ز قید جسم جانهای عزیز آسان برون آید
به خوابی یوسف بی جرم از زندان برون آید
نگیرد رنگ دنیا هر که دارد جوهر مردی
که تیغ تیز از دریای خون عریان برون آید
خط شبرنگ میآید برون از لعل سیرابش
به آیینی که خضر از چشمه حیوان برون آید
سیه گردید از عشق لباسی روزگار من
خوشا روزی که این شمع از ته دامان برون آید
بکش تا می توانی خشم عالمسوز را در دل
کز این آتش به همواری گل و ریحان برون آید
لب گورست از بی برگی قسمت لب نانش
دهانی را که در صد سالگی دندان برون آید
ترا کز خاک برگ خرمی روید غنیمت دان
که برگ عیش ما از غنچه پیکان برون آید
نمی گردد به تلخ و شور رنگ جوهر ذاتی
که از دریا نگارین پنجه مرجان برون آید
اگر این است انصاف و مروت کاروانی را
چه افتاده است یوسف از چه کنعان برون آید؟
چنان دستی است در مهمان نوازیها مرا صائب
که چون سوفار، پیکان از دلم خندان برون آید



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این غزل با تمثیلهای پیاپی نشان میدهد که گوهر اصیل و جان پاک از بند و آلودگی جهان آسیب نمیبیند و بهآسانی رها میشود. شاعر خوانندگان را به فروخوردن خشم و غنیمتشمردن شادی دعوت میکند و از ناانصافی مردم با اشاره به داستان یوسف گلایه دارد. در پایان، با تصویری طنزآمیز از مهماننوازی دل خود با تیرهای بلا، تحمل رنج عشق را میستاید.
هوش مصنوعی: جانهای ارجمند بهآسانی از بند تن رها میشوند؛ همانگونه که یوسف بیگناه با تعبیر یک خواب از زندان بیرون آمد.
هوش مصنوعی: کسی که گوهر جوانمردی دارد رنگ دنیا را نمیپذیرد؛ مانند شمشیر تیز که از دریای خون پاک و بیآلایش بیرون میآید.
هوش مصنوعی: خط سیاه رنگ معشوق از گرداگرد لب سرخ و پرآبش میروید، چنانکه خضر از چشمهٔ آب حیات بیرون میآید.
هوش مصنوعی: روزگار من از عشقِ ظاهری و دروغین سیاه شده است؛ خوشا روزی که این شمعِ پنهانکرده از زیر دامن بیرون آید و روزگارم را روشن کند.
هوش مصنوعی: تا میتوانی خشم سوزانندهٔ جهان را در دل فروبخور، زیرا از این آتش با بردباری، گل و ریحان (نرمی و خوشی) پدید میآید؛ اشاره به آتشی که بر ابراهیم گلستان شد.
هوش مصنوعی: دهانی که در صدسالگی دندان درآورد، از بیروزی، بهرهاش از نان تنها لب گور است؛ یعنی کسی که دیر به نعمت برسد جز مرگ نصیبی ندارد.
هوش مصنوعی: تو که از خاک برایت برگ شادی میروید، آن را غنیمت بدان؛ زیرا برگ عیش ما از غنچهٔ پیکان (زخم تیر) میروید.
هوش مصنوعی: گوهر ذاتی با تلخی و شوری محیط دگرگون نمیشود؛ چنانکه مرجان با پنجهٔ رنگین و سرخ از دریای شور بیرون میآید.
هوش مصنوعی: اگر انصاف و جوانمردی کاروانیان این است (که یوسف را به بهایی اندک بفروشند)، چه لزومی دارد که یوسف از چاه کنعان بیرون آید؟
هوش مصنوعی: صائب، من در مهماننوازی چنان دستی دارم که پیکانِ تیر مانند سوفار، خندان و شادمان از دلم بیرون میآید.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
چو محمل بسته بر عزم سفر جانان برون آید
به همراهی او صد کاروان جان برون آید
ندارد هیچ کس تاب وداع او بگوییدش
که بر بیچارگان رحمی کند پنهان برون آید
مبند آن ماه گو محمل که می گریند صد بی دل
[...]
نشاطم میکشد چون از تنم پیکان برون آید
که شاید دامن پیکان گرفته جان برون آید
نخواهم ماند زنده چون نجاتم دادی از هجران
بمیرد هر شرر کز آتش سوزان برون آید
غباری کان مقیم درگهت تا شد نمیخواهد
[...]
خوش آن بیداد کز فریاد من جانان برون آید
نفیر دادخواهان سر کشد سلطان برون آید
به عزم بزم خاصش گیرم آن دم دامن رعنا
که داد دادخواهان داده از ایوان برون آید
فلک هم در طلب سرگشته خواهد گشت تا دیگر
[...]
چو تیر از دل کشم با تیر آن مه جان برون آید
چو شخصی کاز پی تعظیم با مهمان برون آید
به امید چه از تن غافلان را جان برون آید؟
به کشتن می رود چون خونی از زندان برون آید
زمشرق می شود هر اختری در وقت خود طالع
رسد چون نوبت نان طفل را دندان برون آید
مخور زنهار روی دست این دریانوردان را
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.