ای دل بیدار را از چشم مستت خوابها
دیده را از پرتو روی تو فتح البابها
گر چنین روی تو آرد روی دلها را به خود
رفتهرفته طاق نسیان میشود محرابها
هر سبکدستی نیارد نغمه از ما واکشید
در شکست خویش میکوشند این مضرابها
گرد عصیان رحمت حق را نمیآرد به شور
مشرب دریا نگردد تیره از سیلابها
عاقبت انجم ز روی چرخ میریزد به خاک
چند ماند بر کف آیینه این سیمابها؟
پرتو حسن جهانسوز تو بر مسجد گذشت
زاهدان قالب تهی کردند چون محرابها
عقل معذورست در سرگشتگی زیر فلک
چون برآید مشت خاشاکی ازین گردابها؟
چون نگردد آب جانها تیره در زندان جسم؟
رنگ میگرداند از یک جا ستادن آبها
می به دور افکن که تا بر خویشتن جنبیدهایم
خون ما را میکند در کوزه این دولابها
چند صائب شکوه دل را به مسجدها برم؟
از دم گرم من آتشخانه شد محرابها



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این غزل با ستایش چشم مست و روی معشوق آغاز میشود که دلها را از محراب و زهد به سوی خود میکشد. در میانه، شاعر از ناپایداری جهان، رحمت بیکران خدا، سرگردانی عقل و تیرگی جان در زندان تن سخن میگوید و به غنیمت شمردن می دعوت میکند. در پایان، صائب میگوید که شکوهٔ دلش را دیگر به مسجد نمیبرد، چون آه گرمش محراب را آتشکده کرده است.
هوش مصنوعی: ای کسی که چشم مستت بسیاری خواب و غفلت بر دل بیدار میافکند، و پرتو رویت درهای فراوانی از گشایش و بینش به روی چشم باز میکند.
هوش مصنوعی: اگر روی تو اینگونه دلها را به سوی خود بکشد، کمکم محرابها فراموش میشوند و به طاق فراموشی بدل میگردند، چون همه به جای محراب رو به تو میکنند.
هوش مصنوعی: هر نوازندهٔ چابکدستی نمیتواند از ما نغمه بیرون بکشد؛ این مضرابها در زدن ما خود را میشکنند. یعنی ما سازی سرسخت و پرطاقتیم و هر کسی حریف ما نیست.
هوش مصنوعی: گرد و غبار گناه رحمت خداوند را آشفته و ناخشنود نمیکند، همانطور که آب دریا از سیلابهای گلآلود تیره نمیشود.
هوش مصنوعی: سرانجام ستارگان از رخسار آسمان به خاک فرو میریزند؛ این قطرههای جیوه تا کی میتوانند بر کف آینه بمانند؟ یعنی هیچ چیز در این جهان پایدار نیست.
هوش مصنوعی: پرتو زیبایی جهانسوز تو بر مسجد گذشت و زاهدان از هیبت آن چون محرابها تهیقالب شدند و جان دادند یا از خود بیخود شدند.
هوش مصنوعی: عقل در سرگردانی خود زیر این آسمان معذور است؛ مشتی خار و خاشاک چگونه میتواند از این گردابها بیرون آید؟
هوش مصنوعی: چگونه آب جان در زندان تن تیره نشود، وقتی آب از ایستادن در یک جا رنگ میبازد و میگندد؟
هوش مصنوعی: شراب را به گردش درآور، زیرا تا وقتی که بر گرد خود چرخیدهایم، این دولابها (چرخ روزگار) خون ما را در کوزه میریزند؛ پس فرصت را با می غنیمت بشمار.
هوش مصنوعی: صائب، تا کی شکایت دلم را به مسجدها ببرم؟ از نفس سوزان من محرابها به آتشکده بدل شده است.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
ای زابروی تو هر سو فتنه در محرابها
فتنه را از چشم جادوی تو در سر خوابها
عارضت آبست و لب آب دگر از تاب می
من چنین لب تشنه، وه چون بگذرم زین آبها
نگسلم زان جعد مشکین گرچه در چنگ بلا
[...]
زخم پنهانم اگر بیرون دهد خونابها
رنگ خون پیدا کند در صلب گوهر آبها
عالمی را همچو خود سرگشته دارد آسمان
چون برآید مشت خاشاکی ازین گردابها؟
بیقراران محبت زیر گردون چون کنند؟
[...]
ای به زلفت جوهر آیینهٔ دل تابها
چون مژه دل بستهٔ چشم سیاهت خوابها
اینقدر تعظیم نیرنگ خم ابروی کیست
حیرت است از قبله رو گرداندن محرابها
ساغر سرگشتگی را نیست بیم احتساب
[...]
ای ز موج طلعتت نظاره در گردابها
حیرت آیینه باشد شوخی سیمابها!
احتیاجی نیست در کویش به شمع دل مرا
شمع را نوری نباشد در شب مهتابها
فرش مخمل میکند سامان غفلت دم به دم
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.