ما را به دام عشق درافکند دیده باز
باری نکردمی به کس این شوخ دیده باز
بیچاره دل ز دیده گرفتار میشود
ای دیده چند گویمت آخر نظر مباز
دل خود برفت و جان برود نیز لامحال
آنجا که از نظر نرود هیچ احتراز
آری چه دل چه سر که همه کاینات را
مقدار نیست در نظر یار پاک باز
در عشق فتنه باشد و در عقل عافیت
آری ولی کجا به حقیقت رسد مجاز
عیب و هنر یکی نشود پیش مدعی
تا ننگرد به دیدهٔ محمود در ایاز
ما همچو حلقه بر درو خوش در حرم رقیب
حیف است دست مردم کوته نظر دراز
گفتم که با فراق شکایت کنم ز وصل
هرگز که کرد سینهٔ دشمن محلِّ راز
صد ساله از مطالعهٔ خلد خوشترست
یک لحظه در مشاهدهٔ یار دل نواز
مشرق ز قبله باز ندانم که در خیال
مستغرقم چه گونه به مسجد برم نماز
من خود به جان دوست که هرگز نخواستم
از بینیاز حور و قصور و نعیم و ناز
پر کن قدح بده به نزاری که مست عشق
از دوزخ ایمن است و ز فردوس بینیاز
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این شعر بیانگر عمیقترین احساسات عاشقانه و درد و لذت ناشی از عشق است. شاعر از آثاری که عشق بر دل و جانش گذاشته، سخن میگوید و به جذابیت و خطرات عشق اشاره میکند. او درمییابد که در عشق، دل و جانش به تسخیر معشوق درآمده و از درد فراق رنج میبرد.
شاعر با مقایسه عشق و عقل، به طرفداری از عشق برمیخیزد و بیان میکند که این عشق، بر همه چیز مقدم است و ارزشمندی وجود یار به قدری بالاست که هیچ چیز دیگر ارزش ندارد. همچنین به تکرار ناپایداری و فانی بودن لذتهای دنیا اشاره کرده و تأکید میکند که یک لحظه دیدار معشوق از همه لذتهای دنیا برتر است.
در نهایت، شاعر به مستی و بینیازی از نعمتهای بهشتی اشاره میکند و عشق را بالاترین مرام و هدف زندگی خود میداند.
هوش مصنوعی: چشم من به خاطر عشق، در دام گرفتارم کرده است و هرگز به کسی اجازه ندادم که با این نگاه بازیگوشانهام ارتباط برقرار کند.
هوش مصنوعی: دل بیچاره به خاطر اشکها و دیدهها درگیر میشود. ای چشم، چند بار باید به تو بگویم که دیگر نگاه نکن.
هوش مصنوعی: دل من رفته و جانم نیز خواهد رفت، این موضوعی است حتمی. در جایی که آن شخص از دید چشم دور نمیشود، هیچ راهی برای دوری نیست.
هوش مصنوعی: بله، دل و سر هر دو به این نتیجه میرسند که در چشم معشوق پاک، هیچچیز از کائنات ارزش و اندازهای ندارد.
هوش مصنوعی: در عشق ممکن است مشکلات و آشفتگیهایی وجود داشته باشد، و در عقل میتوان آرامش و امنیت پیدا کرد. اما سوال این است که آیا در جهان واقعی کسی به حقیقت میرسد یا فقط در ظواهر و مجازیات گیر میافتد؟
هوش مصنوعی: نقد و ارزیابی کارها و ویژگیهای انسانها زمانی اتفاق میافتد که فردی با دیدگاه خاصی به آنها نگاه کند. در اینجا به خوبی و بدیها نمیتوان به طور همزمان توجه کرد، مگر اینکه نگاهی عمیق و دقیق به موضوع داشته باشیم. در این حالت، تنها با یک ناظر پذیرش و درک صحیحی از واقعیتها امکانپذیر است.
هوش مصنوعی: ما مانند حلقهای در درب حرم معشوق هستیم و جایز نیست که افراد محدود نظر به این حریم دست دراز کنند.
هوش مصنوعی: گفتم که از جدایی شکایت کنم، اما هرگز از وصال نمیتوانم. چرا که دل دشمن، جایی برای نگهداری رازها نیست.
هوش مصنوعی: صد سال مطالعه و تحقیق در بهشت زیبا بهتر از یک لحظه است که در کنار محبوب دلنواز باشی.
هوش مصنوعی: شرق، به سمت قبله، برای من مشخص نیست و در خلسه و حالت خیال غرق شدهام؛ نمیدانم چگونه باید برای نماز به مسجد بروم.
هوش مصنوعی: من همیشه به دوست خود اهمیت دادهام و هیچگاه نخواستهام که به نعمتهای بینهایت و لذتهای دنیوی وابسته باشم.
هوش مصنوعی: به لیوانم مشروب بریز و به نزار بده، چرا که او به خاطر عشقش از عذاب جهنم در امان است و از نعمتهای بهشت بینیاز است.
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
ای دست منت تو بمن بنده در دراز
درگاه تو ز حادثه من بنده را جواز
درهای رنج بسته بمن بر سخای تو
بر من در سرای تو بیگاه و گاه باز
صد کس نیازمند من و من بجاه تو
[...]
در هجر روی و لعل تو،ای لعبت طراز
بر روی زرد کرده ام از خون دل تراز
ناکامم از تو ، ور چه برآوردمت بکام
رنجورم از تو ، ور چه بپروردمت بناز
هستم ز حسرت بر چون سیم خام تو
[...]
ایچرخ سفله پرور خس یاردون نواز
تا کی خطا و چند دغا راستی بباز
چرخ و زمین ز برف و ز یخ کرد برگ و ساز
در پوش پوستین که دی آمد ز در فراز
بس مومن بهشتی کز خوف رنج دی
خواهد که در میان جهنم شود دراز
هست از کمال شدت سرما در آبگیر
[...]
ای خسروی که از تف تیغ تو در نبرد
جان عدو فتد چو دل شمع در گداز
هرجا که می روی ظفر اندر رکاب توست
در هیچ منزل از تو نخواهد فتاد باز
دیگر شکی نماند جهان را درین که هست
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.