چو عشق را تو ندانی بپرس از شبها
بپرس از رخ زرد و ز خشکی لبها
چنان که آب حکایت کند ز اختر و ماه
ز عقل و روح حکایت کنند قالبها
هزار گونه ادب جان ز عشق آموزد
که آن ادب نتوان یافتن ز مکتبها
میان صد کس عاشق چنان بدید بود
که بر فلک مه تابان میان کوکبها
خرد نداند و حیران شود ز مذهب عشق
اگر چه واقف باشد ز جمله مذهبها
خضردلی که ز آب حیات عشق چشید
کساد شد بر آن کس زلال مشربها
به باغ رنجه مشو در درون عاشق بین
دمشق و غوطه و گلزارها و نیربها
دمشق چه که بهشتی پر از فرشته و حور
عقول خیره در آن چهرهها و غبغبها
نه از نبیذ لذیذش شکوفهها و خمار
نه از حلاوت حلواش دمل و تبها
ز شاه تا به گدا در کشاکش طمعند
به عشق بازرهد جان ز طمع و مطلبها
چه فخر باشد مر عشق را ز مشتریان
چه پشت باشد مر شیر را ز ثعلبها
فراز نخل جهان پختهای نمییابم
که کند شد همه دندانم از مذنبها
به پر عشق بپر در هوا و بر گردون
چو آفتاب منزه ز جمله مرکبها
نه وحشتی دل عشاق را چو مفردها
نه خوف قطع و جداییست چون مرکبها
عنایتش بگزیدست از پی جانها
مسببش بخریدست از مسببها
وکیل عشق درآمد به صدر قاضی کاب
که تا دلش برمد از قضا و از گبها
زهی جهان و زهی نظم نادر و ترتیب
هزار شور درافکند در مرتبها
گدای عشق شمر هر چه در جهان طربیست
که عشق چون زر کانست و آن مذهبها
سَلَبْتَ قلبيَ یا عشقُ خُدعةً وَ دَها
کَذَبْتُ حاشا؛ لٰکنْ مَلاحةً وَ بَها
أُریدُ ذِکرَکَ یا عشق؛ شاکراً لٰکنْ
وَلِهْتُ فیکَ و شَوَّشْتَ فِکرتی وَ نُها
به صد هزار لغت گر مدیح عشق کنم
فزونترست جمالش ز جمله دبها



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شعر به بررسی و توصیف عشق میپردازد و تأکید میکند که عشق را نمیتوان تنها از طریق عقل و تحصیلات آموخت. شاعر از شبها و حال عاشقان میگوید و به زیباییهای عشق اشاره میکند که فراتر از تجربههای مادی و ظاهری هستند. او بیان میکند که عشق، دریچهای به شناخت عمیقتر از واقعیات و مذهبهاست و دلی که طعم عشق را چشیده، به هیچ چیز دیگری قانع نخواهد شد. در نهایت، شاعر عشق را ارزشمندتر از هر چیز مادی میداند و تأکید میکند که عظمت عشق بهگونهای است که وصف آن با هیچ زبانی ممکن نیست.
هوش مصنوعی: اگر عشق را نمیشناسی، از شبها بپرس که چگونه میگذرانند، یا از افرادی که به خاطر غم و ناکامی چهرهشان رنگ باخته و لبهایشان خشک شده است، اطلاعات بگیر.
هوش مصنوعی: چنانکه آب میتواند داستانهای ستاره و ماه را بازگو کند، قالبهای جسمی (عقل و روح) نیز میتوانند از حقایق و معانی عمیق سخن بگویند.
هوش مصنوعی: عشق هزاران نوع آداب و رفتار را به جان آموزگار میدهد، آدابی که نمیتوان از مدرسهها پیدا کرد.
هوش مصنوعی: در میان صد نفر عاشق، او به قدری درخشان و خاص بود که مانند ماه تابان در میان ستارهها به نظر میرسید.
هوش مصنوعی: عقل نمیفهمد و از مذهب عشق سرگردان میشود، هرچند که از همهٔ مکتبها و آیینها آگاهی داشته باشد.
هوش مصنوعی: عاشقی که از آب حیات عشق نوشید، دیگر به کسی که از چشیدنیهای زلال و شیرین دیگران بهرهمند است، سودی نمیبرد و ارزش آن را درک نمیکند.
هوش مصنوعی: عاشق را در عمق وجودش، در جستوجوی باغها و گلزارهای دمشق و غوطه (منطقهای در سوریه) نکشید، زیرا او از عشق به حدی رنج میبرد که نمیتواند به زیباییهای ظاهری دل ببندد.
هوش مصنوعی: دمشق چه اهمیتی دارد، در حالی که بهشتی پر از فرشتگان و حورهای بهشتی است، که عقلها را به خاطر زیبایی چهرهها و نرمی غبغبها محسور میکند.
هوش مصنوعی: نه از شراب خوشمزهاش میتوان شاداب شد و نه از شیرینی حلواش حالتی خوش بهدست آورد، زیرا آنچه در اینجا مدنظر است، فرای این لذتهاست و بیماریهای روحی مانند تب و دمل را نمیتواند درمان کند.
هوش مصنوعی: از شاه تا گدا، همه درگیر طمع هستند و در این کشاکش، عشق باعث میشود که انسان از طمع و خواستههای مادی خود دوری کند و جان خود را از این آرزوها آزاد سازد.
هوش مصنوعی: عشق مانند کالایی است که مشتریان زیادی دارد و ممکن است ارزش واقعی آن زیر سؤال برود. همچنین، شیر که نماد قدرت و شجاعت است، به سبب تعدادی ثعلب (نماد مکر و فریب) کاراییاش را از دست میدهد؛ بنابراین ارزش و اعتبار عشق و قدرت میتواند تحت تأثیر افراد و شرایط قرار گیرد.
هوش مصنوعی: در نخل دنیا، میوهای پخته و کامل نمیبینم، و از گناهان و خطاهایم، دندانهایم به درد آمده است.
هوش مصنوعی: در عشق، با آزادی و شجاعت حرکت کن و همچون آفتاب که از مرکبها (مخلوقات دنیوی) دور است، در آسمان بگرد.
هوش مصنوعی: دل عاشقان نه وحشت دارد و نه ترسی از قطع ارتباط و جدایی، بلکه مانند افرادی که در جمع هستند، از تنهایی و دوری بیمی ندارند.
هوش مصنوعی: خداوند به دلهای عاشقان توجه کرده و به خاطر جانهای آنان، کارها را به خیر و صلاح میچرخاند. در اینجا، مسبب یا سببساز بودن به معنای ایجاد شرایط و اوضاع مناسب برای عشق و زندگی است.
هوش مصنوعی: وکیل عشق در جایگاه قاضی حاضر شده است تا دلش از سرنوشت و دردهای زندگی آزاد شود.
هوش مصنوعی: چه جهان زیبایی و چه نظمی شگفتانگیز! هزاران شور و هیجان در این نظم و ترتیب وجود دارد که در دل هر چیزی پراکنده است.
هوش مصنوعی: کسی که عاشق است، هر چیزی را که در دنیا خوشی و شادمانی میآورد، مانند گدای عشق جمعآوری میکند، زیرا عشق را همچون طلا و گنجی گرانبها میداند و آن را برتر از تمام مکتبها و عقاید میبیند.
ای عشق با نیرنگ و تدبیر، دلم را گرفتی. دروغ گفتم؛ ابداً. اما با ملاحت و ظرافت (یعنی این که گفتم با نیرنگ دلم را گرفتی؛ دروغ است بلکه با ملاحت و ظرافت این کار را کردی)
ای عشق! میخواهم از روی شکر و سپاس، تو را یاد کنم؛ اما واله و شیدا و سرگردان تو هستم و فکر و ذهنم را آشفته و پریشان کردهای
هوش مصنوعی: اگر بخواهم عشق را با هزاران لفظ و زبان ستایش کنم، زیباییاش فراتر از تمام ستایشهاست.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
تو آن نکردهای از فعل خیر با من و غیر
که دست فضل کند دامن امید رها
جز آستانهٔ فضلت که مقصد اممست
کجاست در همه عالم وثوق اهل بها
متاع خویشتنم در نظر حقیر آمد
[...]
فراخ دستی ز اندازه مگذران چندان
که آفتاب معاشت بدل شود بسها
نه نیز پیرو امساک را زبونی کن
چنانکه دامن همت دهی ز دست رها
وسط گزین که گزیدست سید عربی
[...]
برحمت چو رو آری که بادت فدا جانها
چو شبنم چه دامنها کنی پر زگوهرها
دلا ز چنگ برآمد فغان به محفلها
که دل کنید ز می لعل حل مشکلها
کسی که رو به ره کعبه رضا آورد
ز سیل دیده بشوید غبار منزلها
کجاست بلبل نالان که دوش در گلشن
[...]
معرفی ترانههای دیگر
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۱۱ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.