پیش ابر نوبهاران چون صدف لب وا کند
شور غیرت زندگی را تلخ بر دریا کند
زود عالم را کند زنگار در چشمش سیاه
هر که چون آیینه عیب خلق را پیدا کند
می دهد داد سراسر، دشت پیمای جنون
گر غبار خاطرم را دامن صحرا کند
می کند تأثیر در دلهای سنگین اشک و آه
آب و آتش جای خود در سنگ و آهن وا کند
نیست میدان جنون ما جهان تنگ را
کشتی طوفانی ما رقص در دریا کند
شاهد آیینه رخساری درین بازار نیست
طوطی ما را مگر ذوق سخن گویا کند
سرو سرتاپا زطوق قمریان گشته است چشم
تا مگر نظاره آن قامت رعنا کند
لاله زاری شد به چشم من جهان از نور عشق
کیمیای شعله خس را آتشین سیما کند
با من رسوا چه سازد پرده سوزیهای حسن؟
ساده لوح آن کس که خواهد مشک را رسوا کند
شمع کافوری فروزد پیش راه جان من
چون به قصد کشتن من آستین بالا کند
گفتم از خط رحم او افزون شود، غافل که خط
جوهر دیگر فزون بر تیغ استغنا کند
تا نفس را راست سازد بلبل آتش زبان
کلک صائب می تواند صد غزل انشا کند



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این غزل مجموعهای از مضمونهای جداگانه به شیوهٔ سبک هندی است: غیرت دریا بر صدف، زیان عیبجویی، اثر اشک و آه بر دل سخت، و تنگی جهان برای جنون عاشق. شاعر از نگاه عاشقانه جهان را لالهزار میبیند، کشته شدن به دست معشوق را روشنایی میشمارد و میگوید خط عارض به جای نرمی بر بینیازی معشوق افزود. در پایان به چیرهدستی و پرگویی قلم خود میبالد که در یک نفس بلبل صد غزل میسراید.
هوش مصنوعی: وقتی صدف در برابر ابر بهاری دهان میگشاید تا قطره بگیرد، رشک و غیرتش زندگی را بر دریا تلخ میکند؛ یعنی دریا با همهٔ فراوانی از اینکه صدف از دیگری حاجت میخواهد غیرت میبرد و شوری آبش از همین تلخی است.
هوش مصنوعی: هر کس مانند آینه عیبهای مردم را آشکار کند، بهزودی جهان در چشمش تیره میشود، همانگونه که زنگار چهرهٔ آینه را سیاه میکند.
هوش مصنوعی: اگر صحرا غبار و اندوه دلم را در دامن خود جای دهد، دیوانهٔ صحراگرد بهتمامی کام و حق خود را از بیابانگردی میگیرد؛ یعنی غبار دل من چندان است که دشت را برای جنون پر میکند.
هوش مصنوعی: اشک و آه در دلهای سخت هم اثر میگذارد، چنانکه آب در سنگ و آتش در آهن راه خود را باز میکند.
هوش مصنوعی: این جهان تنگ میدان کافی برای جنون ما نیست؛ کشتی طوفانزدهٔ ما در دریا به رقص و بیقراری درمیآید چون جای آرام ندارد.
هوش مصنوعی: در این بازار دنیا معشوقی آینهرخسار نیست که طوطی ما را به سخن آورد (طوطی را پشت آینه سخن میآموختند)؛ پس فقط ذوق سخن خودش باید او را گویا کند.
هوش مصنوعی: سرو از طوقهای قمریان که گردش حلقه زدهاند سراپا چشم شده است، به این امید که شاید قامت زیبای معشوق را تماشا کند.
هوش مصنوعی: از نور عشق، جهان در چشم من لالهزار شد؛ همانگونه که کیمیای شعله خس و خاشاک را آتشینرخ میکند.
هوش مصنوعی: پردهدریهای حسن با من که خود رسوا هستم کاری نمیتواند کرد؛ سادهلوح است کسی که بخواهد مشک را رسوا کند، چون بوی مشک خود آشکار است.
هوش مصنوعی: وقتی معشوق برای کشتن من آستین بالا میزند، ساعد سپیدش مانند شمع کافوری بر سر راه جان من روشنی میافکند؛ یعنی مرگ به دست او برایم روشنایی و شادی است.
هوش مصنوعی: گمان کردم با رستن خط بر چهرهٔ معشوق مهربانیاش بیشتر میشود، غافل از اینکه خط مانند جوهری تازه بر تیغ بینیازی و ناز او افزوده میشود و آن را برّندهتر میکند.
هوش مصنوعی: در مدتی که بلبل آتشینزبان نفس خود را برای خواندن آماده میکند، قلم صائب میتواند صد غزل بسراید.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
هر که جان خفته را از خواب جهل آوا کند
خویشتن را گرچه دون است، ای پسر، والا کند
هر کسی کهش خار نادانی به دل در خست نیش
گر بکوشد زود خار خویش را خرما کند
علم چون گرماست نادانی چو سرما از قیاس
[...]
ابر آذاری چمنها را پر از حورا کند
باغ پر گلبن کند، گلبن پر از دیبا کند
گوهر حمرا کند از لؤلؤ بیضای خویش
گوهر حمرا کسی از لؤلؤ بیضا کند
کوه چون تبت کند چون سایه بر کوه افکند
[...]
باد نوروزی زمین را جامه از دیبا کند
تارش از یاقوت سازد پودش از مینا کند
گلستان را چون یکی بیجاده گون پیدا کند
مرغ دستان سازد ابر شاخ گل شیدا کند
ابر آزاری ز دریا روی در صحرا کند
[...]
قصه پر غصه بر درگاه خاتون جهان
عرضه دارم گر ز راه مکرمت اصغا کند
میکند گردون دون با من ستم بیموجبی
عدلت آخر چون روا دارد که او اینها کند
هر زمان آرد محصل نسخه ئی کابن یمین
[...]
هر شبی سودای چشمش بر سرم غوغا کند
غمزهاش صد فتنه در هر گوشهای پیدا کند
از می سودای چشمت خوش برآید جان من
سر خوش است امشب خمار مستیش فردا کند
پایه من بر سر بازار سودایش شدست
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.