دل بیقرار را گو که چو مستقر نداری
سوی مستقر اصلی ز چه رو سفر نداری
به دم خوش سحرگه همه خلق زنده گردد
تو چگونه دلستانی که دم سحر نداری
تو چگونه گلستانی که گلی ز تو نروید
تو چگونه باغ و راغی که یکی شجر نداری
تو دلا چنان شدستی ز خرابی و ز مستی
سخن پدر نگویی هوس پسر نداری
به مثال آفتابی نروی مگر که تنها
به مثال ماه شب رو حشم و حشر نداری
تو در این سرا چو مرغی چو هوات آرزو شد
بپری ز راه روزن هله گیر در نداری
و اگر گرفته جانی که نه روزن است و نی در
چو عرق ز تن برون رو که جز این گذر نداری
تو چو جعد موی داری چه غم ار کله بیفتد
تو چو کوه پای داری چه غم ار کمر نداری
چو فرشتگان گردون به تو تشنهاند و عاشق
رسدت ز نازنینی که سر بشر نداری
نظرت ز چیست روشن اگر آن نظر ندیدی
رخ تو ز چیست تابان اگر آن گهر نداری
تو بگو مر آن ترش را ترشی ببر از این جا
ور از آن شراب خوردی ز چه رو بطر نداری
وگر از درونه مستی و به قاصدی ترش رو
بدر اندر آب و آتش که دگر خطر نداری
بدهد خدا به دریا خبری که رام او شو
بنهد خبر در آتش که در او اثر نداری



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این غزل به دل بیقرار و نا آرام انسان میپردازد و میپرسد که چرا دل خود را به حال خود رها نکرده و به جستجوی استقرار اصلی خود نمیرود. او به توصیف حالاتی از زندگی میپردازد که در آن آدمی فاقد روشنایی و نشاط است؛ از دم سحر و زندگی گلها سخن میگوید تا به ناکامی در به دست آوردن زیباییها و زیبایی خود اشاره کند. شاعر به نشانههای جدایی از حقیقت و اتصال به عشق الهی اشاره کرده و تأکید میکند که بدون درک عمیق و متصل شدن به نور حقیقت، انسانی تنها و غمگین باقی میماند. در نهایت، او انسان را به درک عمیقتر از زندگی و پیوستن به جمال الهی فرامیخواند.
هوش مصنوعی: به دل بیقرار بگو که اگر آرامش واقعی را نداری، پس چرا به سوی آن مقصد اصلی سفر نمیکنی و همچنان در آشوب هستی؟
هوش مصنوعی: در صبحگاهان، وقتی که هوای خوش و طراوت آن لذتبخش است، همه موجودات زنده میشوند و شاداب میگردند. اما تو چگونه میتوانی دلنشین و محبوب باشی در حالی که چنین لحظهای در زندگیات وجود ندارد؟
هوش مصنوعی: چطور میتوانی خود را گلستان بخوانی، در حالی که گلی از تو نمیروید؟ و چطور میتوانی باغ و باغچهای باشی، اگر در آن هیچ درختی نداری؟
هوش مصنوعی: ای دل، تو به قدری از خرابکاری و سرمستی غافل شدهای که دیگر از نصیحت پدر چیزی نمیگویی و آرزوی پسر را هم نداری.
هوش مصنوعی: در این بیت به این موضوع اشاره شده است که انسان باید مانند خورشید به تنهایی و درخشش خود برود و مسیرش را ادامه دهد، و نه مانند ماه که نورش از خورشید میگیرد و تنها در شب ظاهر میشود. همچنین به این نکته اشاره میکند که خود شخص باید از جمع و شلوغی دور باشد و در درون خود به جستجوی حقیقت و روشنایی بپردازد.
هوش مصنوعی: تو در این دنیا مانند پرندهای هستی که آرزوی پرواز دارد، اما برای اینکه بتوانی از این زندگی بیرون بیایی و به آرزوهای خود برسی، در این راه هیچ وسیله و فرصتی نداری.
هوش مصنوعی: اگر روحی گرفته و در تنگنای خود احساس خفگی میکنی، و نه پنجرهای برای فرار داری و نه در، باید همچون عرقی که از بدن خارج میشود، از این وضعیت بیرون برو؛ چرا که راه دیگری برای نجات نداری.
هوش مصنوعی: اگر موی تو فر و زیبایی دارد، نگران نباش اگر سر تو بیمو شود. چون تو مانند کوه استقامت و پایداری داری، پس نگران نباش اگر کمرت خمیده باشد.
هوش مصنوعی: فرشتگان آسمان به تو علاقهمند و تشنهاند و این عشق آنها به خاطر زیبایی و نازنینی که داری است، زیرا تو از ویژگیهای انسانی معمول، مانند سر یا عقل، بینیازی.
هوش مصنوعی: اگر نگاه تو به چه چیز روشن است، وقتی که آن نگاه را ندیدهای؟ و چگونه چهرهات میدرخشد، اگر آن گوهر و زیبایی را نداری؟
هوش مصنوعی: اگر تو از آن فرد غمگین بگویی که باید غم را از اینجا برد، پس چرا وقتی شراب نوشیدهای، مست نیستی و نشانهای از سرخوشی نداری؟
هوش مصنوعی: اگر از دل به مستی رسیدهای و با پیامی تلخ از درون خود به سوی کسی میروی، در آب و آتش برو و دیگر هیچ خطری برایت نیست.
هوش مصنوعی: خدا به دریا پیام یا خبری میدهد که تو به راحتی بر آن تسلط پیدا کنی، و همچنین خبری در آتش قرار میدهد که در آن اصلاً تأثیری بر تو نخواهد گذاشت.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
خبری است نورسیده تو مگر خبر نداری
جگر حسود خون شد تو مگر جگر نداری
قمری است رونموده پر نور برگشوده
دل و چشم وام بستان ز کسی اگر نداری
عجب از کمان پنهان شب و روز تیر پران
[...]
صنما به جاننثاران ز چه رو نظر نداری
ز رسوم دلبری هیچ مگر خبر نداری
سر ما و شور عشقت، دل ما و نور عشقت
خبر از ظهور عشقت چکینم اگر نداری
عجب است تند خوئی ز توایکه خوبروئی
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۳ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.