ای سنایی جان ده و در بند کام دل مباش
راه رو چون زندگان چون مرده بر منزل مباش
چون نپاشی آب رحمت نار زحمت کم فروز
ور نباشی خاک معنی آب بی حاصل مباش
رافت یاران نباشی آفت ایشان مشو
سیرت حق چون نباشی صورت باطل مباش
در میان عارفان جز نکتهٔ روشن مگوی
در کتاب عاشقان جز آیت مشکل مباش
در منای قرب یاران جان اگر قربان کنی
جز به تیغ مهر او در پیش او بسمل مباش
گر همی خواهی که با معشوق در هودج بوی
با عدو و خصم او همواره در محمل مباش
گر شوی جان جز هوای دوست رامسکن مشو
ور شوی دل جز نگار عشق را قابل مباش
روی چون زی کعبه کردی رای بتخانه مکن
دشمنان دوست را جز حنظل قاتل مباش
در نهاد تست با تو دشمن معشوق تو
مانع او گر نهای باری بدو مایل مباش



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این غزل به نکتههای عمیق عرفانی و اخلاقی اشاره میکند. او از شنونده میخواهد که در پی کام دل نباشد و زندگیاش را شبیه مردگان نگذرانده و از رحمت الهی بهرهمند شود. سنایی بر اهمیت حقیقت و سیرت درست تأکید میکند و از توهمات و ظاهرگرایی دوری میجوید. همچنین، او به دوستی با خدا و معشوق درون تأکید میکند و از آفتهای دوستی با دشمنان میپرهیزد. در نهایت، شاعر بر لزوم خلوص نیت و دوری از وسوسههای درونی تأکید میکند.
هوش مصنوعی: ای سنایی، جان خود را برسان و در بند خواستههای دلت نباش. راه را مانند کسانی که زندهاند طی کن، نه مانند مردگان که بیحرکت در یک جا میمانند.
هوش مصنوعی: اگر خود را از رحمت و محبت پراکنده نسازی، آتش زحمت و سختی بر تو کم نخواهد بود. همچنین اگر تو خاکی نباشی که معنی و مفهوم را در خود داشته باشد، آب غیرمؤثر و بیفایدهای خواهی بود.
هوش مصنوعی: اگر رافت و مهربانی یاران را نداشته باشی، باعث آسیب به ایشان نشو. اگر سیرت و باطن واقعی حق را نداری، در ظاهر هم بیهوده به شکل و صورت باطل نمتوانی باقی ماند.
هوش مصنوعی: در میان عارفان فقط نکات صریح و واضح را بیان کن و در کتاب عاشقان تنها به اشارههای واضح بپرداز و دچار سختگویی و پیچیدگی نشو.
هوش مصنوعی: اگر در جستوجوی نزدیکی و محبت با یاران خود هستی، باید جان خود را فدای آن کنی، اما به غیر از محبت و عشق به او، تحت هیچ شرایطی نمیتوانی خود را قربانی کنی.
هوش مصنوعی: اگر میخواهی با معشوق خود در آرامش و راحتی باشی، نباید هیچگاه در کنار دشمنان و خصمان او قرار بگیری.
هوش مصنوعی: اگر جانت تنها تحت تأثیر هوای دوست است، آرامش نداشته باش؛ و اگر دلت تنها شایستهٔ نگار عشق نیست، شایستگی را از دست مده.
هوش مصنوعی: اگر چهرهات مانند کعبه زیبا است، پس به محبوبی که مثل بتخانه است، ننگر و مثل حنظل (گیاهی تلخ و کشنده) به دشمنان دوست نزدیک نشو.
هوش مصنوعی: در وجود تو، کسی وجود دارد که دشمن معشوق توست. اگر نمیتوانی این فرد را از خود دور کنی، پس نباید قدمی به سمت معشوق خود برداری.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
بی وفا یارا چنین بی رحم و سنگین دل مباش
دردمندان توییم از حال ما غافل مباش
اختر فرخنده فالی ماه هر مجلس مشو
آفتاب بی زوالی شمع هر محفل مباش
پای بر جا همچو سروم در هوای قد تو
[...]
می کشی چون با حریفان باده لایعقل مباش
از خداچون غافلی باری ز خود غافل مباش
دعوی خون را همین جا بانگاهی صلح کن
روز محشر درکمین دامن قاتل مباش
در میان شبنم ما و فروغ آفتاب
[...]
ای دل اندر راه او ده اسبه ران را جل مباش
چست ران چالاک رو لابث مشو کاهل مباش
تا جمال او نه بینی یک نفس ساکن مشو
تا نیایی وصل ره رو رهن هر منزل مباش
خویشتن را بیمحابا در خطرها در فکن
[...]
سبزهٔ خط گو دمید آشفته چون سنبل مباش
بیش از این در قید زلف و پیچش کاکل مباش
از هزاران بی وفا عاشق چه حاصل عشق را
باغ باید سبز گو تعریف گر بلبل مباش
تیغ همت تیز می باید که در قتل عدو
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.