ای سرمه صید کشته چشم سیاه تو
باشد کمند گردن آهو نگاه تو
سیلی زند خرام تو موج سراب را
صیاد را فریب دهد جلوه گاه تو
از دست برد شبنم آفت منزه است
چون برگ غنچه دامن عصمت پناه تو
عمریست همچو چشم گدا کوچه باغها
ایستاده اند منتظر گرد راه تو
طفلان بی پدر هوس تاج زر کنند
دل بسته است غنچه بطرف کلاه تو
از بس که انتظار هلاکم چو سیدا
چشمم شدست جوهر تیغ نگاه تو



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این غزل در وصف معشوق است: چشم سیاهش از سرمه سیاهتر است، نگاهش کمند آهوست و رفتارش از سراب فریبندهتر. شاعر پاکدامنی او را به غنچهای مانند میکند که شبنم به آن دست نمییابد، و کوچهباغها و غنچهها را چشمانتظار و آرزومند او نشان میدهد. در بیت پایانی، سیدا خود را عاشقی میداند که چنان چشمانتظار کشته شدن به تیغ نگاه معشوق است که چشمش با آن تیغ یکی شده است.
هوش مصنوعی: ای کسی که چشم سیاهت حتی سرمه را شکار کرده و کشته است؛ یعنی سیاهی چشم تو از سرمه برتر است. نگاه تو کمندی است که گردن آهو را به بند میکشد.
هوش مصنوعی: راه رفتن پرناز تو بر موج سراب سیلی میزند، یعنی در فریبندگی از سراب پیش است. جایی که تو در آن جلوه میکنی، صیاد را هم فریب میدهد و خود شکارچی شکار تو میشود.
هوش مصنوعی: دامن پاک و پناهدهندهٔ تو مانند گلبرگ غنچهای که هنوز باز نشده، از دستدرازی و آسیب شبنم در امان است. یعنی پاکدامنی تو از هر آلودگی به دور است.
هوش مصنوعی: کوچهباغها مانند چشم گدایی که چشمانتظار بخشش است، عمری است ایستادهاند و انتظار گرد راه تو را میکشند.
هوش مصنوعی: کودکان بیپدر آرزوی تاج زرین دارند؛ غنچه نیز چنین آرزویی در دل دارد و دل بسته است که بر لبهٔ کلاه تو جای گیرد و زینت آن شود.
هوش مصنوعی: من که سیدا هستم، از بس منتظر کشته شدن به دست تو بودهام، چشمم به گوهر و درخشش تیغ نگاه تو تبدیل شده است؛ یعنی چشمم یکسره به شمشیر نگاه تو دوخته شده است.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
ای تخت و گاه پادشهی جایگاه تو
آراسته است مملکت از تخت و گاه تو
هستی ندیم شاهی و دولت ندیم تو
هستی پناه عالم و ایزد پناه تو
فخر همه شهانی و کس نیست فخر تو
[...]
ای دوش چرخ غاشیه گردان جاه تو
خورشید در حمایت پر کلاه تو
شاه جهان سکندر ثانی جمال دین
ای برتر از شهان جهان دستگاه تو
تا چشم دشمنان شود از بیم او سفید
[...]
آمد دل ضعیف من اندر پناه تو
کرد او وطن به سایه زلف سیاه تو
هم در پناه زلف تو باد انتقام او
یارب به سرّ سینه مردان راه تو
آخر نظر به حال من مستمند کن
[...]
ای خونبهای نافه چین خاک راه تو
خورشید سایهپرور طرف کلاه تو
نرگس کرشمه میبرد از حد برون خرام
ای من فدای شیوه چشم سیاه تو
خونم بخور که هیچ ملک با چنان جمال
[...]
ای توتیای دیده من خاک راه تو
جانم فدای غمزه چشم سیاه تو
ای شهسوار حسن عنان را کشیده دار
کز حد گذشت ولوله دادخواه تو
بر بام قصر چون بگشادی نقاب دوش
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.