کر اَمَل را دان که مرگ ما شنید
مرگ خود نشنید و نقل خود ندید
حرص نابیناست بیند مو بهمو
عیب خلقان و بگوید کو بهکو
عیب خود یک ذره چشم کور او
مینبیند گرچه هست او عیبجو
عور میترسد که دامانش بُرند
دامن مرد برهنه چون درند
مَرد دنیا مفلس است و ترسناک
هیچ او را نیست، از دزدانش باک
او برهنه آمد و عریان رود
وز غم دزدش جگر خون میشود
وقت مرگش که بود صد نوحه بیش
خنده آید جانش را زین ترس خویش
آن زمان داند غنی کش نیست زر
هم ذکی داند که او بُد بیهنر
چون کنارِ کودکی پُر از سفال
کو بر آن لرزان بود چون ربِ مال
گر ستانی پارهای گریان شود
پاره گر بازش دهی خندان شود
چون نباشد طفل را دانش دِثار
گریه و خندهش ندارد اعتبار
محتشم چون عاریت را مِلک دید
پس بر آن مال دروغین میطپید
خواب میبیند که او را هست مال
ترسد از دزدی که برباید جوال
چون ز خوابش بر جهاند گوشکش
پس ز ترس خویش تسخر آیدش
همچنان لرزانی این عالِمان
که بودشان عقل و علم این جهان
از پی این عاقلان ذو فنون
گفت ایزد در نُبی، لا یعلمون
هر یکی ترسان ز دزدیِ کسی
خویشتن را علم پندارد بسی
گوید او که روزگارم میبرند
خود ندارد روزگار سودمند
گوید از کارم بر آوردند خلق
غرق بیکاریست جانش تابه حلق
عور ترسان که منم دامن کشان
چون رهانم دامن از چنگالشان
صد هزاران فضل داند از علوم
جان خود را مینداند آن ظَلوم
داند او خاصیت هر جوهری
در بیان جوهر خود چون خری
که همیدانم یجوز و لایجوز
خود ندانی تو یجوزی یا عجوز
این روا و آن ناروا دانی ولیک
تو روا یا ناروایی بین تو نیک
قیمت هر کاله میدانی که چیست
قیمت خود را ندانی احمقیست
سعدها و نحسها دانستهای
ننگری سعدی تو یا ناشستهای
جان جمله علمها اینست این
که بدانی من کیم در یوم دین
آن اصول دین بدانستی ولیک
بنگر اندر اصل خود گر هست نیک
از اصولَینَت اصول خویش به
که بدانی اصل خود ای مرد مِه



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شعر دربارهٔ انسانهایی است که در زندگی به دنبال عیبجویی از دیگران هستند و خود را نمیشناسند. شخصیت اصلی به ضعفهای خود بیتوجه است و در مقابل، ترس از دست دادن آرامش و عزت نفسش او را به آشفتگی میکشاند. در این میان، مانند کودکانی که از ترس گم شدن اشیاء بیارزش میگریند، آدمهای بزرگسال نیز از زوال اعتبار و ثروت خود میترسند. شعر به این نکته اشاره میکند که در نهایت، انسانی که به علم و دانش خود مغرور است، خود را نمیشناسد و نمیتواند ارزش واقعی خود را دریابد. نهایتاً قصیده بر اهمیت شناخت خود و حقایق درونی تأکید میکند.
هوش مصنوعی: کسی که به امید و آرزوهایش کور است، مرگ ما را میبیند اما مرگ خود را نمیفهمد و به نقل حال خود توجه ندارد.
هوش مصنوعی: حرص، گونهای کوری است که فقط عیبهای دیگران را با جزئیات میبیند و بهطور مداوم درباره آنها قضاوت میکند.
هوش مصنوعی: این فرد عیبجو، با اینکه عیب دیگران را بهخوبی میبیند، نمیتواند حتی یک ذره از عیب خود را تشخیص دهد و این نابینایی او را نشان میدهد.
هوش مصنوعی: مرد کور از اینکه دامنش را پاره کنند، میترسد، در حالی که مرد برهنهای که دامن ندارد، از درندگی دیگران ترسی ندارد.
هوش مصنوعی: مرد دنیا که به معنای بیخبر از حقیقت است، شخصیتی ضعیف و ترسناک دارد و در واقع هیچ ارزش و قدرتی ندارد. او از دزدان، که به فساد و خطرات دنیا اشاره دارد، هراسی ندارد.
هوش مصنوعی: انسان در آغاز به دنیا آمده و بیپوشش است و با وجود اینکه چیزی ندارد، به خاطر نگرانی از دزدی و نگران از دست دادن، دلش پر از غم و اندوه میشود.
هوش مصنوعی: هنگام مرگ او، صدای نوحه و شیون زیاد خواهد بود، اما در کنارش لبخند خواهد زد؛ چون از ترس خودش به آرامش رسیده است.
هوش مصنوعی: در آن زمان، شخص ثروتمند میفهمد که داراییاش ارزش ندارد، زیرا انسان دانا میداند که بدون هنر و قابلیت، ثروت هیچ معنا و ارزشی ندارد.
هوش مصنوعی: کودکی که در کنار او قرار دارد و به سفالهای موجود نگاه میکند، مانند کسی است که در حال لرزیدن و ترسیدن از ربودن مال و ثروت است.
هوش مصنوعی: اگر تکهای از چیزی را بگیری، آن پاره گریه میکند، اما اگر آن را به او برگردانی، دوباره خوشحال و خندان میشود.
هوش مصنوعی: اگر کودک را علم و دانش نباشد، نه گریهاش اعتبار دارد و نه خندهاش.
هوش مصنوعی: محتشم، وقتی که مال عاریهای را بهجای ملک خود دید، به خاطر آن مال دروغین، شاد و خوشحال شد و به حالت شگفتانگیزی دچار شد.
هوش مصنوعی: در خواب میبیند که صاحب مال و ثروتی است، اما از دزد میترسد که آن را برباید.
هوش مصنوعی: هنگامی که از خواب بیدار میشود و هشیار میگردد، ترس او از دزدی و خطراتی که در خواب احساس کرده بود، به طور مضحک و خندهدار به نظرش میآید.
هوش مصنوعی: عالِمان و دانشمندان این دنیا نیز مانند کسانی هستند که در حال لرزش و ترس به سر میبرند، هرچند که عقل و علم دارند.
هوش مصنوعی: خداوند دربارهٔ این عالمان و دانایان چند رشتهای که به تخصصهای مختلف مسلط هستند، میگوید که آنها چیزی از حقیقت نمیدانند و در واقع، نادان هستند.
هوش مصنوعی: هر کس از دزدی دیگری میترسد، به خود مغرور است و فکر میکند که دانش و آگاهی زیادی دارد.
هوش مصنوعی: او میگوید که روزگار (زمان) من را بهسوی تباهی میبرد، در حالی که خودش از زندگی خوب و سودمند برخوردار نیست.
هوش مصنوعی: او میگوید مردم او را از کارش بازداشتهاند و اکنون در دریاهای بیکاری غرق شده است، حالا جانش به اندازهای تنش را آزار میدهد که به گلو رسیده است.
هوش مصنوعی: من از ترس عور (برهنه) و بیپوشش بودن، دامن خود را کشانکشان میآیم تا از چنگال آنان رها شوم.
هوش مصنوعی: انسانهای جاهل ممکن است در زمینههای مختلف دانش و علم ادعاهای زیادی داشته باشند و از اطلاعات زیاد خود صحبت کنند، اما به عمق وجود و حقیقت خودشان آگاهی ندارند و از آن غافل هستند.
هوش مصنوعی: او (فرد ظالم) به خوبی خاصیت و ویژگی هر چیز گرانبهایی را میداند، اما دربارهٔ خودش، همانند خری که فقط به صدای خود آشناست و از ماهیت خود بیخبر است، چیزی نمیداند.
هوش مصنوعی: من میدانم چه چیزهایی درست و چه چیزهایی نادرست هستند، اما تو خودت نمیدانی که آیا کارهای تو درست است یا نادرست.
هوش مصنوعی: تو میدانی چه چیزهایی درست و چه چیزهایی نادرست است، اما خودت را نمیشناسی که آیا تو هم درست یا نادرست هستی.
هوش مصنوعی: اگرچه میدانی ارزش هر کالا چیست، اما اگر خودت را نشناسی و نتوانی به ارزش خود پی ببری، به واقع نادان هستی.
هوش مصنوعی: سعد و نحس به معنای خوشی و بدی هستند. اگرچه تو میدانی که خوشبختی و بدبختی چیست، اما نباید به آنها اهمیت دادی و باید به خودت و ماهیت واقعیات توجه کنی.
هوش مصنوعی: تمام علمها و دانشها در نهایت به این موضوع مربوط میشود که بیندیشی من کیستم در روز قیامت و حساب و کتاب.
هوش مصنوعی: تو اصول دین را میشناسی، اما باید به خودت نگاه کنی و ببینی که آیا حقیقتاً خوب هستی یا نه.
هوش مصنوعی: تو از اصول دین خود چیزهایی میدانی، اما مهمتر از آن این است که به اصل حقیقت وجود خودت توجه کنی، ای مرد بزرگ.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۱۲ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.