دلسوز ما که آتش گویاست قند او
آتش که دید دانهٔ دلها سپند او
هر آفتاب زردم عیدی بود تمام
چون بینمش که نیم هلال است قند او
بر چون پرند، لیک دلش گوشهٔ پلاس
من بر پلاس ماتم هجر از پرند او
رخ را نمکستان کنم از اشک شور از آنک
چشمم نمک چند ز لب نوش خند او
در سینه حلقهها شودم آه آتشین
از خامکاری دل بیدادمند او
زین سرد باد حلقهٔ آتش فسرده باد
تا نعل زر کنم پی سم سمند او
جرمی نکرده حلقهٔ گوشش ولی چه سود
آویخته به سایهٔ مشکین کمند او
پند من است حلقهٔ گوشش ولی چه سود
حلقه به گوش او نکند گوش پند او
خاقانی آن اوست غلام درم خرید
بفروشدش به هیچ که ناید پسند او
نندیشد از فلک، نخرد سنبلش به جو
بر کهکشان و خوشه بود ریشخند او
زین سبز مرغزار نجوید حیات از آنک
قصاب حلق خلق بود گوسفند او
سربسته همچو غنچه کشد درد سر چو بید
هم نشکند چو سرو دل زورمند او
خضر است و خان و خانه به عزلت کند به دل
هم خضر خان و مشغلهٔ او ز کند او
با همتی چنین سوی ناجنس میل کرد
تا لاجرم گداز کشید از گزند او
باز سپید با مگس سگ هم آشیان
خاک سیاه بر سر بخت نژند او
سیمرغ بود جیفه چرا جست همچو زاغ
پست از چه گشت آن طیران بلند او؟
هر چند کان سقط به دمش زنده گشته بود
چون دست یافت سوخت ز اسقاط زند او
خورشید دیدهای که کند آب را بلند؟
سردی آب بین که شود چشم بند او
آتش سخن بس است که فرزند طبع اوست
فرزندی آنچنان که بود فر زند او
حاسد چو بیند این سخنان چو شیر و می
سرکه نماید آن سخن گوز گند او
سیر ارچه هم طویلهٔ سوسن بود به رنگ
غماز رنگ وی بود آن بوی و گند او
گر سحر من بر آتش زردشت بگذرد
چون آب خواند آتش زردشت زند او



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این شعر از عشق و دشواریهای ناشی از آن سخن میگوید و دلسوزی خود را در برابر آتش عشق بیان میکند. او ویژگیهای معشوق را توصیف میکند و به غم هجران آنان که دلباختهاش شدهاند، اشاره دارد. نگرانی از پند و اندرز دیگران در مواجهه با معشوق، و اینکه هیچکدام نمیتوانند پندش را بپذیرند، از دیگر مضامین شعر است. شاعر همچنین به تضاد میان زیباییهای ظاهری و دردهای درونی اشاره کرده و در نهایت به بیپناهی و تلاش بیثمر برای یافتن آسایش روحی اشاره میکند. اشعارش به احساسات عمیق و سرگردانی در عشق اشاره دارد و از ضعفهای انسانی در مواجهه با آلام سخن میگوید.
هوش مصنوعی: آتش در دل ما به خاطر عشق و محبت او دوچندان میشود، همانطور که وقتی آتش را میبینیم، دانههای دلهای ما مانند هیزم به شعلهور شدن آن کمک میکنند.
هوش مصنوعی: هر وقت آفتاب زرد رنگ من، به معنای روز عید، میتابد، چون او را میبینم که مانند نیمه هلال است، شادی و خوشیام کامل میشود.
هوش مصنوعی: دلش همچون پرند به پرواز در میآید، اما در عین حال، دل او در گوشهٔ پلاس من (پوشش یا عبا) جای دارد؛ زیرا یاد و غم جدایی آن محبوب، همچون ماتمی بر دل من نشسته است.
هوش مصنوعی: من چهرهات را مانند نمکستان (محل تولید نمک) خواهم کرد، چرا که اشکهای شور من به خاطر لبخند شیرین او (معشوق) باعث میشود چشمهایم نمکین شوند.
هوش مصنوعی: از شدت احساسات آتشین و غم در درونم، به حلقههایی از درد و غم دچار شدهام، چراکه به بیتوجهی و ناپختگی دلم، او را از دست دادهام.
هوش مصنوعی: از این باد سرد که مثل آتش خاموش شده است، تا وقتی که آن را به طلا تبدیل کنم، باید حلقهام را بسازم و به پای سم اسب آن معشوق بزنم.
هوش مصنوعی: او گناهی نکرده که حلقهٔ گوشش به گردن آویخته شده، اما چه فایده دارد وقتی که او در سایهٔ موی سیاهش (کمند) غرق شده است؟
هوش مصنوعی: پند من به او دربارهٔ حلقهٔ گوشش است، اما چه فایده دارد که حلقه به گوش او باشد در حالی که گوشش پند من را نمیشنود؟
هوش مصنوعی: خاقانی اشاره میکند که آن فرد (که به او میپردازد) به او مانند بردهای است که برای خرید طلا به بازار میفرستد، اما به قدری بیارزش است که هیچ کس علاقهای به خریدنش ندارد.
هوش مصنوعی: او به فکر فلک نیست و سنبلش را به دنیای مادی نمیفروشد، زیرا آنچه که در آسمان و ستارهگان است، به او میخندد و به همهچیز برتری دارد.
هوش مصنوعی: از این مرغزار سبز، حیات نمیجوید، زیرا قصاب، گوسفند اوست و این اشارهای به خطر و زوال زندگی اوست.
هوش مصنوعی: درد سر به آرامی و به خاطر ناگوار بودنش، مانند غنچهای بسته، پنهان است. او مانند بید نمیشکند، بلکه با قدرت دلش، همانند سرو، ایستادگی میکند.
هوش مصنوعی: خضر (شخصیتی مذهبی و نماد زندگی جاودان) در تنهایی و دوری از دنیاست و در دلش او (خضر) و مشغلههایش را دارد. این نشاندهندهٔ عزلت و دوری او از دنیا و مشغول بودن به کارهای معنوی است.
هوش مصنوعی: او با این اراده و تلاش، به سوی چیزهایی غیر از نفس مطمئنه (ناجنس) میرود و در نتیجه، از آسیبهای آن رنج میبرد و متحمل عذاب میشود.
هوش مصنوعی: پرندهای سفید بههمراه مگس، در مکانی مشترک و ناخوشایند زندگی میکند و این موضوع بر بدبختی و شانس بد او تأکید میکند.
هوش مصنوعی: چرا سیمرغ، پرندهای بزرگ و باشکوه، به دنبال چیزهای بیارزش میگردد و مانند زاغی پست رفتار میکند؟ او که به پروازهای بلند و مقام عالی مشهور است، چرا چنین افت کرده است؟
هوش مصنوعی: اگرچه آن چیز بیارزش به دم (پای) او زنده شده بود، اما زمانی که به آن دست یافت، از سوختن (عذاب) نابودی او رنج میبرد.
هوش مصنوعی: آیا خورشیدی را میجویی که آب را بالاتر از سطحش میآورد؟ سردی آب را ببین که میتواند باعث شود چشم او بسته شود و نتواند ببیند.
هوش مصنوعی: سخن آتشینی که من میزنم، نتیجهٔ ذاتی و طبیعی طبع من است، مانند فرزندی که به صورت طبیعی از پدر به وجود میآید.
هوش مصنوعی: آن کس که به شما حسادت میورزد، وقتی این سخنان را میبیند، مانند شیر میشود و میخواهد آن را به شکل سرکه تغییر دهد، همانطور که شیرهی گند را بد بو میکند.
هوش مصنوعی: هرچند سیر به رنگ و بوی خوش گل سوسن است، اما در واقع آنچه انسان را فریب میدهد، بوی بد و ناخوشایند خود سیر است.
هوش مصنوعی: اگر صبح من بر آتش زردشت بگذرد، مانند آبی خواهد بود که بر آتش زردشت ببارد و این آتش زردشت را روشن میسازد.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
گفتم به عقل پای برآرم ز بند او
روی خلاص نیست به جهد از کمند او
مستوجب ملامتی ای دل که چند بار
عقلت بگفت و گوش نکردی به پند او
آن بوستان میوهٔ شیرین که دست جهد
[...]
روزی که پسته دید لب همچو قند او
شد خنده زهر در دهن نیم خند او
لیلی وشی که شورش سوادی من ازوست
یک حلقه است چشم غزال از کمند او
جان می دهد به نرگس بیمار خلق را
[...]
پر نارساست سعی تحیر کمند او
ای ناله همتی ز نهال بلند او
برقی به ماه نو زد و گردی به موج گل
از ابروی اشارهٔ نعل سمند او
ناسور را به داغ دوا میکنند و بس
[...]
بندد دل ار چنین خم مشکین کمند او
ای صید دل مجوی خلاصی ز بند او
اندیشهای ز چشم بدش نیست زانکه هست
دایم ز خال چهره بر آتش سپند او
اول به کشور دل من تاخت هر که کرد
[...]
عاشق گریختن نتواند ز بند او
گر شش جهت اسیر بود در کمند او
عاقل اگر چه پند حکیمانه میدهد
عاشق چگونه گوش گذارد به پند او
ای عشق از کدام درختست میوهات
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.