غازه از عکس رخت بر چهرهٔ گلشن مزن
بیش از این بر آتش مرغ چمن دامن مزن
خصم را از بردباری کن زبون خویشتن
تا توانی جز تغافل حربه بر دشمن مزن
از روان، بر آب گویی خانهٔ تن را بناست
تکیه جان من ز غفلت بر ثبات تن مزن
شعله شوق ای دل از بیتابیت بالا گرفت
از تپیدن اینقدر بر آتشم دامن مزن
خویش را بازد رود هر کس که از دنبال حرص
با قناعت ساز و همچون برق بر خرمن مزن
آفتابی در بغل دارم چو صبح از مهر دوست
خنده ام ای مدعی بر چاک پیراهن مزن
پیشه ای نبود به غیر از خاکساری مار را
تا توانی تکیه بر همواری دشمن مزن
این به طور آن غزل جویا که واعظ گفته است
خاک غیر از گرد خود بر دیدهٔ دشمن مزن



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این غزل اندرزی است دربارهٔ رفتار با دشمن و ناپایداری تن. شاعر توصیه میکند دشمن را با بردباری و بیاعتنایی رام کنیم، به نرمی ظاهری او اعتماد نکنیم و به جای آز، قناعت پیشه کنیم. در میان این اندرزها، از سوز عشق و مهر دوست نیز سخن میگوید. در پایان، جویا تصریح میکند که این غزل را به پیروی از غزلی از واعظ سروده است.
هوش مصنوعی: بازتاب رخسارت را مانند سرخاب بر چهرهٔ باغ مگذار؛ یعنی با جلوهٔ زیباییات در گلشن، آتش عشق بلبل را بیش از این شعلهور مکن.
هوش مصنوعی: با شکیبایی و تحمل، دشمن را خوار و درمانده کن. تا میتوانی جز بیاعتنایی سلاح دیگری بر دشمن به کار مبر.
هوش مصنوعی: گویی خانهٔ تن به سبب روان (هم به معنی جان و هم به معنی آب روان) بر آب بنا شده و ناپایدار است. پس ای عزیز من، از سر غفلت به پایداری تن تکیه مکن.
هوش مصنوعی: ای دل، از بیقراری تو شعلهٔ اشتیاق بالا گرفته است. اینقدر با تپیدنت آتش درونم را شعلهور مکن.
هوش مصنوعی: هر کس به دنبال آز برود، خودش را میبازد و نابود میشود. به قناعت بساز و مانند آذرخش، خرمن زندگیات را آتش مزن.
هوش مصنوعی: من مانند صبح، از مهر دوست خورشیدی در سینه دارم. ای مدعی، مرا برای گریبان دریدهام ریشخند مکن؛ زیرا این چاک، مانند چاک گریبان صبح، نشانهٔ روشنی درون است.
هوش مصنوعی: مار کاری جز خاکساری و بر زمین خزیدن ندارد، اما این فروتنی ظاهری فریب است. پس تا میتوانی به نرمی و هموار بودن دشمن اعتماد مکن.
هوش مصنوعی: جویا، این غزل به شیوهٔ آن غزلی است که واعظ سروده است: «جز گرد و خاک خودت، خاکی در چشم دشمن مپاش». یعنی دشمن را تنها با فروتنی و خاکساری خود شکست بده.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
گر ظفر خواهی چو واعظ خاک ره شو خصم را
خاک غیر، از گرد خود، بر دیده دشمن مزن
همین شعر » بیت ۸
این به طور آن غزل جویا که واعظ گفته است
خاک غیر از گرد خود بر دیدهٔ دشمن مزن
گر فلاطون زمانی، حرف دانستن مزن
نام خود را خط بطلان، از رگ گردن مزن
لب مجنبان از برای هرزه گفتن هر نفس
بر چراغ اعتبار خویشتن، دامن مزن
گر سخن خواهی کنی، عیب سخن کردن بگو
[...]
در شب تاریک هجران جز می روشن مزن
جز شهاب آتشین بر جان اهریمن مزن
مطربا چون ساز کردی پرده عشاق را
جز نوای راست درهر کوی وهر بزن مزن
سوختی ای برق عالم سوز هر جا حاصلیست
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.