یکی شاهدی در سمرقند داشت
که گفتی به جای سمر قند داشت
جمالی گرو برده از آفتاب
ز شوخیش بنیاد تقوی خراب
تعالی الله از حسن تا غایتی
که پنداری از رحمت است آیتی
همی رفتی و دیدهها در پیش
دل دوستان کرده جان برخیش
نظر کردی این دوست در وی نهفت
نگه کرد باری به تندی و گفت
که ای خیره سر چند پویی پیم
ندانی که من مرغ دامت نیم؟
گرت بار دیگر ببینم به تیغ
چو دشمن ببرم سرت بیدریغ
کسی گفتش اکنون سر خویش گیر
از این سهلتر مطلبی پیش گیر
نپندارم این کام حاصل کنی
مبادا که جان در سر دل کنی
چو مفتون صادق ملامت شنید
به درد از درون نالهای برکشید
که بگذار تا زخم تیغ هلاک
بغلطاندم لاشه در خون و خاک
مگر پیش دشمن بگویند و دوست
که این کشتهٔ دست و شمشیر اوست
نمیبینم از خاک کویش گریز
به بیداد گو آبرویم بریز
مرا توبه فرمایی ای خودپرست
تو را توبه زین گفت اولیترست
ببخشای بر من که هرچ او کند
و گر قصد خون است نیکو کند
بسوزاندم هر شبی آتشش
سحر زنده گردم به بوی خوشش
اگر میرم امروز در کوی دوست
قیامت زنم خیمه پهلوی دوست
مده تا توانی در این جنگ پشت
که زندهست سعدی که عشقش بکشت



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این حکایت دربارهٔ عاشقی است که دلباختهٔ زیبارویی در سمرقند شده و معشوق او را به مرگ با شمشیر تهدید میکند. ناصحی از او میخواهد که از این آرزوی ناممکن دست بکشد، اما عاشق پاسخ میدهد که کشته شدن به دست دوست را افتخار میداند و هر کار معشوق را نیکو میشمارد. در پایان سعدی نتیجه میگیرد که در راه عشق نباید گریخت، زیرا کشتهٔ عشق زندهٔ جاوید است.
هوش مصنوعی: کسی در سمرقند معشوقی زیبارو داشت که گویی به جای «سمر» (میوه)، قند داشت؛ یعنی لب و سخنش شیرین بود. بازی لفظی با نام سمرقند است.
هوش مصنوعی: زیباییاش از خورشید گرو برده بود و شوخی و دلرباییاش بنیاد پرهیزگاری را ویران میکرد.
هوش مصنوعی: پاک و بلند است خدا که چنین زیبایی بینهایتی آفریده است؛ گویی آن زیبایی نشانهای از رحمت خداوند بود.
هوش مصنوعی: او راه میرفت و چشمها در پیاش روان بود و دوستدارانش دل و جان خود را فدای او میکردند.
هوش مصنوعی: این عاشق پنهانی در او نگاه میکرد؛ معشوق یک بار با تندی به او نگریست و گفت:
هوش مصنوعی: ای گستاخ بیخرد، تا کی دنبال من میدوی؟ مگر نمیدانی که من پرندهٔ دام تو نیستم و به چنگت نمیافتم؟
هوش مصنوعی: اگر یک بار دیگر تو را ببینم، مانند دشمن بیدریغ سرت را با شمشیر میبرم.
هوش مصنوعی: کسی به عاشق گفت: اکنون جان خود را بردار و برو و آرزویی آسانتر از این را دنبال کن.
هوش مصنوعی: گمان نمیکنم به این آرزو برسی؛ مبادا جانت را بر سر دلت ببازی.
هوش مصنوعی: چون عاشق شیفته و راستین این سرزنش را شنید، از ته دل با درد نالهای کشید و گفت:
هوش مصنوعی: بگذار زخم شمشیر مرگبار او تن مرا در خون و خاک بغلتاند.
هوش مصنوعی: شاید آنگاه دشمن و دوست بگویند که این کشتهٔ دست و شمشیر اوست؛ و این برای من افتخار است.
هوش مصنوعی: من راه گریزی از خاک کوی او نمیبینم؛ بگو اگر میخواهد با ستم آبرویم را بریزد.
هوش مصنوعی: ای خودپرست، مرا به توبه از عشق فرمان میدهی؟ سزاوارتر آن است که تو از این سخن توبه کنی.
هوش مصنوعی: بر من رحم کن و سرزنشم مکن، زیرا هر کاری او کند، حتی اگر قصد ریختن خونم را داشته باشد، نیکوست.
هوش مصنوعی: هر شب آتش عشقش مرا میسوزاند و سحرگاه با بوی خوش او دوباره زنده میشوم.
هوش مصنوعی: اگر امروز در کوی دوست بمیرم، در روز قیامت خیمهام را کنار دوست برپا میکنم و همنشین او خواهم بود.
هوش مصنوعی: تا میتوانی در این نبرد عشق پشت مکن و نگریز؛ زیرا سعدی که عشق او را کشت، زندهٔ جاوید است.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۹ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.