هر زمان کز غیب عشق یار ما خنجر کشد
گر بخواهم ور نخواهم او مرا اندرکشد
همچو پره و قفل من چون جفت گردم با کسی
همچو مرغ کشته آن دم پرم از من برکشد
کفر و دین عاشقانش هم رقوم عشق اوست
حاش لله کان رقم بر طایفه دیگر کشد
چون گشاید باگشادم چون ببندد بستهام
گوی میدان خود کی باشد تا ز چوگان سر کشد
همچو ابراهیم گاهم جانب آتش برد
همچو احمد گاهم از آتش سوی کوثر کشد
گویی آتش خوشتر آید مر تو را یا کوثرش
خوشترم آنست کان سلطان مرا خوشتر کشد
آب و آتش خوشتر آمد رنج و راحت داد اوست
زین سببها ساخت تا بر دیدهها چادر کشد
دوست را دشمن نماید آب را آتش کند
مؤمنی را ناگهان در حلقه کافر کشد
سرخوشان و سرکشان را عشق او بند و گشاست
سرکشان را موکشان آن عشق در چنبر کشد
بر حذر باید بدن گرچه حذر هم داد اوست
آن حذر او داد کز بهر بچه مادر کشد



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این غزل دربارهٔ قدرت و اختیار مطلق عشق الهی است که عاشق را بیاراده به هر سو میکشد. مولانا با تمثیل گوی و چوگان، قفل، و سرگذشت ابراهیم و پیامبر اسلام نشان میدهد که رنج و راحت، آتش و کوثر، و حتی کفر و دین همه کار اوست و او این اسباب را پردهای بر چشم خلق ساخته است. در پایان میگوید با این همه باید احتیاط کرد، اما این احتیاط نیز بخشش اوست، مانند پرهیزی که مادر از مهر فرزند دارد.
هوش مصنوعی: هر بار که عشق یار ما از عالم غیب خنجر برمیکشد، چه بخواهم و چه نخواهم، مرا به سوی خود میکشد و در خود فرو میبرد.
هوش مصنوعی: اگر مانند پرهها و دندانههای قفل با کسی جز او جفت و همدم شوم، همان لحظه عشق، مثل مرغ سربریده، پرهایم را میکند. یعنی عشق غیرت دارد و همدمی با دیگران را برنمیتابد.
هوش مصنوعی: کفر و دین عاشقان او هر دو نقشهایی است که عشق او رقم زده است. پناه بر خدا که این نقش را بر گروه دیگری جز عاشقان بزند.
هوش مصنوعی: هرگاه او بگشاید گشودهام و هرگاه ببندد بستهام. گوی میدان کیست که از فرمان چوگان سرپیچی کند؟ من در اختیار کامل اویم.
هوش مصنوعی: گاهی مانند ابراهیم مرا به سوی آتش میبرد و گاهی مانند پیامبر اسلام مرا از آتش به سوی حوض کوثر میکشاند.
هوش مصنوعی: اگر بپرسی آتش برایت خوشتر است یا کوثر، میگویم خوشترین برای من آن است که آن سلطان مرا به سویش ببرد؛ هرچه او بخواهد همان خوشتر است.
هوش مصنوعی: آب و آتش و رنج و راحت همه بخشش اوست. این اسباب را ساخته تا بر چشمها پرده بکشد و خود را پنهان کند.
هوش مصنوعی: او دوست را دشمن جلوه میدهد و آب را آتش میکند و گاه مؤمنی را ناگهان در جرگهٔ کافران میاندازد.
هوش مصنوعی: عشق او هم بند سرمستان و سرکشان است و هم گشایش آنان. سرکشان را مویشان را گرفته و کشانکشان در حلقهٔ فرمان خود میآورد.
هوش مصنوعی: باید پرهیز و احتیاط کرد، هرچند این احتیاط هم بخشش اوست؛ مانند احتیاطی که مادر به خاطر فرزندش میکند و از مهر او مایه میگیرد.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
گاه آن آمد که باد مهرگان لشکر کشد
دست او پیراهن اشجار از سر برکشد
باغها را داغهای عبریان بر بر زند
شاخها را چادر نسطوریان بر سر کشد
زان که سیسنبر چو نمامست و نرگس شوخ چشم
[...]
چون علاء دولت و دین دروغا خنجر کشد
رایت اعزاز حق بر گنبد اخضر کشد
تا بود زین سان هلاک خسم او، از آفتاب
هم سپر گیرد بکف گردون و هم خنجر کشد
دهر کی یارد که در راه خلافش پا نهد؟
[...]
ای خداوندی که هرکه از طاعتت سربرکشد
روزگارش خط خذلان تا ابد بر سر کشد
گر سموم قعر تو بر موج دریا بگذرد
جاودان از قهر دریا باد خاکستر کشد
ور نسیم لطف تو بر شعلهٔ دوزخ وزد
[...]
خسروی کو را به لطف خود همی حق برکشد
خاکپایش چرخ چون در چشم خود اندر کشد
تیر سوی خصم او هدیه همی پیکان برد
تیغ پیش دست او تحفه همی گوهر کشد
بوی عدلش چون بیابد شرع دل بر جان نهد
[...]
من چه دانستم که هجر یار چندین در کشد؟
یا مرا یکبارگی وصلش قلم در سر کشد
اشک را کش من به خون پروردم اندازم ز چشم
ناله را کز دل برون کردم به رغمم بر کشد
کمترنیش بندهام بر دل کشیده داغ هجر
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۲ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.