یکی رفت و دینار از او صد هزار
خلف برد صاحبدلی هوشیار
نه چون ممسکان دست بر زر گرفت
چو آزادگان دست از او بر گرفت
ز درویش خالی نبودی درش
مسافر به مهمانسرای اندرش
دل خویش و بیگانه خرسند کرد
نه همچون پدر سیم و زر بند کرد
ملامتکنی گفتش: ای باددست!
به یکره پریشان مکن هرچه هست
به سالی توان خرمن اندوختن
به یک دم نه مَردی بوَد سوختن
چو در تنگدستی نداری شکیب
نگهدار وقت فراخی حسیب
به دختر چه خوش گفت بانوی ده
که روز نوا برگ سختی بنه
همهوقت بر دار مَشک و سبوی
که پیوسته در ده روان نیست جوی
به دنیا توان آخرت یافتن
به زر پنجه شیر بر تافتن
به یک بار بر دوستان زر مپاش
وز آسیب دشمن به اندیشه باش
اگر تنگدستی مرو پیش یار
وگر سیم داری بیا و بیار
اگر روی بر خاک پایش نهی
جوابت نگوید به دست تهی
خداوند زر بر کنَد چشمِ دیو
به دام آوَرَد صخر جنی به ریو
تهیدست در خوبرویان مپیچ
که بیسیم مردم نیرزند هیچ
به دست تهی بر نیاید امید
به زر برکنی چشم دیو سپید
وگر هرچه یابی به کف بر نهی
کفت وقت حاجت بماند تهی
گدایان به سعی تو هرگز قوی
نگردند، ترسم تو لاغر شوی
چو منّاع خیر این حکایت بگفت
ز غیرت جوانمرد را رگ نخفت
پراکندهدل گشت از آن عیبجوی
بر آشفت و گفت ای پراکندهگوی
مرا دستگاهی که پیرامن است
پدر گفت میراث جد من است
نه ایشان به خست نگه داشتند؟
به حسرت بمردند و بگذاشتند؟
به دستم نیفتاد مال پدر
که بعد از من افتد به دست پسر
همان به که امروز مردم خورند
که فردا پس از من به یغما برند
خور و پوش و بخشای و راحت رسان
نگه می چه داری ز بهر کسان؟
برند از جهان با خود اصحاب رای
فرومایه ماند به حسرت بجای
زر و نعمت اکنون بده کآنِ توست
که بعد از تو بیرون ز فرمان توست
به دنیا توانی که عقبی خری
بخر، جانِ من، ور نه حسرت بَری


با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: در این حکایت، یک پدر خسیس با دارایی زیاد و فرزند ناخلفش مواجه است. پدر میخواهد بگوید که ثروت را باید خرج کرد تا خیر و برکت به همراه داشته باشد، در حالی که فرزند برعکس، از او یاد میگیرد که پول را برای آینده نگه دارد. پدر به فرزند میآموزد که اگر در زمان فراخ دستی بخشنده باشد، در روزهای تنگدستی نیز به او کمکی خواهد شد. در نهایت، تاکید میشود که دنیا و آخرت وابسته به بخشش و یاری به دیگران است و فراموشی از این امر، انسان را به حسرت خواهد رساند.
یکی درگذشت و وارثش که صاحبدلی هوشیار بود صدهزار دینار از او به ارث برد
هوش مصنوعی: همانطور که بخیلها به پول چنگ میزنند، آزادگان دست خود را از آن دور میکنند.
هوش مصنوعی: در خانهٔ درویش، نباید خالی باشد؛ چرا که مسافران به مهمانسرای او وارد میشوند و او باید از میزبانی برای آنها غافل نباشد.
هوش مصنوعی: دل خود و دیگران را شاد کرد، نه مانند پدرش که به جمعآوری طلا و نقره مشغول بود.
هوش مصنوعی: شخصی به باددست (شخصی که دستش در کارها میلنگد و ناتوان است) میگوید که ملامت نکند و در یکراه خاص (به یک روش) اوضاع را بیخود به هم نریزد و هر چه هست را آشفته نکند.
هوش مصنوعی: برای جمعآوری، نیاز به زمان و تلاش است و نمیتوان در یک لحظه به همه چیز دست یافت. از این رو، اگر کسی در تلاش برای دستیابی به ثروت و نعمت باشد، در یک لحظه به آن نخواهد رسید.
هوش مصنوعی: زمانی که در فقر و تنگدستی هستی و نمیتوانی صبر کنی، باید در زمان رونق و فراخی خودت را کنترل کنی و از آن بهخوبی استفاده کنی.
هوش مصنوعی: بانوی ده به دخترش میگوید که در زمان سختی و دشواریها، به خوشگویی و سخن خوش دل نبندد و باید با سختیها مقابله کند.
هوش مصنوعی: همیشه بر دوش خود مشک و سبو را نبر، چرا که اگر آب در ده در جریان نباشد، هیچگاه بهدست نخواهد آمد.
هوش مصنوعی: انسان میتواند با مال و ثروت، به سعادت و نعمتهای آخرت دست یابد، اما نباید مانند شیر، در جستجوی فریب و طمع به دنیا باشد.
هوش مصنوعی: با یک بار پخش کردن ثروت و نعمت میان دوستان، خود را بیفکر قرار نده و به آسیبهایی که از سوی دشمنان ممکن است متوجه تو شود، توجه داشته باش.
هوش مصنوعی: اگر فقیر و بیپول هستی، به نزد دوست نرو و از او چیزی نخواه؛ اما اگر پول داری، با خود بیاور و آن را خرج کن.
هوش مصنوعی: اگر به کسی که در تنگدستی است، بیاحترامی کنی و بر او پا بگذاری، او در مقابلت جواب نخواهد داد و از فقر خود چیزی ندارد که به تو بدهد.
هوش مصنوعی: خداوند ثروت (زر) را بر میکشید و به چشمان دیوان (موجودات شرور) آسیب میزند، به طوری که آنها را به دام میاندازد و سنگی جنی (شیاطین) را به دام آورد.
هوش مصنوعی: بیپولی و تنگدستی خود را به زیبا رویان نزن و به دنبال آنها نرو، چون مردم عاقل و نیکوکار به چنین افرادی توجه نمیکنند.
هوش مصنوعی: اگر دستت خالی باشد، به هیچوجه نمیتوانی به امید به دست آوردن ثروت (زر) چشم به دیو سپید (نماد ثروت و قدرت) داشته باشی.
هوش مصنوعی: اگر هر چه به دست میآوری را در زمان نیاز نتوانی در اختیار بگذاری، پس در آن لحظه بیچیز خواهی ماند.
هوش مصنوعی: اگر تو به فکر کمک و بخشش به گدایان باشی، آنها هرگز به توانمندی نمیرسند و ممکن است خودت دچار ضعف و ناتوانی شوی.
هوش مصنوعی: چون من کسی هستم که خیر را منع میکند، این داستان را گفتم تا جوانمردی غیرت نداشته باشد و از خواب بیدار نشود.
هوش مصنوعی: آن جوانمرد از سخنان عیبجویانه آن فرد ناراحت و خشمگین شد و به او گفت: ای کسی که بیهدف و پراکنده صحبت میکنی...
هوش مصنوعی: پدرم به من گفت که این وسایل و داراییهایی که در اطراف من قرار دارد، میراث جد من است.
هوش مصنوعی: آیا آنها به خاطر خست و دلنگرانی چیزی را نگه داشتند؟ در حالی که با حسرت جان سپردند و چیزی را به جا نذاشتند؟
هوش مصنوعی: مال پدر به من نرسید و نمیدانم پس از من به پسر خواهد رسید یا نه.
هوش مصنوعی: بهتر است امروز از نعمتها بهرهمند شویم، چرا که فردا بعد از من ممکن است این چیزها به تاراج برود و دیگر برای من باقی نماند.
هوش مصنوعی: بخور و بپوش و بخشش کن و به دیگران آسایش برسان، چه نیازی به نگهداری و ذخیرهسازی برای دیگران داری؟
هوش مصنوعی: افرادی که در دنیا با فکر و اندیشهی خود زندگی میکنند و ویژگیهای نیک دارند، از دنیا میروند، اما کسانی که بیمقدار و پستاند، با حسرت و اندوه در دنیا باقی میمانند.
هوش مصنوعی: اگر اکنون ثروت و نعمت را به دیگران بدهی، آنها از آنچه به تو تعلق دارد خواهد بود، زیرا پس از تو این نعمتها تحت اختیار تو نیستند.
هوش مصنوعی: در این دنیا آنچه میخواستی را به دست بیاور، جانم، وگرنه در آخرت تنها حسرت بر دل خواهی گذاشت.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۸ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.