ای گرفتار نیاز و آز و حرص و حقد و مال
ز امتحان نفس حسی چند باشی در وبال
چند در میدان قدس از خیره تازی اسب لاف
چون نداری داغ عشق از حضرت قدس جلال
باطن از معنیت پاک و ظاهر از دعوی پلید
چون تهی طبلی پر از آواز از زخم دوال
مرد باش و برگذار از هفت گردون پای خویش
تا شوی رسته ازین الفاظهای قیل و قال
روح را در عالم روحانیان کن آبخور
نفس را در سم اسب روح کن قطع المنال
جلوه ده طاووس سفلی را ز حکمت تا مگر
با عروس حضرت علوی کند رای وصال
چون مفصل گشتی از احداث نفسانی به علم
از همه اجساد نفسانی کند روح انفصال
جهد آن کن تا ببری منزل اندر نور روح
تا نمانی منقطع در اوسط ظل و ضلال
چون مصفا گشتی از اوصاف نفسانی ترا
دست تقدیر تعالی گوید: ای سید تعال
چون بترک نفس گفتی پس شوی او را یقین
چون ز خود بیزار گشتی روی بنماید جمال
گر بتقلیدی شدستی قانع از صانع رواست
همچنین میباش از انفاس نفس اندر جوال
رو به زیر سایهٔ «لا» خانهٔ «الا» بگیر
تا که از الات بنماید همه راه مجال
کی خبر داری ز صانع کی ازو واقف شوی
تا که خرسندی به مشتی علمهای پر محال



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: در این شعر، شاعر به نکوهش دنیاداران و آنان که به دنیای مادی گرفتارند میپردازد و آنها را به خاطر حرص و آز و تعلق به مال مورد سرزنش قرار میدهد. او بر این باور است که انسان باید از تعلقات دنیوی رهایی یابد و به معنویت و عشق حقیقی توجه کند. شاعر تأکید میکند که باید روح را به سوی عالم قدس سوق داد و از نفسانیات فاصله گرفت. در نهایت، او به این نکته اشاره دارد که در صورت جدا شدن از خواستههای دنیوی و درک حقیقت، انسان میتواند به مقام والای روحانی دست یابد و با خالق خویش متصل شود.
هوش مصنوعی: ای کسی که به خاطر نیاز، آز، حرص، کینه و مال گرفتار شدهای، چقدر باید زیر بار امتحانهای نفس زحمت بکشی و به این وبال و سنگینی ادامه دهی؟
هوش مصنوعی: چند وقت را در میدان مقدس و بزرگی با غفلت و اشتباه خود به سر میکنی و فقط از اسبهای تند و سرکش آنجا سخن میگویی، در حالی که تو نتوانستهای عشق واقعی و عمیق را از درگاه مقدس و با جلال آن خداوند که سزاوار است، به دست بیاوری.
هوش مصنوعی: باطن انسان باید از معنویت خالص و پاک باشد و ظاهر او از ادعاها و ریاهای ناپاک خالی باشد. در حقیقت، مانند یک طبل توخالی است که فقط صدای زخمها و مشکلاتش را میدهد، اما هیچ محتوای حقیقی ندارد.
هوش مصنوعی: مرد باش و از هفت آسمان، پای خود را بردار و جدا شو تا از این گفتوگوهای بیفایده و حرفهای پوچ آزاد شوی.
هوش مصنوعی: روح خود را در عالم روحانیون و معنویات قرار بده و از وابستگی به نفس و نیازهای دنیوی دور شو، زیرا این وابستگی به مانند سمی است که نفس را فاسد میکند و انسان را از وصول به مقامهای عالی بازمیدارد.
هوش مصنوعی: در اینجا شاعر از طاووسی (نماد زیبایی و کبر) صحبت میکند که باید زشتیهای دنیوی را با حکمت بپوشاند. او امیدوار است که با این کار، طاووس بتواند به عروس حضرت علوی (که ممکن است نمایانگر مقام و فضیلت باشد) برسد و از آن تغییر حالتی به سمت وصال و نزدیکی پیدا کند.
هوش مصنوعی: هرگاه روح تو از تعلقات دنیایی و خواستههای نفسانی رها شود و به علم و معرفت برسد، از تمام قید و بندهای جسمانی آزاد میگردد.
هوش مصنوعی: کوشش کن که به نور روحانی وارد شوی و از جایی که در میانهٔ سایه و اشتباه قرار داری، جدا شوی.
هوش مصنوعی: زمانی که از صفات و ویژگیهای منفی نفسانی پاک و خالص شوی، تقدیر الهی به تو میگوید: ای بزرگ و بزرگوار، به مقام بلند خود برس.
هوش مصنوعی: وقتی که از خواستههای نفسانیات جدا شوی و به حقیقت وجودی خود پی ببری، یقیناً آنوقت زیبایی و حقیقت را خواهی دید، زیرا وقتی از خودت دور میشوی، حقیقت و جمال الهی به تو نمایان میشود.
هوش مصنوعی: اگر بر اساس تقلید از دیگران قانع باشی و به خالق و صانع خود راضی باشی، پس درست است که همواره تحت تأثیر نفس و خواستههای پیوستهات باقی بمانی.
هوش مصنوعی: به زیر سایهٔ «نه» برو و به خانهٔ «تنها» پناه ببر تا همه راهها به سمت آزادی و فرصتطلبی مشخص شود و از محدودیتها آزاد شوی.
هوش مصنوعی: تو چگونه میتوانی از خالق آگاه شوی و به او دسترسی پیدا کنی، در حالی که نمیدانی خرسندی واقعی در دانستن چیزهای بیاساس چه میتواند باشد؟
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
مهرگان آمد گرفته فالش از نیکی مثال
نیک وقت و نیک جشن و نیک روز و نیک حال
فال فیروزی و زرّست : آسمان و بوستان
کان یکی پیروزه جامه است این دگر زرّین نهال
گرد برگ زرد او بر چفته شاخ زرد خوش
[...]
اهل گردون دوش چون دیدند بر گردون هلال
خرمی کردند و فرخ داشتند او را بفال
با دعا و با تضرع دستها بر داشتند
پنج حاجت خواستند از کردگار ذوالجلال
نصرة دین و دوام دولت و امن جهان
[...]
تا شمر چون درع داودی شد از باد شمال
گشت چون تخت سلیمان گلبن از حسن و جمال
در ببارد از هوا هر ساعتی ابر بهار
مشگ پالد بر زمین هر ساعتی باد شمال
کرد چون عمان زمین را اشگ ابر قطره بار
[...]
عید را با مهرگان هست اتفاق و اتصال
هر دو را دارند اهل دولت و ملت به فال
اتفاق و اتصال هر دو بر ما خرم است
مرحبا زین اتفاق و حبذا زین اتصال
عید آیینی است کز وی هست ملت را شرف
[...]
بس کنید آخر محال ای جملگی اصحاب مال
در مکان آتش زنید ای طایفهٔ ارباب حال
زینهار و زینهار از گرم رفتن دم زنید
زین یجوز و لایجوز و خرقه و حال و محال
خرقهپوشان گشتهاند از بهر زرق و مخرقه
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.