عشق بیفشرد پا بر نمط کبریا
برد به دست نخست هستی ما را ز ما
ما و شما را به نقد بی خودیی در خور است
زانکه نگنجد در او هستی ما و شما
چرخ در این کوی چیست؟ حلقهٔ درگاه راز
عقل در این خطه کیست؟ شحنهٔ راه فنا
بر سر این سر کار کی رسی ای ساده دل
بر در این دار ملک، کی شوی ای بینوا
هست به معیار عشق گوهر تو کم عیار
هست به بازار دل یوسف تو کم بها
دیدهٔ ظاهر بدوز، بارگه اینک ببین
جوشن صورت بدر، معرکه اینک درآ
بهرهٔ درگاه دان هم خطر و هم خطاب
بهر شهنشاه دان هم صفت و هم صفا
در صف مردان بیار قوت معنی از آنک
در ره صورت یکی است مردم و مردم گیا
اول، غسلی بکن زین سوی نیل عدم
پس به تماشا گذر آن سوی مصر بقا
گیرم چون گل نهای ساخته خونین لباس
کم ز بنفشه مباش دوخته نیلی وطا
خیز که استادهاند راهروان ازل
بر سر راهی که نیست تا ابدش منتها
مرکب همت بتاز یک ره و بیرون جهان
از سر طاق فلک تا به حد استوا
مردمهٔ چشم ساز نعل پی صوفیان
دانهٔ دل کن نثار بر سر اصحابنا
در کنف فقر بین سوختگان خام نوش
بر شجر لا نگر مرغدلان خوش نوا
هر یکی از رنگ و رای چون فلک و آفتاب
هر یکی از قرب و قدر چون ملک و پادشا
خادم این جمع دان و آبده دستشان
قبهٔ ازرق شعار، خسرو زرین غطا
صاحب دلق و عصا چون خضر و چون کلیم
گنج روان زیر دلق مار نهان در عصا
کرده به دیوان دل چرخ و زمین را لقب
پیر تجشم نهاد زشت شبانگه لقا
از گه عهد الست چیره زبان در بلی
پیش در لا اله بسته میان هم چو لا
کرده به هنگام حال حلهٔ نه چرخ چاک
داده به وقت نوا نقد دو عالم عطا
رستهٔ دهر و فلک دیده و بشناخته
رایج این را دغل بازی آن را دغا
بهر فریدون راز کرده ز عصمت علم
در صف فغفور آز کرده به همت غزا
از اثر داغشان هردم سلطان عشق
گوید خاقانیا خاک توام مرحبا
رو به هنر صدر جوی بر در صدر جهان
رو به صفت بازگرد بر در اصحاب ما
جاه براهیم بین گشته براهیموار
مکرم اخوان فقر بر سر خوان رضا
حافظ اعلام شرع ناصر دین رسول
کز مدد علم اوست نصرت حزب خدا



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این قصیده با وصف عشق آغاز میشود که هستی انسان را میگیرد و جز بیخودی و فنا راهی برای رسیدن به حقیقت نمیگذارد. شاعر مخاطب سادهدل را به رها کردن ظاهر، پاک شدن از هستی و پیوستن به صوفیان فرا میخواند و درویشان را با تمثیلهایی از خضر و موسی و پیمان الست ستایش میکند. در پایان از ستایش یاران فقر به مدح شیخالاسلام ناصرالدین ابراهیم گریز میزند و او را مانند ابراهیم خلیل مهماننواز درویشان و نگهبان شریعت میخواند.
هوش مصنوعی: عشق بر فرش بزرگی و کبریایی پا محکم کرد و در همان قدم نخست، هستی ما را از ما گرفت.
هوش مصنوعی: برای ما و شما همین حالا بیخودی شایسته است، زیرا در عشق جایی برای هستی و خودیِ ما و شما نیست.
هوش مصنوعی: فلک در کوی عشق جز حلقهٔ در بارگاه راز نیست و عقل در این سرزمین تنها نگهبان و داروغهٔ راه فناست.
هوش مصنوعی: ای سادهدل، کی به سرِّ این کار پی میبری؟ و ای بیچیز، کی به درگاه این سرای پادشاهی راه مییابی؟
هوش مصنوعی: با سنجهٔ عشق، گوهر وجود تو کمعیار است و در بازار دل، یوسفِ تو یعنی آنچه گران میپنداری، کمارزش است.
هوش مصنوعی: چشم ظاهربین را ببند تا بارگاه حقیقت را همینجا ببینی؛ زرهِ صورت و ظاهر را بِدَر و به میدان نبرد عشق درآ.
هوش مصنوعی: بدان که ارج و مقام و خطاب شدن، بهرهٔ کسانی است که بر این درگاهاند، و صفت و پاکی شایستهٔ آن شاهنشاه حقیقی است.
هوش مصنوعی: در میان مردان راه، نیروی معنی را به کار آور؛ زیرا از نظر ظاهر، انسان با مِهرگیاه که شکل آدمی دارد یکسان است.
هوش مصنوعی: نخست در این سوی رود نیلِ نیستی غسل کن و پاک شو، آنگاه برای تماشا به آن سوی، به مصرِ جاودانگی بگذر.
هوش مصنوعی: گیرم که مانند گل جامهٔ خونین شهادت نپوشیدهای، دستکم مانند بنفشه جامهٔ کبود سوگ و ریاضت بر تن کن.
هوش مصنوعی: برخیز، که رهروان ازلی بر سر راهی ایستادهاند که تا ابد پایانی ندارد.
هوش مصنوعی: اسب همت را یک بار بتاز و از بالای طاق فلک تا نقطهٔ اعتدال، از این جهان بیرون بجه.
هوش مصنوعی: مردمک چشمت را نعلِ پای صوفیان کن و دانهٔ دلت را بر سر یاران ما نثار کن.
هوش مصنوعی: در پناه فقر، سوختگانی را ببین که هنوز خاماند و جام مینوشند، و بر درخت «لا» یعنی نفی ماسوا، دلهای مرغمانندِ خوشآواز را بنگر.
هوش مصنوعی: هر یک از آنان در رنگ و اندیشه مانند فلک و خورشیدند و در نزدیکی به حق و قدر و منزلت مانند فرشته و پادشاه.
هوش مصنوعی: بدان که آسمانِ کبودپوش و خورشیدِ زرینپوش، خدمتگزار این جمع و آبریزِ دستِ آناناند.
هوش مصنوعی: اینان مانند خضر و موسی صاحب خرقه و عصایند؛ زیر خرقهشان گنج روان است و در عصایشان ماری پنهان، همچون معجزهٔ موسی.
هوش مصنوعی: در دفتر دل، چرخ و زمین را پیرِ رنجدهنده و زشترویِ شبانه لقب دادهاند و به آنها بیاعتنایند.
هوش مصنوعی: از روز پیمان الست، زبانشان در گفتن «بلی» گویا و تواناست و پیش درگاه «لا اله» مانند حرف «لا» کمر خدمت بستهاند.
هوش مصنوعی: هنگام وجد و حال، جامهٔ نُه فلک را چاک زدهاند و هنگام سماع، سرمایهٔ هر دو جهان را بخشیدهاند.
هوش مصنوعی: بازار روزگار و فلک را دیده و شناختهاند و دانستهاند که سکهٔ رایج این یکی ناسره و بازی آن دیگری فریب است.
هوش مصنوعی: برای فریدونِ راز، از پاکدامنی پرچم افراشتهاند و در برابر سپاه فغفورِ آز، با همت جنگیدهاند.
هوش مصنوعی: سلطان عشق از اثر داغی که بر دل آنان است، هر دم به خاقانی میگوید: ای خاقانی، خاکِ پای توام، آفرین.
هوش مصنوعی: برای هنر، صدرنشینی را بر درگاه صدر جهان بجوی و برای صفای باطن، به درگاه یاران ما بازگرد.
هوش مصنوعی: جاه و منزلت ابراهیم را ببین که مانند ابراهیم خلیل، بر سفرهٔ رضا گرامیدارندهٔ برادرانِ فقر و مهماننواز درویشان شده است.
هوش مصنوعی: او نگهبان نشانهها و پرچمهای شریعت و یاریدهندهٔ دین پیامبر است و پیروزی حزب خدا از یاری دانش اوست.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
بر دل ما تا که هست نقش خرد پادشا
جون خرد اندر دل است نقش تو در جان ما
رای تو چون کوکب است همت تو چون سما
حلم تو و طبع توست همچو زمین و هوا
ای صفت زلف تو غارت ایمان ما
عشق جهان سوز تو بر دل ما پادشا
بر در ایوان توست پای شکسته خرد
بر سر میدان توست دست گشاده هوا
صد لطف از کردگار وز لب تو یک سخن
[...]
مورچهٔ خط تو، کرد چو موری مرا
کی کند ای مشک مو مور تو چندین جفا
روی تو با موی و خط مور و سلیمان به هم
موی تو هندو لقب مور تو طوطی لقا
چون به بر مه رسید مورچه بر روی تو
[...]
چند گریزی ز ما ؟ چند روی جا به جا ؟
جان تو در دست ماست همچو گلوی عصا
چند بکردی طواف گرد جهان از گزاف
زین رمه پُر ز لاف هیچ تو دیدی وفا ؟
روز دو سه ای زحیر گِردِ جهان گشته گیر
[...]
چون سحر از بوی گل گشت معطر هوا
از نفس یار ما داد نشانی صبا
نه چه سخن باشد این چیست صبا تا کنم
نسبت بوی خوشش با نفس یار ما
کرد طلوع آفتاب یار درآمد ز خواب
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۶ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.