در صحابه کم بدی حافظ کسی
گرچه شوقی بود جانشان را بسی
زانک چون مغزش در آگند و رسید
پوستها شد بس رقیق و واکفید
قشر جوز و فستق و بادام هم
مغز چون آگندشان شد پوست کم
مغز علم افزود کم شد پوستش
زانک عاشق را بسوزد دوستش
وصف مطلوبی چو ضد طالبیست
وحی و برق نور سوزندهٔ نبیست
چون تجلی کرد اوصاف قدیم
پس بسوزد وصف حادث را گلیم
ربع قرآن هر که را محفوظ بود
جل فینا از صحابه میشنود
جمع صورت با چنین معنی ژرف
نیست ممکن جز ز سلطانی شگرف
در چنین مستی مراعات ادب
خود نباشد ور بود باشد عجب
اندر استغنا مراعات نیاز
جمع ضدینست چون گرد و دراز
خود عصا معشوق عمیان میبود
کور خود صندوق قرآن میبود
گفت کوران خود صنادیقند پر
از حروف مصحف و ذکر و نذر
باز صندوقی پر از قرآن به است
زانک صندوقی بود خالی بدست
باز صندوقی که خالی شد ز بار
به ز صندوقی که پر موشست و مار
حاصل اندر وصل چون افتاد مرد
گشت دلاله به پیش مرد سرد
چون به مطلوبت رسیدی ای ملیح
شد طلب کاری علم اکنون قبیح
چون شدی بر بامهای آسمان
سرد باشد جست وجوی نردبان
جز برای یاری و تعلیم غیر
سرد باشد راه خیر از بعد خیر
آینهٔ روشن که شد صاف و ملی
جهل باشد بر نهادن صیقلی
پیش سلطان خوش نشسته در قبول
زشت باشد جستن نامه و رسول



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: در این حکایت، مولانا به عمق مفاهیم عشق و معرفت پرداخته و میگوید که با رسیدن به حقیقت و درک عمیق آن، لایهها و ظواهر بیاهمیت رقیق و کمرنگ میشوند. او به تشبیه مغز و پوست میپردازد و میگوید که عشق واقعی آدمی را از علم بیارزش و ظواهر دنیا بینیاز میکند. در ادامه، به ضرورت ادب و سلوک در طلب معرفت اشاره میکند و هشدار میدهد که نباید در آن حالت فراموش کرد که نقش معشوق، چیزی بیشتر از مجرای عشق و علم برتر است. نهایتاً، به بیفایده بودن تلاش برای جستجوی علم بعد از دستیابی به حقیقت اشاره میکند و لازم میداند که در حضور حقیقت، ارتباط و ارتباطگیری با دیگران باید با نیتهای خالص باشد.
هوش مصنوعی: در جمع یاران، خواجه حافظ که شخصی است برجسته و مورد توجه، کمترین بدی و نقصی نداشت، هرچند که عشق و شوق بسیار به جانهای آنها داشت.
هوش مصنوعی: چون مغز درون میوهها به کیفیتی رسیده و نرم شده، پوستهای آنها نیز بسیار نازک و لطیف گشته است.
هوش مصنوعی: وقتی مغز گردو، فندق و بادام به ریاضت و تمرین روحی و عشق الهی برسد، پوست آنها نازکتر میشود و ارزش این مغزها بیشتر میگردد.
هوش مصنوعی: علم انسان در صورت افزودن به معنای واقعی و باطنی، کمکم از ظاهر و قشر بیرونیاش کاسته میشود، زیرا عشق به دوست (خدا) باعث میشود که او را بسوزاند و تمام وجود عاشق را تبدیل به حقیقت کند.
هوش مصنوعی: جمال مطلوب، شبیه به حسرت و آرزوی چیزی است که در طلب آن هستیم، و وحی و نور روشنایی که از نبی (پیامبر) میتابد، مانند برقی سوزان است.
هوش مصنوعی: وقتی که ویژگیهای قدیمی و جاودانی خداوند در جهان ظاهر میشود، ویژگیهای جدید و دنیوی از بین میرود و جایگاهی برای خود نمییابد.
هوش مصنوعی: هر کسی که آیات قرآن را حفظ کرده باشد، از صحابه (یاران پیامبر) دربارهٔ معانی و تفسیر آنها میشنود.
هوش مصنوعی: برای بیان چنین مفهومی عمیق و معنادار، تنها از وجود یک پادشاه بزرگ و شگرف میتوان بهره برد؛ زیرا جمع کردن این صورت (ظواهر) با چنین معنای عمیق، ممکن نیست.
هوش مصنوعی: در این حالت مسخری و شگفتانگیز، رعایت ادب و آداب اجتماعی برایم معنا ندارد و اگر هم باشد، جای تعجب دارد.
هوش مصنوعی: در حالت بینیازی، رعایت نیازمندیها بیمعناست، مانند گردی که دراز است و نمیتواند به حالت مستطیل درآید.
هوش مصنوعی: عصا به عنوان نمادی از معشوق، در نظر بینایان همچون وسیلهای برای رهنمودی و هدایت است، در حالی که برای کوران به شکل دکانی پر از کتابهای مقدس و تلاوتهای مذهبی و روحانی جلوه میکند، اما در واقع بدون درک آنچه در آن است، بیفایده میباشد.
هوش مصنوعی: کوران خود به مانند صندوقهایی هستند که پر از حروف قرآن و ذکر و دعا هستند، اما در حقیقت محتوای واقعی را درک نمیکنند.
هوش مصنوعی: صندوقی که پر از قرآن و ذکر و یاد خداست، از آن صندوقی که خالی از محتوای ارزشمند است، بهتر و باارزشتر است.
هوش مصنوعی: صندوقی که خالی از بار است، بهتر از صندوقی است که پر از موش و مار (آفتها) است.
هوش مصنوعی: وقتی انسان به وصال و رسیدن به محبوب میرسد، معمولاً از حالت مردانگی و استقلال خود خارج شده و به خدمتگزار و دلالی برای دیگران تبدیل میشود.
هوش مصنوعی: وقتی به خواستهات رسیدی، ای زیبا، دیگر طلب و درخواست کردن از تو ناپسند و بیمعنی است.
هوش مصنوعی: وقتی به بالاترین مراحل روحانی و معنوی رسیدی، دیگر دنبال صعود و پیشرفت نباش، زیرا تلاش برای رسیدن به چنین مقاماتی بیمعناست.
هوش مصنوعی: تنها برای کمک و آموزش به دیگران، راه نیکو از نیکی، سرد و بیعاطفه نخواهد بود.
هوش مصنوعی: وقتی آینهای پاک و صاف میشود، جهل و نادانی بر آن نمینشیند، گویا که بر آن چیز روشنی نمیتواند بماند.
هوش مصنوعی: نشستن در حضور سلطان و نگاه کردن به او، در حالی که زشت و ناپسند است، مانند فرستادن نامه و پیامهای ناخواسته است.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۴ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.