع گرد ران برخاست
گر برفت آبروی ترس برفت
گله مرد و غم شبان برخاست
کاروان منقطع شد از در شهر
رصد از راه کاروان برخاست
اشتر اندر وحل به برق بسوخت
باج اشتر ز ترکمان برخاست
نیک عهدی گمان همی بردم
یار، بد عهد شد گمان برخاست
دل خرد مرا غمان بزرگ
از بزرگان خرده دان برخاست
خواری من ز کینه توزی بخت
از عزیزان مهربان برخاست
ای برادر بلای یوسف نیز
از نفاق برادران برخاست
قوت روزم غمی است سال آورد
که نخواهد به سالیان برخاست
اینت کشتی شکاف طوفانی
که ازین سبز بادبان برخاست
قضیالامر کفت طوفان
به بقای خدایگان برخاست
نیست غم چون به خواستاری من
خسرو صاحب القران برخاست
بعد کشتن قصاص خاقانی
از در شاه شهنشان برخاست



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این شعر از سختیها و محنتهای ناشی از زندان شکایت میکند و توصیفی غمانگیز از درد و رنج خود ارائه میدهد. او به تصویر میکشد که چگونه فشارهای جسمی و روحی همچون وزنهای سنگین بر دوش اوست و واژهها همچون تیرهای زهرآگین به قلبش برخورد میکنند. با هر نفسی که میکشد، احساس میکند که به تدریج امیدش از دست میرود و به یاد دوست و محبتهای او دلش میسوزد. تطبیقهای نمادین با مهر و فصلها و استفاده از تصاویری رنجآور، نشاندهنده دشواریهایی است که شاعر در زندگی تجربه کرده و چالشهای انسانیاش را بیان میکند. نهایتاً، نالههای او به آسمان رفته و در میان اندوه و غم، به یأس و ناامیدی تبدیل میشود.
هوش مصنوعی: آسودگی چنان از دلم رفت که اکنون دل نیز از بند جان جدا شده است؛ یعنی به مرگ نزدیکم.
هوش مصنوعی: میان دل و جان نَفَسی میانجی بود که پیوندشان را نگه میداشت؛ آن میانجی هم از میان رفت.
هوش مصنوعی: تنها سایهای از من مانده بود که آن هم گم شد و از من در همهٔ جهان نشانی نماند.
هوش مصنوعی: چهار دیوار خانهام سوراخسوراخ و ویران شد، بام فرو نشست و آستانه بالا آمد؛ یعنی خانهٔ هستیام زیر و رو شد.
هوش مصنوعی: دل خاکی من به دست خون کشته شد و اشک خونین به خونخواهی و گرفتن خونبهای آن برخاست.
هوش مصنوعی: اشک شور از مژهام چکید و بر زمین بست و زیر پایم شورهزاری از نمک پدید آمد.
هوش مصنوعی: آسمان بر دل من کمان کشید و تیر زد، چنانکه لرزش آن تیر از استخوانم برخاست.
هوش مصنوعی: آه من دیشب چون تیرباران به آسمان رفت و از آن ابری خونبار در آسمان پدید آمد.
هوش مصنوعی: اندوهی بر دلم نشسته که تا در این جهانم از آن برنخواهد خاست.
هوش مصنوعی: بامدادان کبوتر نامهرسان دوست از آشیانه برخاست و نزد من آمد.
هوش مصنوعی: آن پیک دید که به احترامش از جا برنخاستم؛ رنجیده نشست و دلگیر بازگشت.
هوش مصنوعی: بر پایم بندی چون اژدهای خفته بود و از این رو آن هنگام نتوانستم برخیزم.
هوش مصنوعی: پایم زیر کوهی از آهن (زنجیر) بود؛ با کوهی بر پا چگونه میتوان برخاست؟
هوش مصنوعی: اگر پای خاقانی گشوده بود، میدانست چگونه از سر جهان برخیزد و آن را یکسره رها کند.
هوش مصنوعی: زنجیر بر پایم چون مارهای ضحاک مانده است و از مژهام گنجی شاهانه از مروارید اشک روان است؛ چنانکه مار نگهبان گنج باشد.
هوش مصنوعی: از این دو بند مانند نهنگ، سوزش و بیقراری من چون ماهی در تابه برخاسته است.
هوش مصنوعی: هنگام آه کشیدن چون تنور میشوم و گویی ماری آتشین از دهانم بیرون میآید.
هوش مصنوعی: در این سیاهخانهٔ زندان، کبودی و دردمندی دلم از بیشرمی و سپیدچشمی زندانبان پدید آمده است.
هوش مصنوعی: زندانبانم چون سگی دیوانه است و از ترس او خواب از چشمان اشکریزم رفته است.
هوش مصنوعی: سگگزیده از آب میهراسد؛ از این رو من نیز از آب چشمانم میترسم.
هوش مصنوعی: حتی در گرمای تابستان اشکم یخ میبندد، زیرا از نفسم باد سرد پاییزی برمیخیزد.
هوش مصنوعی: همهٔ شب چون شفق سرخرویم، زیرا اشکم مانند آب انار سرخ و خونین است.
هوش مصنوعی: آهن بند ساق پایم را خورد و از قوزک پایم سیل خون چون آب ناودان روان شد.
هوش مصنوعی: بلکه آهن از آه سوزان من گداخت و از خود آهن فریاد امان برخاست.
هوش مصنوعی: چون باز شکاری که خلخال آهنین بر پا دارد، از من نیز مانند زنگولههای پای باز ناله برخاست.
هوش مصنوعی: تنم از لاغری مانند تار ابریشم شده است و از این تار ناتوان، مانند سیم ساز، ناله برمیخیزد.
هوش مصنوعی: زردی رنگ چهرهام بر دیوار زندان افتاد، چنانکه کاهگل دیوار را زعفران نامیدند.
هوش مصنوعی: خون دلم چنان موج زد و تا آسمان رسید که راه کهکشان، که آن را راه کاه میدانند، از آن خون گلآلود شد.
هوش مصنوعی: من بلبلی هستم گرفتار در تنگنای خارستان که امیدش از رسیدن به گلستان بریده شده است.
هوش مصنوعی: تا کی ناله کنم؟ بلبل انصاف از این خارستان کهن، یعنی دنیا، پر کشیده و رفته است.
هوش مصنوعی: جگرم از بس غم خورده و خون جگر نوشیده، معدهام میل به آب و نان را از دست داده است.
هوش مصنوعی: جان از تن رفته است و تن دیگر چه کاری از دستش برمیآید؟ دکاندار از دکان رفته و دکان بیکار مانده است.
هوش مصنوعی: هر کس که بار این جهان خاکی را بر دوش کشید، سرانجام خاک شد، چون روزی و بهرهاش از این خاکدان به پایان رسید.
هوش مصنوعی: وقتی سیل جامهها را از دست گازر برده، رواست که درزی هم دکانش را رها کند؛ یعنی چون مایهٔ کار از دست رفت، کار هم تعطیل میشود.
هوش مصنوعی: گویی آسمان دکان قصابی است که از لبهٔ تیغش خون میچکد.
هوش مصنوعی: بره در یک سو و ترازو در سوی دیگر است و از میان این دو، سهم چرب و سهم خشک تقسیم میشود؛ یعنی روزگار بهرهها را نابرابر میبخشد.
هوش مصنوعی: بهرهٔ هر فرومایهای گوشت فربه و ارزان است و بهرهٔ من گوشت لاغر و گران.
هوش مصنوعی: هر فرومایهای مانند گردن و پهلوی بیارزش است؛ از این رو دلم از امید به بهرهای خوب، مانند ران، دست کشیده است.
هوش مصنوعی: اگر آبرویم رفت، ترس از رفتن آن هم رفت؛ چنانکه وقتی گله بمیرد، غم چوپان هم از میان میرود.
هوش مصنوعی: وقتی کاروان از دروازهٔ شهر دیگر نمیگذرد، باجگیر هم از سر راه میرود؛ یعنی کسی که چیزی ندارد، از ستم ایمن است.
هوش مصنوعی: وقتی شتر در گل ماند و آذرخش آن را سوزاند، باج شتر هم از گردن ترکمان برداشته شد.
هوش مصنوعی: گمان میکردم یارم وفادار است، اما پیمان شکست و آن گمان از میان رفت.
هوش مصنوعی: غمهای بزرگی که بر دل کوچک من نشست، از بزرگانِ خردهگیر برخاست.
هوش مصنوعی: از کینهتوزی بخت، خواری من از جانب همان عزیزانِ بهظاهر مهربان پیش آمد.
هوش مصنوعی: ای برادر، گرفتاری یوسف هم از دورویی برادرانش پدید آمد.
هوش مصنوعی: خوراک هر روز من غمی کهنه و چندساله است که تا سالها از میان نخواهد رفت.
هوش مصنوعی: بنگر چه طوفان کشتیشکنی از این آسمانِ سبزبادبان برخاسته است.
هوش مصنوعی: با اشاره به آیهٔ «قُضِیَ الأمر» در داستان طوفان نوح، میگوید کار به پایان رسید و کف این طوفان به برکت بقای پادشاه فرو نشست.
هوش مصنوعی: دیگر غمی ندارم، چون پادشاه صاحبقران به خواستاری و رهایی من برخاسته است.
هوش مصنوعی: پس از آنکه خاقانی را کشتند، یعنی از پا درآوردند، خونخواهی او از درگاه شاهی که شاهان را بر تخت مینشاند برخاست.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
همین شعر » بیت ۱۳
پای من زیر کوه آهن بود
کوه بر پای چون توان برخاست
بود بر پای من، عراقی، بند
بند بر پای چون توان برخاست؟
پرده ظلمت از جهان برخاست
وان خیالات از میان برخاست
چون ز مرغ سحر فغان برخاست
ناله از طاق آسمان برخاست
صبح چون دردمید از پس کوه
آتشی از همه جهان برخاست
عنبر شب چو سوخت زآتش صبح
[...]
ناگه از میکده فغان برخاست
ناله از جان عاشقان برخاست
شر و شوری فتاد در عالم
های و هویی از این و آن برخاست
جامی از میکده روان کردند
[...]
چون ز مرغ سحر فغان برخاست
نعره از جان عاشقان برخاست
نرگس نیمه مست خواب آلود
به تماشای بوستان برخاست
چون میان تو ام بشد زکنار
[...]
ناگهان موجی از میان برخاست
زان دو زورق نشین فغان برخاست
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۲ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.