بر آمد ز چرخ معالی دو اختر
فزون گشته در عقد شاهی دو گوهر
از این هر دو گوهر هدی شد مزین
وزین هر دو اختر جهان شد منور
بیفزود در نسل خوارزمشاهی
دو مقبل ، دو مقصد ، دو سرور ، دو اختر
دو بحر مکارم ، دو چرخ مناقب
دو گرد سپه کش ، دو شیر دلاور
دو شمع سعادت ، که از نور ایشان
زیاده شد آرایش هفت کشور
یکی را عنایات افلاک همره
یکی را سعادت ایام همبر
زمانه یکی را محب و موافق
ستاره یکی را مطیع و مسخر
یکی همچو شمس از قبایح منزه
یکی همچو عقل از معایب مطهر
از این عیش احباب گشته مصفا
وزان عمر حساد گشته مکدر
چو جد و پدر هر دو ملک و دولت
چو شمس و قمر هر دو در جاه و مفخر
از آن اصل طاهر چنین نسل زاید
که آید زپشت غضنفر غضنفر
بجز در نیابند از موضع در
بجز زر نبینند از معدن زر
دو فرزند از روی صورت و لیکن
ازیشان هراس عدو رادو لشکر
چنان گشت خواهند در صف کینه
زپیکان ایشان بترسد دو پیکر
نبودست زین رو ز موسی و هارون
بعالم درون مثل این دو برادر
ز اولاد خوارزمشه صحن گیتی
نخواهد تهی گشت تار و زمحشر
خداوند خوارزمشاهست شاهی
که از مردی و مردمی شد مصور
یکی عالمی گشت اندر بزرگی
که در جنب او هست عالم محقر
چهارند ابنای او هم بدان سان
که ارکان عالم چهارند یکسر
بحلم و بحیله ، بیمن و بکینه
چو خاکند و بادند و آبند و آذر
سرافراز ایل ارسلان و سلیمان
که هستد شاهنشه گاه و افسر
گزین تقل تز سن ، ستوده و طاحون
که این تخمه باشد بدیشان مطهر
همه ملک را مستحقند و لایق
همه تاج را مستحقن و در خور
بحیرت ز الفاظشان در و لؤلؤ
بغیرت ز اوصافشان تنگ شکر
برین چار صفدر ، کاندر معالی
چو ایشان نیاورد ایام دیگر
تفاخر نمایند دین الهی
تظاهر فزایند شرع پیمبر
کسی را که اولاد زین گونه باشد
بود ملک در خاندانشان مقدر
الا تا بود اجتماع دو مردم
الا تا بود اقتران دو اختر
باولاد او باد عالم مزین
باخبار او باد گیتی معطر
بماناد خوارزم شه تا قیامت
بر احباب میمون ، بر اعدا مظفر
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: در این شعر درباره دو فرزند خوارزمشاهی صحبت میشود که به عنوان دو اختر و دو گوهر درخشان شناخته میشوند. این دو خواهر با فضایل و ویژگیهای خاص خود نمایانگر عظمت خاندان خوارزمشاهی هستند. شاعر به ویژگیهای برجسته آنها، از جمله نیکی، شجاعت و مقام بلندشان اشاره میکند و آنها را به شکل خورشید و ماه توصیف میکند. همچنین به فضای جامعه و وضعیت زمانهای که آنها در آن زندگی میکنند، اشاره میکند و بر اهمیت وجودشان در عالم تأکید میکند. در نهایت، شاعر بر این نکته تأکید دارد که تا زمانی که آنها و نسلشان وجود دارند، نام و یاد خوارزمشاهی زنده خواهد ماند و بر احبابشان برکات خواهد بارید.
هوش مصنوعی: دو ستاره روشن از فلک نمایان شدند و در سنگی که نماد سلطنت است، دو گوهری ارزشمند به وجود آمده است.
هوش مصنوعی: از این دو گوهر، هدایت شکل گرفته و زیبا شده است و هر دو ستاره، جهان را روشن کردهاند.
هوش مصنوعی: در نسل خوارزمشاهیان، دو نفر به معانی و اهداف برجسته و مهم وجود دارند که هر کدام چهرهای درخشان و پرنفوذ هستند.
هوش مصنوعی: دو دریا از خوبیها، دو دور نمای افتخارات، دو دائره نظامی، و دو شیر شجاع.
هوش مصنوعی: دو شمع خوشبختی که نور آنها، زیبایی هفت کشور را بیشتر کرده است.
هوش مصنوعی: چشماندازهای آسمانی و نعمتهای زندگی برای هر کسی متفاوت است؛ برخی از افراد از لطف و حمایتهای بالایی بهرهمند میشوند و برخی دیگر در اوقات زندگی خود به خوشبختی دست مییابند.
هوش مصنوعی: هر کسی در زندگیاش ممکن است با اقبال و خوش شانسی روبرو شود و به موفقیت برسد، در حالی که دیگری ممکن است تحت تأثیر عوامل منفی قرار گیرد و با سختی و چالشهای بیشتری روبرو شود.
هوش مصنوعی: شخصی مانند شمس، از زشتیها پاک و مبراست و فردی دیگر مانند عقل، معایب را از خود دور کرده و پاکیزه است.
هوش مصنوعی: از خوشی و شادی دوستان، دلها روشن و شفاف شده و به خاطر حسادت، عمرها تیره و تار گشته است.
هوش مصنوعی: همچون جد و پدر که هر دو صاحب قدرت و مقاماند، مانند خورشید و ماه که هر دو در مقام و عظمت درخشان هستند.
هوش مصنوعی: نسل پاک و نیکو از یک اصل پاک به وجود میآید، همانطور که فرزند شیر از شیر زاد میشود.
هوش مصنوعی: تنها از محل خاصی میتوان به چیزهای باارزش دست یافت و بدون درک صحیح، نمیتوان به گنجینههای واقعی پی برد.
هوش مصنوعی: دو فرزند به خاطر چهرهشان به هم شبیهاند، اما در واقع از یکدیگر میترسند، مانند دو لشکر که هر کدام نسبت به دیگری احساس خطر میکنند.
هوش مصنوعی: در دل کینه و دشمنی آنچنان افکارشان را پر کردهاند که حتی از تیرهای خود نیز میترسند و این ترس آنها را به دو پیکر تبدیل کرده است.
هوش مصنوعی: وجود این دو برادر یعنی موسی و هارون در دنیا مانند این دو شخصیت دیگر در عالم نیست.
هوش مصنوعی: از نسل خوارزمشاهان، زمین هرگز خالی نخواهد ماند و در روز قیامت نیز این موضوع تغییر نخواهد کرد.
هوش مصنوعی: خداوند خوارزمشاه، پادشاهی است که به واسطهٔ شخصیت و انسانیتش به تصویر کشیده شده است.
هوش مصنوعی: یک نفر به مقام بزرگی دست یافت، در حالی که در کنار او، عالمی کوچک و ناچیز به شمار میرفت.
هوش مصنوعی: فرزندان او نیز همانند چهار رکن جهان، به کاملترین شکل وجود دارند.
هوش مصنوعی: با صبر و تدبیر و به دور از کینه، مانند خاک، باد، آب و آتش هستیم.
هوش مصنوعی: ای کسانی که از تبار ارسلان و سلیمان هستید، شما همان پادشاهان و فرمانروایان عالی رتبه هستید.
هوش مصنوعی: به نظر میرسد که در این شعر به انتخاب و تمایز در میان چیزها اشاره شده است. در اینجا گفته میشود که باید از میان سنجیدهها و تعریف شدهها، چیزی را برگزید که خالص و پاک باشد. به عبارتی دیگر، در انتخابها باید دقت کنیم و آنچه که مناسب و پاکیزه است را برگزینیم.
هوش مصنوعی: همه افراد شایسته هستند و حق دارند از نعمتها و امکانات برخوردار شوند، و هر کس به اندازهی خود ارزش دریافت تاج و مقام را دارد.
هوش مصنوعی: شگفتزده از کلمات آنها مانند دریا و مروارید، و پریشان از ویژگیهایشان، مانند شیرینی تنگ.
هوش مصنوعی: در اینجا اشاره به چهار امانتدار (صفدر) است که در مقام و فضیلت بالا قرار دارند. بهنظر میرسد که هیچ کس دیگری در زمانهای آینده نمیتواند به اندازهی آنها فضیلت و مقام داشته باشد.
هوش مصنوعی: برخی از افراد، به افزایش نمایش و خودنمایی در دین الهی میپردازند و سعی دارند تا پیروی از قوانین پیامبر را به شکل ظاهر نمایند.
هوش مصنوعی: اگر فردی دارای فرزندانی از این نوع باشد، نشاندهنده این است که در خاندان آنها، سلطنت و قدرت مقدر شده است.
هوش مصنوعی: تا زمانی که دو آدم به هم بپیوندند، تا زمانی که دو ستاره در کنار هم قرار بگیرند.
هوش مصنوعی: دنیا به خاطر وجود او آراسته و زیباست و همه جا معطر به عطر اخبار و رویدادهای اوست.
هوش مصنوعی: خوارزمشاه تا قیامت بر دوستانش خوشبخت و موفق بماند و بر دشمنانش پیروزی نصیب شود.
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
کسی را که باشد به دل مهر حیدر
شود سرخ رو در دو گیتی به آور
ایا سروبن، در تک و پوی آنم
که: فرغند آسا بپیچم به توبر
چه چیزست رخساره و زلف دلبر
گل مشگبوی و شب روز پرور
گل اندر شده زیر نور سته سنبل
شب اندر شده زیر خورشید انور
همانا که خورشید رنگ لبش را
[...]
بفرخنده فال و بفرخنده اختر
به نو باغ بنشست شاه مظفر
بروز مبارک، ببخت همایون
به عزم موافق، به رای منور
بباغی خرامید خسرو که او را
[...]
قوی قلعه او که خاکش به پاکی
چو قلعی ولیکن از او عاجز آذر
پر از زرکانی و تیغ یمانی
پر از شیر جنگی و ببر دلاور
ز ماهی فروترش بنیاد لیکن
[...]
یکی خانه کردند بس خوب و دلبر
درو همچنو خانه بیحد و بیمر
به خانهٔ مهین درنشاندند جفتان
به یک جا دو خواهر زن و دو برادر
دو زن خفتهاند و دو مرد ایستاده
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.