ای برده عقل ما اجل ناگهان تو
وی در نقاب غیب نهان گشته جان تو
ای شاخ نو شکفته ناگه ز چشم بد
تابوت شوم روی شده بوستان تو
محروم گشته از گهر عقل جان تو
معزول مانده از سخن خوش زبان تو
جان تو پاسبان بقای تو بوده باز
با دزد عمر گشته قرین پاسبان تو
هنگام مرگ بهر جوانی و نازکیت
خون میگریست بر تو همی جانستان تو
ای آفتاب جان من از لطف و روشنی
خر پشتهٔ گلین ز چه شد سایبان تو
گر آب یابدی تنت از آب چشم من
شاخ فراق رویدی از استخوان تو
ای تاج تا قرین زمین گشتهای چو گنج
چون تاج خم گرفت قد دوستان تو
تاج ملوک را سر تختست جایگاه
در زیر خاک تیره چرا شد مکان تو
ای وا دریغ از آن دل بسیار مهر تو
ای وا دریغ از آب لب شکرفشان تو
بردار سر ز بالش خاک از برای آنک
دلها سبک شدست ز خواب گران تو
یک ره به عذر لعل شکرپاش برگشای
کاینک رهی به آشتی آمد به خوان تو
نی نی چه جای عذر و عتابست و آشتی
رفتی چنانکه باز نیابم نشان تو
شد تیره همچو موی تو روی چو ماه تو
شد چفته همچو زلف تو سرو روان تو
تابوت را که هیچ کسی تاجور ندید
آخر بیافت این شرف اندر زمان تو
مرگ آخر آن طویلهٔ گوهر فرو گسست
کز وی ستاره دید همی آسمان تو
خاک آخر آن دو دانهٔ یاقوت نیست کرد
کز تاب او پدید همی شد نشان تو
یارب چه آتشیست فراقت که تا ابد
دودی کبود سر زند از دودمان تو
ای کاج دانمی که در آنجای غمکشان
تو پیش ریخت خواهی یا پرنیان تو
باری بدانمی که پر از خاک گور شد
آن شکرین چو غالیه دانی دهان تو
باری بدانمی که چگونست زیر خاک
آن تیغ آب دادهٔ بسیار دان تو
باری بدانمی که بگو از چسان بریخت
آن زلف تاب دادهٔ عنبرفشان تو
دانم که لاله وار چو خون گشت و بترکید
آن در میان نرگس و گل دیدگان تو
گنج وفا و خدمت تو بود ذات من
تاج عطا و طلعت من بود جان تو
تاجی به زیر خاک ندیدم جز آن خویش
گنجی میان آب ندیدم جز آن تو
بودی وفا میان من و تو مقیم پار
اکنون عطا میان خدا و میان تو



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شعر در مرثیه تاجالدین ابوبکر، در سوگ او، اندوه و حسرت شاعر را به تصویر میکشد. شاعر از فقدان او سخن میگوید و به یاد زیباییها و ویژگیهای برجستهاش، از جمله صفای دل و زبان خوشش میپردازد. مرگ او را همچون دزد عمر میداند که جوانی و نازکسریش را ربوده و دنیا را تیره و غمگین کرده است. شاعر از درد فراق و آتش غم ناشی از فقدان او سخن میگوید و در نهایت، یادآور میشود که تاجالدین دیگر در بین دوستان و در زیر خاک قرار دارد و او را نمیتواند باز یابد. این مرثیه عمیق نشاندهندهی پیوند عاطفی شاعر با تاجالدین و حس فقدانش است.
هوش مصنوعی: ای عقل ما که تحت کنترل تو هست، ناگهان مرگ تو فرا رسیده است و تو در پردهٔ غیب پنهان شدهای.
هوش مصنوعی: ای جوانی که ناگهان در شکوفایی و زیبایی خود در چشم بد و آسیب قرار گرفتهای، مانند تابوتی که روی گلهای بوستانت خوابیده، در این حال به سر میبری.
هوش مصنوعی: عقل و فکر تو از جوهر و ارزش واقعی خود محروم شده و روح تو از بیان و گفتگوهای دلنشین دور افتاده است.
هوش مصنوعی: روح تو حافظ زندگیات بوده، اما اکنون به دزد زمان، که همان عمر است، پیوسته و این پاسبان که باید از تو محافظت کند، به او وابسته شده است.
هوش مصنوعی: در زمان مرگ، به خاطر جوانی و لطافت تو، جانم به شدت بر تو گریان بود.
هوش مصنوعی: ای خورشید وجود من، چگونه است که بر برج گلین (کوه گل) سایبانی برای تو ایجاد نشده و از نعمت و روشنیات بیبهره ماندهام؟
هوش مصنوعی: اگر آب چشمان من بر بدنت بیفتد، از آن اشک، شاخ فراق (فراق و جدایی) از استخوان تو میروید.
هوش مصنوعی: ای تاج، حالا که به زیر زمین رفتهای و به تیتانی خوشقیمت تبدیل شدهای، قد و قامت دوستانت نیز به خاطر فقدانت خم شده است.
هوش مصنوعی: تاج ملوک، یعنی تاج پادشاهان، بر روی تخت قرار دارد، اما اکنون تو، که باید در کنار آن تخت و در مکان بلندی باشی، به زیر خاک تیره رفتهای. این نشاندهندهی اندوه و غم از مرگ تاجالدین ابوبکر است.
هوش مصنوعی: ای وای بر دل پرمهر تو که بسیار دوستداشتنی بود. ای وای بر آب دهانی که مانند شکر میریخت، و فقدانش باعث اندوه و تاسف است.
هوش مصنوعی: سر از بالشت خاکی خود بردار، زیرا اکنون دلها از خواب سنگین تو سبک شدهاند.
هوش مصنوعی: به یک بار برای عذرخواهی لبهای شیرین و شکرین خود را باز کن؛ زیرا اکنون فرصتی برای صلح و آشتی وجود دارد که نزدیک سفرهٔ تو آمده است.
هوش مصنوعی: نه، نه، هیچ جا برای عذرخواهی و سرزنش و آشتی وجود ندارد. تو رفتی به گونهای که دیگر نمیتوانم نشانهای از تو پیدا کنم.
هوش مصنوعی: چهرهام به شدت تیره و غمگین شده، مانند موی سیاه تو، و رخسار من چنان پر از اندوه است که مانند زلفهای پرچین و پیچ تو زیبا و نرم نمینماید؛ در واقع، وجودم بیروح و بینفس شده، مشابه سروهای نرم و روان تو.
هوش مصنوعی: هیچکس تابوت را ندید و به وی احترام نگذاشت، اما در زمان تو (تاجالدین ابوبکر) این شرافت وجود داشت.
هوش مصنوعی: مرگ در نهایت آن مکان گوهری را قطع کرد که از آن ستارهها به آسمان تو میتابید.
هوش مصنوعی: خاکِ بدن تاجالدین ابوبکر، مانند دو دانه یاقوت، به تدریج از بین رفته است، اما درخشش و نشانههای او هنوز در دلها و یادها باقی مانده است.
هوش مصنوعی: پروردگارا، چه آتش سوزانی است جدایی تو که تا همیشه دودی تیره و غمانگیز از خانواده و نسل تو بلند خواهد شد.
هوش مصنوعی: ای کاج، آیا میدانی که در جایی که غم و اندوه تو وجود دارد، آیا خواهی دید که پرنیان تو (نماد زیبایی و لطافت) در آنجا ریخته شده است یا نه؟
هوش مصنوعی: میدانم که گور تو پر از خاک شده است، ای زینتدار، همچون شکرینی که در دهان تو وجود داشت.
هوش مصنوعی: میدانم که آن تیغ بسیار تیز و آبدار (تشبیه به شمشیر) اکنون چگونه زیر خاک قرار دارد.
هوش مصنوعی: البته، میدانم که از چهچیزی بگویم؛ اینکه چطور آن زلفهای زیبا و خوشبو، همانند عطر عنبر، به این حال و روز افتاده و ریخته است.
هوش مصنوعی: میدانم که در میان چشمان زیبا و گلهای تو، لاله (گل سرخ) به رنگ خون درآمد و شهید شد، مانند اینکه لالهای در حال پژمرده شدن است.
هوش مصنوعی: وفا و خدمت به تو، بهترین و ارزشمندترین چیز من بود، و زیبایی من نیز در عشق به تو و جان من در تو بود.
هوش مصنوعی: جز خودت، تاجی که در زیر خاک باشد را ندیدم و جز تو، گنجی که در آب باشد را نمیشناسم.
هوش مصنوعی: میان من و تو، وفا و loyalty برقرار بود، اما در حال حاضر خداوند بر تو عطاهای بیشتری دارد.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
ای گشته ملک ساکن ز امر روان تو
کرده جوان جهان را بخت جوان تو
نام تو و خطاب تو از سعد و از علوست
با سعد و با علوست همیشه قران تو
گردنده آسمانی و عدل آفتاب تو
[...]
ای آسمان مُسَخّر حکمِ روانِ تو
کیوانِ پیر بندهٔ بخت جوان تو
خورشید عالمی که به هنگام بزم و رزم
گه زین و گاه تخت بود آسمان تو
گر در زمان مهدی ایمن شود جهان
[...]
ای فخر کرده دین خدای از مکان تو
وی پشت ملک و روی جهان آستان تو
ای کرده ملک را متمکن مکان تو
وی مقصد زمین و زمان آستان تو
ای چرخ پست از بر رای رفیع تو
[...]
ای لعل فتنه بر لب چون ناردان تو
اشکم ز حسرت تو چو در دهان تو
از فربهی و لاغری رنج و صبر من
نسبت همی کنند سرین و میان تو
بیگانه وار می کنی از مهر من کنار
[...]
آمد خیال آن رخ چون گلستان تو
و آورد قصههای شکر از لبان تو
گفتم بدو چه باخبری از ضمیر جان
جان و جهان چه بیخبرند از جهان تو
آخر چه بودهای و چه بودهست اصل تو
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.