کجا خواهی ز چنگ ما پریدن
کی داند دام قدرت را دریدن
چو پایت نیست تا از ما گریزی
بنه گردن رها کن سر کشیدن
دوان شو سوی شیرینی چو غوره
به باطن گر نمیدانی دویدن
رسن را می گزی ای صید بسته
نبرد این رسن هیچ از گزیدن
نمیبینی سرت اندر زه ماست
کمانی بایدت از زه خمیدن
چه جفته می زنی کز بار رستم
یکی دم هشتمت بهر چریدن
دل دریا ز بیم و هیبت ما
همیجوشد ز موج و از طپیدن
که سنگین اگر آن زخم یابد
ز بند ما نیارد برجهیدن
فلک را تا نگوید امر ما بس
به گرد خاک ما باید تنیدن
هوا شیری است از پستان شیطان
بود عقل تو شیر خر مکیدن
دهان خاک خشک از حسرت ماست
نیارد جرعهای بیما چشیدن
کی یارد صید ما را قصد کردن
کی یارد بنده ما را خریدن
کسی را که ربودیم و گزیدیم
که را خواهد به غیر ما گزیدن
امانی نیست جان را در جز عشق
میان عاشقان باید خزیدن
امان هر دو عالم عاشقان راست
چنین بودند وقت آفریدن
نشاید بره را از جور چوپان
ز چوپان جانب گرگان رمیدن
که این چوپان نریزد خون بره
که او جاوید داند پروریدن
بدان کاصحاب تن اصحاب فیلند
به کعبه کی تواند بررسیدن
که کعبه ناف عالم پیل بینی است
نتان بینی بر نافی کشیدن
ابابیلی شو و از پیل مگریز
ابابیل است دل در دانه چیدن
بچینند دشمنان را همچو دانه
پیام کعبه را داند شنیدن
ز دل خواهی شدن بر آسمانها
ز دل خواهد گل دولت دمیدن
ز دل خواهی به دلبر راه بردن
ز دل خواهی ز ننگ تن رهیدن
دل از بهر تو یک دیکی بپختهست
زمانی صبر می کن تا پزیدن
دل دلهاست شمس الدین تبریز
نتاند شمس را خفاش دیدن



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: مولانا در این غزل به تحلیل عشق و وابستگی روح به معشوق میپردازد. او از چنگال عشق و قدرتی سخن میگوید که هرگز نمیتوان از آن گریخت و راه نجات را در تبعیت و پذیرش میداند. تصویرهایی از شیرینی و حسرت، تسلط عشق بر جان و پرورش دل را ارائه میدهد و بر لزوم گریز از تنگناهای مادی و تمایل به عشق حقیقی تأکید دارد. شعر به مفهوم جاودانگی و وابستگی عمیق عاشق به معشوق نیز اشاره میکند و در نهایت، شمسالدین را به عنوان نماد عشق حقیقی و برترین حقیقت معرفی میکند.
هوش مصنوعی: هر جا که بخواهی از چنگ ما بگریزی، کسی نمیداند که چقدر در دام قدرت ما گرفتار شدهای.
هوش مصنوعی: وقتی پاهایت قدری نیست تا از چنگال ما فرار کنی، پس گردنت را رها کن و سر بکش به سوی ما.
هوش مصنوعی: به دنبال لذت و خوشی برو، مانند خوشهٔ انگور که به شیرینی معروف است، اگر نمیدانی چگونه باید به سوی این خوشی بروی، باید بیشتر تلاش کنی.
هوش مصنوعی: ای صید گرفتار، تو چرا به انتخاب کردن رسن میپردازی؟ نبردی در کار نیست که این رسن هیچ تفاوتی با گزیدن ندارد.
هوش مصنوعی: سر تو در دام ماست و تو متوجه نیستی؛ تو باید مثل یک کماندار، از دام خودت خم شوی و به خودت توجه کنی.
چرا از روی شادی جست و خیز میکنی و جفتک میزنی که «از بار رها شدم» یک لحظه تو را برای چریدن رها کردهام.
هوش مصنوعی: دل دریا به خاطر ترس و عظمت ما به جنبش در آمده و از شدت تپش و خروش، مانند موج میزند.
هوش مصنوعی: اگر زخم عمیق و سنگینی به بدن ما برسد، دیگر نمیتواند از قید و بند ما به راحتی خارج شود.
هوش مصنوعی: اگر آسمان تا زمانی که برای ما دستوری ندهد، تمامی دنیا باید به دور خاک ما بچرخد و به ما احترام بگذارد.
هوش مصنوعی: هوا مانند شیری است که از پستان شیطان جاری میشود، و این نشاندهنده این است که عقل تو مثل گوسالهای است که از خر شیر میمکد و قدرت تشخیص حق را ندارد.
هوش مصنوعی: دهان زمین خشک و بیحیات است و از حسرت ما، یعنی ما در آرزوی آبی و زندگی هستیم. بدون وجود ما، زمین نمیتواند حتی یک قطره آب بنوشد و زندگیاش را تجربه کند.
هوش مصنوعی: هیچکس توان صید ما را ندارد و هیچکس نمیتواند بنده و پیرو ما را به خود جلب کند.
هوش مصنوعی: ما کسی را که عاشق او شدهایم و او را انتخاب کردهایم، نمیتواند به غیر از ما کسی را انتخاب کند.
هوش مصنوعی: به جز عشق، هیچ چیز دیگری به جان امن نیست و عاشقان باید تنها در عشق زندگی کنند و به آن پناه ببرند.
هوش مصنوعی: عاشقان در هر دو جهان، در زمان خلق شدن، چنین امان و امنیتی داشتند.
هوش مصنوعی: نباید بره (که نماد عاشق یا انسان بیگناه است) به دلیل ظلم چوپان (که نماد قدرت یا حاکم است) از او بگریزد، زیرا فرار به سوی گرگان (که نماد خطر و تهدید است) موجب خطر بیشتری میشود.
هوش مصنوعی: چوپان هرگز خون بره را نخواهد ریخت، چون او میداند که پرورش و تربیت بره کاری است دائمی و اهمیت آن را درک میکند.
هوش مصنوعی: بدان که افرادی که تنها جسم و ظاهر دارند، مثل فیل هستند و نمیتوانند به حقیقت کعبه (نماد حقیقت و معنویت) برسند.
هوش مصنوعی: کعبه نقطهٔ مرکزی و مقدس عالم است که همچون ناف بدن به شمار میرود و نمیتوان فقط به آن نگاه کرد و از کنارش عبور کرد.
هوش مصنوعی: به یک پرندهٔ خاص به نام ابابیل تبدیل شو و از فیل (پیل) دوری کن، زیرا ابابیل در چیدن دانه به دل مشغول است. در واقع در اینجا به اهمیت تمرکز و شناخت در زندگی اشاره شده است.
هوش مصنوعی: دشمنان را مانند دانه میچینند، زیرا آنها پیام کعبه را میدانند و میشنوند.
از دل است که میتوانی به آسمانها بروی؛ از دل است که گُل خوشبختی و سعادت تو میدمد.
از دل است که میتوانی به یار برسی، از دل است که از ننگ تن میتوانی برهی.
هوش مصنوعی: دل به خاطر تو یک زمانی پخته و آماده میشود. صبر کن تا زمانی که این دل کاملاً آماده و سرشته شود.
دل دلهاست شمسالدین تبریز؛ خفاش نمیتواند خورشید را ببیند.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
نه بتواند مرو را چشم دیدن
نه اندیشه درو داند رسیدن
همه رنج من از بلغاریانست
که مادامم همی باید کشیدن
گنه بلغاریان را نیز هم نیست
بگویم گر تو بتوانی شنیدن
خدایا این بلا و فتنه از توست
[...]
چه میخواهند ازین محمل کشیدن
چه میجویند ازین منزل بریدن
نبود او عاشقش از روی دیدن
ولیکن عاشقش بود از شنیدن
امید از وصل تو نتوان بریدن
کمان عشق تو نتوان کشیدن
مرا روزی شود وصل تو لیکن
ندانم کی به من خواهد رسیدن
یقینم کز چنان شیرین زبانی
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.