دی یکی می‌گفت عالم حادثست
فانیست این چرخ و حقش وارثست
فلسفیی گفت چون دانی حدوث
حادثی ابر چون داند غیوث
ذره‌ای خود نیستی از انقلاب
تو چه می‌دانی حدوث آفتاب
کرمکی کاندر حدث باشد دفین
کی بداند آخر و بدو زمین
این به تقلید از پدر بشنیده‌ای
از حماقت اندرین پیچیده‌ای
چیست برهان بر حدوث این بگو
ورنه خامش کن فزون گویی مجو
گفت دیدم اندرین بحث عمیق
بحث می‌کردند روزی دو فریق
در جدال و در خصام و در ستوه
گشت هنگامه بر آن دو کس گروه
من به سوی جمع هنگامه شدم
اطلاع از حال ایشان بستدم
آن یکی می‌گفت گردون فانیست
بی‌گمانی این بنا را بانیست
وان دگر گفت این قدیم و بی کیست
نیستش بانی و یا بانی ویست
گفت منکر گشته‌ای خلاق را
روز و شب آرنده و رزاق را
گفت بی برهان نخواهم من شنید
آنچ گولی آن به تقلیدی گزید
هین بیاور حجت و برهان که من
نشنوم بی حجت این را در زمن
گفت حجت در درون جانمست
در درون جان نهان برهانمست
تو نمی‌بینی هلال از ضعف چشم
من همی بینم مکن بر من تو خشم
گفت و گو بسیار گشت و خلق گیج
در سر و پایان این چرخ پسیج
گفت یارا در درونم حجتیست
بر حدوث آسمانم آیتیست
من یقین دارم نشانش آن بود
مر یقین‌دان را که در آتش رود
در زبان می‌ناید آن حجت بدان
هم‌چو حال سر عشق عاشقان
نیست پیدا سر گفت و گوی من
جز که زردی و نزاری روی من
اشک و خون بر رخ روانه می‌دود
حجت حسن و جمالش می‌شود
گفت من اینها ندانم حجتی
که بود در پیش عامه آیتی
گفت چون قلبی و نقدی دم زنند
که تو قلبی من نکویم ارجمند
هست آتش امتحان آخرین
کاندر آتش در فتند این دو قرین
عام و خاص از حالشان عالم شوند
از گمان و شک سوی ایقان روند
آب و آتش آمد ای جان امتحان
نقد و قلبی را که آن باشد نهان
تا من و تو هر دو در آتش رویم
حجت باقی حیرانان شویم
تا من و تو هر دو در بحر اوفتیم
که من و تو این کره را آیتیم
همچنان کردند و در آتش شدند
هر دو خود را بر تف آتش زدند
از خدا گوینده مرد مدعی
رست و سوزید اندر آتش آن دعی
از مؤذن بشنو این اعلام را
کوری افزون‌روان خام را
که نسوزیدست این نام از اجل
کش مسمی صدر بودست و اجل
صد هزاران زین رهان اندر قران
بر دریده پرده‌های منکران
چون گرو بستند غالب شد صواب
در دوام و معجزات و در جواب
فهم کردم کانک دم زد از سبق
وز حدوث چرخ پیروزست و حق
حجت منکر هماره زردرو
یک نشان بر صدق آن انکار کو
یک مناره در ثنای منکران
کو درین عالم که تا باشد نشان
منبری کو که بر آنجا مخبری
یاد آرد روزگار منکری
روی دینار و درم از نامشان
تا قیامت می‌دهد زین حق نشان
سکهٔ شاهان همی گردد دگر
سکهٔ احمد ببین تا مستقر
بر رخ نقره و یا روی زری
وا نما بر سکه نام منکری
خود مگیر این معجز چون آفتاب
صد زبان بین نام او ام‌الکتاب
زهره نی کس را که یک حرفی از آن
یا بدزدد یا فزاید در بیان
یار غالب شو که تا غالب شوی
یار مغلوبان مشو هین ای غوی
حجت منکر همین آمد که من
غیر این ظاهر نمی‌بینم وطن
هیچ نندیشد که هر جا ظاهریست
آن ز حکمتهای پنهان مخبریست
فایدهٔ هر ظاهری خود باطنیست
هم‌چو نفع اندر دواها کامنست
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی می‌توانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این شعر به مناظره‌ای میان دو گروه می‌پردازد که یکی وجود خدا و حادث بودن جهان را قبول دارد و دیگری بر قدیم بودن جهان تأکید می‌کند. هر یک بر اساس دلایل خود تلاش می‌کنند تا دیدگاه خود را اثبات کنند، اما در نهایت به این نتیجه می‌رسند که برهان حقیقی در درون جان انسان‌ها نهفته است. شاعر به حجت‌های درونی و احساسات اشاره می‌کند و از جدال بی‌نتیجه میان دو طرف انتقاد می‌کند. در نهایت، او بر این نکته تأکید می‌کند که وجود خداوند و حکمت پنهان در ظواهر جهان بر همگان آشکار است و نشانه‌های آن در زندگی روزمره ما مشهود است.
هوش مصنوعی: یک نفر می‌گفت که جهان مخلوق و ناپایدار است و این چرخ (جهان) به فنا می‌رود، و تنها خداوند (حق) وراث و مالک آن است.
هوش مصنوعی: فلسفی می‌گوید اگر تو حدوث (یعنی به وجود آمدن) یک حادثه را بدانی، پس چگونه می‌تواند ابر (که یکی از مخلوقات است) غیاث (یعنی باران) را بداند؟ این اشاره به ناتوانی مخلوقات در درک کامل حقیقت و وجود خداوند دارد.
هوش مصنوعی: تو که به خودی خود وجود نداری و تنها از تأثیرات تغییرات و انقلاب‌ها ساخته شده‌ای، چه چیز از تولد و ظهور آفتاب (وجود پروردگار) می‌دانی؟
هوش مصنوعی: کرمکی که در درون زمین پنهان است و به طور ناچیز و کوچک زندگی می‌کند، چگونه می‌تواند درستی و حقیقت وجود خود را بشناسد؟
هوش مصنوعی: این جمله نشان می‌دهد که تو صرفاً از روی تقلید و نادانی حرف‌هایی را تکرار می‌کنی که پدرانت گفته‌اند و به عمق و حقیقت آنها پی نبرده‌ای.
هوش مصنوعی: برهان و دلیلی بر حدوث (نسبی نوظهور بودن) این موضوع چیست؟ اگر نمی‌توانی چیزی برای گفتن بیاوری، بهتر است سکوت کنی و بیش از این سخن نگوئی.
هوش مصنوعی: بحث عمیق و جدل شدیدی را مشاهده کردم که در آن دو گروه در حال صحبت دربارهٔ این موضوع بودند.
هوش مصنوعی: در جریان بحث و جدل سختی که میان آن دو نفر وجود داشت، قیل و قال و جنجال برپا شد.
هوش مصنوعی: من به سمت جمعیت شلوغ رفتم و از وضعیت آنها آگاه شدم.
هوش مصنوعی: یکی از گفتگوها این است که او می‌گوید: آسمان و گردونه دنیوی زایل و نابود شدنی است و بدون شک این بنای جهان یک سازنده و آفریدگار دارد.
هوش مصنوعی: این شخص می‌گوید که این جهان قدیمی و بی‌خالق است و هیچ بنیانی ندارد، و یا خالق آن ناشناخته است.
هوش مصنوعی: منکر می‌گوید که خداوندی وجود ندارد و خالقی برای عالم نیست، در حالی که شب و روز را از وجود خالق و روزی‌دهنده‌ای می‌داند که عالم را به وجود آورده و روزی می‌دهد.
هوش مصنوعی: او می‌گوید من بدون دلیل، چیزی را نمی‌پذیرم و نمی‌شنوم؛ آنچه را که تو به تقلید و از روی ظن می‌گویی، برای من پذیرفتنی نیست.
هوش مصنوعی: جامعه‌ای را بیاور و دلیل و برهان بیاور، زیرا من بدون دلیل و حجت این سخنان را در زمان نمی‌پذیرم.
هوش مصنوعی: حجت و دلیل در درون جان من است و در باطن وجودم برهانی نهفته است.
هوش مصنوعی: تو به خاطر ضعف چشمانت نمی‌توانی هلال (ماه نو) را ببینی، اما من به راحتی آن را می‌بینم. پس لطفاً خشمگین نشو.
هوش مصنوعی: گفت‌وگوهای زیادی در میان مردم شکل گرفت و آنها در مورد سر و پایان این عالم (چرخ) در حیرت و فهم ناتوانی بودند.
هوش مصنوعی: یارم می‌گوید در دل من دلیلی بر نوظهوری آسمان وجود دارد که نشانه‌ای است.
هوش مصنوعی: من مطمئن هستم که نشانهٔ وجود خداوند این است که کسی که یقین دارد با چنین علمی، در آتش (آتش جهنم یا عذاب) می‌رود.
هوش مصنوعی: در زبان عاشقان، دلیلی و حجتی بیان می‌شود، مانند حال و وضع سر عشق که در دل آنها وجود دارد.
هوش مصنوعی: در گفت‌وگوی من نشانه‌ای از زندگی و شادابی وجود ندارد، جز رنگ زرد و پژمردگی چهره‌ام.
هوش مصنوعی: اشک و خون بر چهره‌ام جاری می‌شود و این می‌شود نشانه‌ای بر زیبایی و نیکویی او.
هوش مصنوعی: او (منکر الوهیت) می‌گوید که من این مسائل را نمی‌دانم، و آن حجتی که در برابر عموم مردم وجود دارد، نشانه و آیتی است.
هوش مصنوعی: گفت وقتی که قلب و جان به زندگی و نفس کشیدن ادامه می‌دهند، اگر تو قلبی خوب و با ارزش داشته باشی، من هم از ارزش و خوبی قلب خودم سخن می‌گویم.
هوش مصنوعی: آتش امتحان آخرین، حس و حال دو نفر (عامی و خاص) را نشان می‌دهد که در آتش تجربیات و آزمایش‌ها ظهور می‌کنند و این دو به یکدیگر مربوط و نزدیک هستند.
هوش مصنوعی: افراد عادی و خاص (فرهیختگان) از وضعیت خود آگاه می‌شوند و با ترک تردید و گمان، به یقین و ایمان نزدیک می‌شوند.
هوش مصنوعی: آب و آتش به عنوان تجربه‌های امتحانی آمده‌اند تا قلبی را بسنجند که در آن حقیقتی نهفته است.
هوش مصنوعی: اگر من و تو در آتش برویم، دلیل ماندگاری شگفتی‌های حیرت‌زده‌ها خواهیم بود.
هوش مصنوعی: این بیت نشان می‌دهد که در نهایت، اگر من و تو در عمق مسأله عمیق‌تر شویم و احساسات خود را کنار بگذاریم، متوجه خواهیم شد که وجود ما به‌عنوان نشانه‌ای از خالق است و این دنیا و تجربیات ما فقط جنبه‌ای از یک حقیقت بزرگتر هستند.
هوش مصنوعی: هر دو نفر (مرد مدعی و دیگران) همچنان که در گفت‌وگو و جدل بودند، در آتش دوزخ گرفتار شدند و خود را به آتش افکندند.
هوش مصنوعی: مدعی، که شاید به حقانیت خداوند شک داشت، با کلامش به آتش جهل و نادانی گرفتار شد و در نهایت سرنوشتش سوزان شدن در آن آتش بود.
هوش مصنوعی: از مؤذن (کسی که اذان می‌گوید) خوب گوش کن که چه پیام‌هایی را به دیگران می‌رساند، تا نادانی و بی‌خبری جان تو را بیشتر نکند.
هوش مصنوعی: این نام، یعنی «اجل» یا «مرگ»، هرگز از بین نمی‌رود، زیرا مسبب آن، که خداوند است، همیشه وجود دارد و خود اجل نیز در صدر و در بالاترین مقام است.
هوش مصنوعی: در قرآن، صدها هزار آیه وجود دارد که پرده‌های خرافات و انکارکنندگان حقیقت را کنار می‌زند و به روشنی حقایق را نشان می‌دهد.
هوش مصنوعی: وقتی که گروهی از مخالفان بر چیزهایی به اصطلاح ایمان می‌آورند، حق و حقیقت بر آنها غالب می‌شود و در موضوعات دائمی، معجزات و پاسخ‌ها به وضوح نمایان می‌گردد.
هوش مصنوعی: فهمیدم که اگر از پیش بودن و نو بودن دنیا سخن بگوید، باید به پیروزی و حقانیت چرخ (زمان) اعتراف کند.
هوش مصنوعی: دلیل اینکه او (منکر وجود خدا) همیشه رنگ باخته و زردرنگ است، این است که یک علامت برای صدق انکار او وجود ندارد.
هوش مصنوعی: در این عالم، مناری وجود ندارد که در ستایش منکران خدا باشد و نشانی از آنها بدهد.
هوش مصنوعی: منبری که در آن کسی وجود دارد که شیوه‌های زندگی منکر را یادآوری کند.
هوش مصنوعی: نقش دینار و درم (واحدهای پول) بر روی آنها تا روز قیامت نشان از حق و حقیقتی است که در دنیا وجود دارد و این نشان از اهمیت و اعتبار آنها در جامعه دارد.
هوش مصنوعی: سکه‌های حکومتی تغییر می‌کنند و به تدریج از بین می‌روند، اما سکه‌ای که به نام احمد (احمد، ممکن است اشاره به شخصیت برجسته‌ای باشد) است، همچنان پایدار و ثابت باقی می‌ماند.
هوش مصنوعی: بر سکه‌های نقره و طلا، نام کسی را بنویس که وجود خداوند را انکار می‌کند.
هوش مصنوعی: نمی‌توانی این معجزه را که مانند آفتاب است، فقط برای خودت برداری؛ زیرا نام او، که در حقیقت «ام‌الکتاب» است، به گونه‌ای است که به هزار زبان گفته می‌شود.
هوش مصنوعی: هیچ کس جرات ندارد که حتی یک کلمه از آنچه دربارهٔ خدا گفته می‌شود، کم یا زیاد کند.
هوش مصنوعی: ای دوستی که در بحث و جدل غالب می‌شوی، سعی کن همیشه در موضع قوی و پیروز قرار بگیری و تسلیم عقاید کسانی که ضعیف هستند نشو. این سخن به تو یادآوری می‌کند که در برابر نظرات ضعیف و نادرست تسلیم نشوی.
هوش مصنوعی: منکر وجود خداوند تنها به این دلیل که چیزی جز ظاهرها نمی‌بیند، حجت خود را برمی‌دارد و به این نتیجه می‌رسد که وطن او همین دنیای مادی و ظاهری است.
هوش مصنوعی: هیچ‌کس به این فکر نمی‌کند که هر چیزی که به صورت ظاهری وجود دارد، دارای حکمت‌ها و رازهای پنهانی است.
هوش مصنوعی: فایده هر چیز ظاهری در حقیقت به باطن و معنای آن وابسته است، همان‌طور که اثر مثبت در داروها نهفته است.
در حال بارگذاری آرایه‌های ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانه‌هایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتب‌سازی حاشیه‌ها: محبوب‌ترین | جدیدترین | قدیمی‌ترین
تا به حال ۴ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیه‌گذاری باید در گنجور نام‌نویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.