چه مایه رنج کشیدم ز یار تا این کار
بر آب دیده و خون جگر گرفت قرار
هزار آتش و دود و غمست و نامش عشق
هزار درد و دریغ و بلا و نامش یار
هر آنک دشمن جان خودست بسم الله
صلای دادن جان و صلای کشتن زار
به من نگر که مرا او به صد چنین ارزد
نترسم و نگریزم ز کشتن دلدار
چو آب نیل دو رو دارد این شکنجه عشق
به اهل خویش چو آب و به غیر او خونخوار
چو عود و شمع نسوزد چه قیمتش باشد؟!
که هیچ فرق نماند ز عود و کنده خار
چو زخم تیغ نباشد به جنگ و نیزه و تیر
چه فرق حیز و مخنث ز رستم و جاندار؟!
به پیش رستم آن تیغ خوشتر از شکرست
نثار تیر بر او لذیذتر ز نثار
شکار را به دوصد ناز میبرد این شیر
شکار در هوسِ او دوانْ قطار قطار
شکار کشته به خون اندرون همیزارد
که از برای خدایم بکُش تو دیگربار
دو چشمِ کشته به زنده بدان همینگرد
که ای فسرده غافل، بیا و گوش مخار
خمش خمش که اشارات عشق معکوسست
نهان شوند معانی ز گفتنِ بسیار


با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این غزل از رنجها و دردهایی که به خاطر عشق و محبت به یار کشیده صحبت میکند. او میگوید که در این مسیر هزاران آتش و غم او را فراگرفته و با وجود این مصائب، عشق و یار برایش ارزشمند هستند. شاعر به تضادها در عشق اشاره میکند و بیان میکند که هرچند این احساسات میتوانند سخت و شکننده باشند، ولی هیچ چیزی نمیتواند از ارزش عشق و دلبر کم کند. او همچنین به ارتباط میان درد و زیبایی در عشق میپردازد و معتقد است که عشق حقیقی به انسان قدرت و شجاعت میدهد تا در برابر مشکلات ایستادگی کند. در انتها، مولف به ظرافت و عمق معانی عشق اشاره میکند که نمیتوان آنها را با کلمات بیان کرد.
چقدر از یار رنج کشیدم تا عاقبت٬ این کار با اشک و خون جگر قرار گرفت(به آرامش رسید).
هوش مصنوعی: عشق به عنوان یک احساس عمیق، مملو از آتش، غم و درد است و یار، که معشوق یا محبوب ماست، باعث ایجاد هزاران مشکل و افسوس در زندگی میشود.
اگر از جانت سیری(دشمن جان خودی) بسم اله (به وادی عشق خوش آمدی) دعوتی به جان دادن و کشته شدنی زار
او صد برابر بیشتر از من (آن چیزی که تو مرا میبینی) برای من ارزش دارد و از کشته شدن به دست دلدارم نه میترسم و نه میگریزم.
شکنجه عشق مانند آب رودخانه نیل دو رو دارد. برای اهلش همچون آب است(که منشا حیات است)و برای غیر خون خوار(یعنی کشنده و مخل حیات)
هوش مصنوعی: وقتی عود و شمع نسوزند، ارزش و قیمتی ندارند؛ چون در این صورت هیچ تفاوتی میان عود (چوب خوشبو) و کندهٔ درختی که خار دارد، باقی نمیماند.
وقتی زخم تیغ در جنگ ندارد، چه تفاوتی میان زن و مرد زن نما با رستم وجود دارد.
هوش مصنوعی: در مقابل رستم، آن شمشیر زیبا به شیرینی شکر است و نثار تیر بر او خوشمزهتر از نثار درخت (که به میوههای شیرین اشاره دارد) است.
هوش مصنوعی: شکار را با ناز و عشق بسیار به سمت خود میکشد و این شیر در آرزوی او مانند گروهی در حال دویدن است.
شکار کشته شده غلتان در خون خود زار میزند و به شکارچی میگوید تو را به خدا یکبار دیگر هم مرا بکش.
هوش مصنوعی: چشمانِ مرده (کشته) به چشمهای زنده خیره میشوند و به آنها مینگرند. این چشمهای مرده که حالشان نابسامان است به غافلِ بیخبر میگویند که بیا و بیخیالی را کنار بگذار.
هوش مصنوعی: به آرامی صحبت کن، زیرا اشارههای عشق بهطور ناهموار و معکوس عمل میکنند و معانی واقعی در سکوت نهفتهاند و در گفتوگوهای زیاد پنهان میشوند.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
اگر گل آرد بار آن رخان او، نه شگفت
هر آینه چو همه مِیْ خورَد گل آرد بار
به زلفْ کژ ولیکن به قد و قامت راست
به تن درست ولیکن به چشمکان بیمار
مدیح تا به بر من رسید عریان بود
ز فرّ و زینت من یافت طیلسان و ازار
چنین نماید شمشیر خسروان آثار
چنین کنند بزرگان چو کرد باید کار
به تیغ شاه نگر، نامهٔ گذشته مخوان
که راستگویتر از نامه تیغ او بسیار
چو مرد بر هنر خویش ایمنی دارد
[...]
قوی کننده دین محمد مختار
یمین دولت محمود قاهر کفار
چو بازگشت به پیروزی از در قنوج
مظفر وظفر و فتح بر یمین و یسار
هنوز رایتش از گرد راه چون نسرین
[...]
فغان ز دست ستمهای گنبد دوار
فغان ز سفلی و علوی و ثابت و سیار
چه اعتبار بر این اختران نامعلوم
چه اعتماد بر این روزگار ناهموار
جفای چرخ بسی دیده اند اهل هنر
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۳ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.