چو دست قدرت خراط حقهٔ مینا
فشاند بر رخ کافور عنبر سارا
مشعبد فلک از زیر حقه پیدا کرد
هزار بیدق سیمین به دست سحرنما
ز بهر زینت و زیب مخدرات فلک
زمانه نافه گشا شد سپهر غالیه سا
برای فکرت و اندیشه در منازل قدس
قدم فشرده و در پیش عقل بیش بها
فضای هر فلکی ملک خسروی دیدم
درون هر طبقی جای والیی والا
مقیم طارم هفتم معمری دیدم
رفیع قدر و قوی هیکل و بلند غطا
ازو گرفته جهان رسم خرقه و زنار
وزو گرفته چمن ساز و برگ نشو و نما
فراز طاق ششم حاکمی مبارک روی
نه چون قضاة زمان، قاضی به صدق و صفا
خجسته طلعت و فیروز بخت و فرخ فال
سعید طالع و مسعود رای و سعد لقا
امیر خطهٔ پنجم دلاوری دیدم
خضاب کرده به خون دست و سر پر از غوغا
حسام قاطع او هادم اساس امل
سنان سرکش او هالک وجود بقا
سریر گاه چهارم که جای پادشهیست
فزون ز قیصر و فغفور و هرمز و دارا
تهی ز والی و خالی ز یاد شه دیدم
ولیک لشکرش از پیش تخت او برپا
فراز آن صنمی با هزار غنج و دلال
چو دلبران دلاویز و لعبتان ختا
گهی به زخمهٔ سحر آفرین زدی رگ چنگ
گهی گرفتی بر دست ساغر صهبا
خدیو عرصهٔ دیوان پیشگاه دوم
محاسبی سره دیدم غنی به عقل و ذکا
قوی کفایت و باریک فکر و دوراندیش
لطیف خاطر و شیرین زبان و نکتهسرا
هلال عید ز چرخ یکم درخشان شد
ز طرف کاهکشان بر مثال کاهربا



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: عبید زاکانی در این قصیده به توصیف آسمان و افلاک میپردازد و جلوههای زیبای آنها را مجسم میکند. او با اشاره به قدرت خداوند، به تزئینات آسمان و زیباییهای طبیعی آن اشاره دارد. در این مسیر، شخصیتهای مختلفی از جمله حاکمان و والیان در طبقات مختلف آسمان را توصیف میکند؛ از پادشاهان قدرتمند و دلاور گرفته تا عالمان برجستهای که دانایی و ذکاوت دارند. در نهایت، او به زیبایی و شکوه هلال عید اشاره کرده و تصویر زیبایی از آسمان و افلاک به نمایش میگذارد.
هوش مصنوعی: زمانی که قدرت خداوند، دست خود را بر روی صورت کافور مانندِ خوشبو (عنبر سار)، میفشارد، زیبایی و جاذبهٔ زندگی به وجود میآید.
هوش مصنوعی: آسمان به زیبایی و جلوهگری زیر نقاب (حقه) آشکار شده است و هزاران تکه نقرهای (بیدق سیمین) به دست جادوگری (سحرنما) در اختیار دارد.
هوش مصنوعی: جهت زیبایی و زینت، آسمان و افلاک، مانند عطر و گلابی خوشبو، پردهدری کرده و زیبایی خاصی پیدا کردهاند.
هوش مصنوعی: برای تفکر و اندیشه، در مکانهای مقدس پا گذاشتهام و در مقابل عقل، ارزش بیشتری قائل هستم.
هوش مصنوعی: در هر یک از کرات آسمانی، موقعیتهایی را دیدم که برای پادشاهی است و در هر لایه و طبقه، مقامی بلندمرتبه و ارجمند حضور دارد.
هوش مصنوعی: در طبقهٔ هفتم آسمان، معمار یا بنایی را دیدم که سرش بسیار بلند و قامتش استوار بود و پوشش بلندی داشت.
هوش مصنوعی: از او، یعنی از آن معمار بزرگ، جهان لباس درویشی و زهد را گرفته و همچنین باغ و چمن با تمام زیباییها و رشدش، نتیجهٔ کار اوست.
هوش مصنوعی: فراز طاق ششم، حاکمی خوشچهره و خوشبخت وجود دارد که برخلاف قاضیان زمان، با راستگویی و صداقت قضاوت میکند.
هوش مصنوعی: این فرد با چهرهای خوش و روزگار خوبی که دارد، شایستهی آرزوها و خوشبختی است و ملاقات با او خوشیمن است.
هوش مصنوعی: دلاوری را دیدم که در منطقهای به نام پنجم زندگی میکند. او با خون خضاب (رنگآمیزی) کرده و دست و سرش پر از هیاهو و شلوغی است.
هوش مصنوعی: حسام قاطع، یعنی شمشیر تیز و برنده او، بنیان آرزوهای بیهوده را ویران میکند و تیرهای سرکش او باعث نابودی موجودیت و بقا میشود.
هوش مصنوعی: جایگاه پادشاهی که در آن سلطنت میشود، از قدرت قیصر (امپراتور روم)، فغفور (امپراتور چین)، هرمز (پادشاه در تاریخ ایران) و دارا (پادشاه هخامنشی) بالاتر است.
هوش مصنوعی: دیدم که در این مکان، نه حاکمی حضور دارد و نه یادی از شاه هست، اما لشکر او هنوز از قبل در پیش تختش آمادهاند.
هوش مصنوعی: آن بالای آن معشوقی با هزار پیچ و تاب و ناز، مانند دلبران زیبا و دختریهای بازیگوش از سرزمین چین است.
هوش مصنوعی: گاهی با نواختن ساز و آواز دلنشین، رگ عواطف و احساسات را به حرکت درمیآوری و گاهی دیگر، جام شراب را در دست میگیری و مینوشی.
هوش مصنوعی: در این بیت، شاعر شخصی را توصیف میکند که در جایگاه بالایی در دستگاه دیوان دارد و او را با صفات نیکو از جمله دانایی و تیزهوشی معرفی میکند. این شخص به نوعی در مقام و قدرت است و از نظر عقل و زیرکی برجسته به نظر میرسد.
هوش مصنوعی: این بیت توصیف شخصی است که با توانایی و شایستگی بر دیگران میتازد؛ او فکرش باریک و دوراندیش است، دل لطیفی دارد، زبانش شیرین است و در بیان نکات و حقایق تیزبین و نکتهسنج است.
هوش مصنوعی: هلال عید از طرف چرخ اول (هلال ماه) درخشان و زیبا شد و مانند کاهربا (مادهای زرد رنگ) درخشش خاصی دارد.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
به جمله خواهم یک ماهه بوسه از تو، بتا
به کیچ کیچ نخواهم که فام من توزی
دل مرا عجب آید همی ز کار هوا
که مشکبوی سلب شد ز مشکبوی صبا
ز رنگ و بوی همی دانم و ندانم از آنک
چنین هوا ز صبا گشت یا صبا ز هوا
درخت اگر عَلَم پرنیان گشاد رواست
[...]
بتی بروی چو لاله شکفته بر دیبا
تنم اسیر بلا کرد و دل اسیر هوا
دلم بصحبت او همچو پشت او شده راست
تنم ز فرقت او همچو زلف اوست دو تا
بدست دارد تیر و بغمزه دارد تیر
[...]
شب آمد و غم من گشت یک دو تا فردا
چگونه ده صد خواهد شد این عنا و بلا
چرا خورم غم فردا وزآن چه اندیشم
که نیست یک شب جان مرا امید بقا
چو شمع زارم و سوزان و هر شبی گویم
[...]
ایا ستارهٔ خوبان خَلُّخ و یغما
به دلبری دل ما را همی زنی یغما
چو تو نگار دل افروز نیست در خَلُّخ
چو تو سوار سرافراز نیست در یغما
غنوده همچو دل تنگ ماست دیدهٔ تو
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.