خاقانیا ز دلسبکی سرگران مباش
کاو هرکه زادهٔ سخن توست، خصم توست
گرچه دلت شکست ز مشتی شکستهنام
بر خویشتن شکستهدلی چون کنی درست؟
چون منصفی نیابی، چه معرفت چه جهل
چون زال زر نبینی، چه سیستان چه بست
مسعود سعد نه سوی تو شاعری است فحل
کاندر سخنش گنج روان یافت هرکه جست
بر طرز عنصری رود و خصم عنصری است
کاندر قصیدههاش زند طعنههای چست
آتش ز آهن آمد و زو گشت آهن آب
آهن ز خاره زاد و از او گشت خاره سست
فرزند عاق ریش پدر گیرد ابتدا
فحل نبهره دست به مادر برد نخست
حیف است این ز گردش ایام چاره نیست
کاین ناخنه به دیدهٔ ایام ما برست



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: خاقانی در این شعر به نکوهش حسودان پرداخته و تأکید میکند که حسد و بدخواهی هیچ فایدهای ندارد. او به کسانی که از موفقیت دیگران احساس ناراحتی میکنند، میگوید که خود را از این احساس رها کنند و به جای حسد، باید بر موفقیتهای خود تمرکز کنند. شاعر به نادرستی این طرز فکر اشاره میکند و نشان میدهد که حسادت تنها باعث درد و رنج میشود. در نهایت، او نتیجه میگیرد که هیچ چارهای جز پذیرش این حقیقت که زمان همه چیز را تغییر میدهد، وجود ندارد.
هوش مصنوعی: ای خاقانی، به خاطر بیحالی و سبکدلی خود غمگین نباش، زیرا هر کسی که از کلام و سخنان تو متولد شده باشد، دشمن تو خواهد بود.
هوش مصنوعی: اگرچه دلت از حرفهای ناامیدکننده و بیارزش دیگران ناراحت شده، اما چگونه میتوانی خودت را از این شکست عاطفی رها کنی و دوباره درست و منسجم زندگی کنی؟
هوش مصنوعی: اگر قضاوتکنندهای را پیدا نکنی، فرقی نمیکند که آگاه باشی یا نادان، زیرا وقتی زال (پدر رستم) را ندیدهای، نمیتوانی تفاوتی میان سیستان (زادگاه زال) و بست (شهری دیگر) قائل شوی.
هوش مصنوعی: مسعود سعد شاعری توانا و بزرگ است که هر کسی که به دنبال کلمات زیبا و معانی عمیق در سخنانش برود، به گنجی باارزش دست مییابد.
هوش مصنوعی: عنصری (شاعر مشهور)، به شیوهای خاص شعر میگوید و دشمن او، یعنی حسودان، در اشعارش به او طعنهها و کنایههای تند و زیرکانهای میزند.
هوش مصنوعی: آتش از آهن به وجود آمده و باعث شده که آهن آب شود، پس آهن نیز از خار به وجود آمده و از آن خار ضعیف شده است. این بیت به تقابل مواد و رابطههای آنها اشاره دارد و میخواهد بگوید که هر چیزی از چیزی دیگر نشأت میگیرد و این وابستگیها میتواند بر ویژگیهای آن تأثیر بگذارد.
هوش مصنوعی: فرزند نافرمان در ابتدا موی سفید پدرش را خواهد گرفت و سپس نطفهاش بر اثر تماس پدر و مادر به وجود خواهد آمد.
هوش مصنوعی: متأسفانه زمان نمیتواند به ما کمکی کند و از آنچه بر ما گذشته، نمیتوانیم چشمپوشی کنیم؛ این زخمهای عمیق و رنجهایی که به چشم دیدیم، اثرات نامطلوبی از حوادث روزگار است.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
ای از ستیهش تو همه مردمان به مست
دعویت صعب منکر و معنیت سخت سست
ایام وَرد و موسم عید پیمبرست
گیتی ز بوی هر دو سراسر معطرست
گلزارها به آمدن آن مزین است
محرابها به آمدن این منوّر ست
آن مونس و حریف می و نَقل مجلس است
[...]
ای آن که هر چه بایدت از بخت نیک هست
هرگز مباد در جاه تو شکست
تا از قضا پدید شد آثار هست و نیست
پیدا نشد ذات تو از نیست هیچ هست
معلوم شد مگر که تو از نسل آدمی
[...]
کور و کر و دراز و سطبر است و سرنگون
سرگرد و بن قوی و سیه پوش و احمر است
طناز و پر هراس و چو پستانست در لباس
کناس و دیر آس و میانش رگ آور است
نامش قضیب و خوره و کالم بدان و ایر
[...]
هربنده ای که ایزد بی یار یار اوست
بی شک و شبهه در دو جهان کار کار اوست
آن بی نیاز بنده نواز لطیفه ساز
کز هر سوئی که در نگری کار و بار اوست
ازچرخ بی قرار و زمین قرار گیر
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.