ای عماد الدین ای صدر زمان
هر زمان صدری تو را خاک در است
چرخ نعمان دوم خواندت و گفت
نعل یحموم توام تاج سر است
من که آتش سرم و باد کلاه
خاک درگاه توام آبخور است
مهر تب یافتم از خدمت تو
زان تبم رفت و عرض برگذر است
قحط جان میبری و قحط کرم
ور تو گوئی ز دو مرسل اثر است
پس ازین نام تو بر خاتم دهر
صدر عیسی دم یوسف نظر است
دیدهای هفت نهان خانهٔ چرخ
که در آن خانه چه ماده چه نر است
هم ببین خانهٔ خاقانی را
که در این خانه چه خشک و چه تر است
رنجهای تا به رخت چاشت خورم
که فلک بر دل من چاشت خور است
برگ مهمانی تو ساختهام
گرچه بس ساختهٔ مختصر است
قدری کوفته و بریان هست
لیک پالودهٔ تر بیشتر است
چیست پالوده سرشک تر من
کوفته سینه و بریان جگر است



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این قطعه به ستایش عمادالدین، شخصیتی برجسته و بزرگ، میپردازد و او را صدر زمان مینامد. او به مادیانههای زندگی و احساساتش اشاره میکند و میگوید که درگاه عمادالدین برای او مانند آبخوری است که روزگار را به او میدهد. همچنین، شاعر از قحطیهایی سخن میگوید که در وجودش احساس میکند و برکات عمادالدین را به عنوان راهی برای رفع آنها میداند. او با توصیف مناسبت مهمانی، نشان میدهد که هرچند غذاها کم است، اما محبت و مهربانی در این مهمانی بیشتر به نظر میرسد. در این شعر، حال و هوای تقدیر و احترامی عمیق به شخصیت مورد اشاره مشهود است.
هوش مصنوعی: ای عماد الدین، تویی که در هر زمان بهترین و برترین فرد هستی، این خاکی که بر آن ایستادهای، به خاطر تو ارزشمند و گرانبهاست.
هوش مصنوعی: نعمان دوم، که اشاره به پادشاهی و تَاجگزاری دارد، چرخ آسمان تو را به عنوان کسی که در مقام بلند و سیاسی قرار دارد، معرفی کرده و میگوید که نعل اسب یحموم (که به نوعی سمبل قدرت و شرف است) برای تو همچون تاجی بر سر تو محسوب میشود. در واقع، نعمان دوم مقام و ارزش تو را ستایش کرده و نعل را به عنوان نشانهای از تقدس و مرتبت تو برمیشمارد.
هوش مصنوعی: من که از اشتیاق و عشق به تو در آتش میسوزم، در عین حال به خاطر تو باید مانند خاک درگاه تو آرام و بیسروصدا باشم تا نیازهای زندگیم تأمین شود.
هوش مصنوعی: از محبت و خدمات تو برای من احساسی شبیه تب و گرما ایجاد شد، اما حالا که آن احساس را از دست دادهام، گویی آن تب و عشق تبدیل به حالتی عادی و روزمره شده است.
هوش مصنوعی: جان من از کمبود محبت تو در عذابی است و صدقه و کرم تو نیز به شدت کاهش یافته است، اگر تو بگویی این وضعیت به دلیل اثر دو پیامبر (که به جا مانده) است.
هوش مصنوعی: پس از این، نام تو بر بالاترین مقام زمان، مانند صدری که عیسی (ع) بر آن قرار گرفت، و مانند دمی که یوسف (ع) به آن نظر افکند، خواهد بود.
هوش مصنوعی: میگوید که تو هفت خانهٔ مخفی آسمان را دیدهای، جایی که در آنجا هر نوع موجودی، چه ماده (زن) و چه نر (مرد) وجود دارد.
هوش مصنوعی: خانهٔ خاقانی نماد زندگی و وجود اوست و در این خانه، هم چیزهای خشک و هم چیزهای تر وجود دارد که نشاندهندهٔ تنوع احساسات و تجربیات اوست.
هوش مصنوعی: من در تلاش هستم تا برای دیدار تو زحمت بکشم و از محبت تو بهرهمند شوم، زیرا دنیا نیز بر دل من سختی و رنج وارد کرده است.
هوش مصنوعی: برای تو در این مهمانی، برگی درست کردهام، هرچند که این برگه خیلی ساده و کوچک است.
هوش مصنوعی: هرچند مقداری ناراحتی و آسیب وجود دارد، اما ناراحتی عاطفی و غم بیشتری در دل وجود دارد.
هوش مصنوعی: من چه چیزی دارم برای اظهار احساساتم؟ فقط اشکهای ریز من است، در حالی که درونم به شدت در حال درد و رنج است و سینهام از آنچه بر من رفته، به شدت فرسوده و داغ است.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
به خدایی که ره معرفتش
روز و شب مالک عالم نظر است
در ره او خرد از غول اضلال
با ثبات قدمش در نظر است
چرخ بر درگه او پشت خم است
[...]
هر کجا شاه جهانرا سفر است
فتح بر فتح و ظفر بر ظفر است
ظفر و فتح شهنشاه جهان
از جهان داور پیروزگر است
خسرو مشرق و چین شمس الملک
[...]
آن دهان نیست که تنگ شکر است
وان میان نیست که مویی دگر است
زان تنم شد چو میانت باریک
کز دهان تو دلم تنگتر است
به دهان و به میانت ماند
[...]
گفتمش روی تو جانا قمر است
گفت بالله ز قمر خوبتر است
گفتمش زلف تو آشفته چراست
گفت سرگشتهٔ دور قمر است
گفتمش نوش لبت چیست بگو
[...]
قیمت مرد نه از سیم و زر است
قیمت مرد به قدر هنر است
ای بسا بنده که از کسب هنر
قدرش از خواجه بسی بیشتر است
وی بسا خواجه که از بی هنری
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.