عاشق بمرگ مایل و عاقل بهانه جوست
غازی قتیل دشمن و عاشق قتیل دوست
هرکس بقدر همت خود راه می برد
این یک بمغز می کشد، آن دیگری بپوست
واعظ، برو، ز مستی عشاق دم مزن
مستی ما ز باده بی جام و بی سبوست
راهی ز خلق با حق و راهی ز حق بخلق
یک راه دیگرست که از دوست هم بدوست
امیدوار باش، که او کان رحمتست
عزت نگاه دار، که آن شاه تند خوست
حجت نگر، که از همه اسرار واقفست
حیلت مجو، که با همه ذرات روبروست
قاسم، جناب وصل نیابد بهیچ حال
هر دل که او مقید آزست و آرزوست



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این غزلی عرفانی است که عاشق جانباز را در برابر عاقل بهانهجو و اهل باطن را در برابر اهل ظاهر مینهد. شاعر واعظ را از داوری دربارهٔ مستی عاشقان بازمیدارد و از سیرهای گوناگون سلوک، از خلق به حق و از حق به خلق و از حق به حق، سخن میگوید. سپس سالک را میان امید به رحمت خدا و پاس داشتن هیبت او نگه میدارد و یادآوری میکند که خدا بر همهچیز آگاه است. در پایان میگوید دلِ اسیر حرص و آرزو به وصل نمیرسد.
هوش مصنوعی: عاشق به مرگ در راه معشوق مشتاق است، ولی عاقل برای گریز از آن بهانه میجوید. جنگجوی دینی به دست دشمن کشته میشود و عاشق به دست دوست.
هوش مصنوعی: هرکس به اندازهٔ همت و توان خود راه میپیماید. یکی به سوی حقیقت و باطن میرود و دیگری به ظاهر و پوسته بسنده میکند.
هوش مصنوعی: ای واعظ، برو و از مستی عاشقان سخن مگو. مستی ما از شراب ظاهری نیست، از بادهٔ عشقی است که جام و سبو ندارد.
هوش مصنوعی: سالک راهی از خلق به سوی حق دارد و راهی از حق به سوی خلق. اما راه سومی هم هست که از دوست آغاز میشود و به خود دوست میرسد، یعنی سیر در خود حق.
هوش مصنوعی: به لطف خدا امیدوار باش، زیرا او سرچشمهٔ رحمت است. اما ادب و حرمت را نگاه دار، چون آن پادشاه غیرتمند است و قهر و سختگیری هم دارد.
هوش مصنوعی: دلیل روشن این است که او از همهٔ رازها آگاه است. پس در برابرش نیرنگ به کار مبر، زیرا او با همهٔ ذرههای هستی رودررو و بر آنها حاضر است.
هوش مصنوعی: ای قاسم، دلی که گرفتار حرص و آرزوهای دنیایی است، هرگز به درگاه وصل حق راه نمییابد.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
گر نیستی درون دلم آتش فراق
کم هر زمان بسوزد از و استخوان و پوست
چندان بگریمی، که مرا آب چشم من
برداردی روان و ببردی به کوی دوست
ای تو کیای ما و جهانی تو را رهی
خار دو چشم دشمنی و ورد دست دوست
شد سهل و حق خدمت من سهل برگرفت
در خون سرشته به که چنانش سرشت و خوست
سختی مکن تو نیز چنان سست رای از آنک
[...]
مقلوب لفظ پارس به تصحیف از کفت
دارم طمع که علت با من ز دست کوست
تصحیف قافیه که به مصراع آخرست
گر ضم کنی بر آنچه مسماست همنکوست
آن دو لطیف را سیمی هست هم لطیف
[...]
خاقانی آن کسان که طریق تو میروند
زاغند و زاغ را روش کبک آرزوست
بس طفل کارزوی ترازوی زر کند
نارنج از آن خورَد که ترازو کند زِ پوست
گیرم که مارچوبه کند تن به شکل مار
[...]
ز آنها که خبث باطن ایشانت ظاهرست
ابن یمین مرنج که بدشان سرشت و خوست
گر طعنه ئی زنند بر اشعار عذب تو
اینفرقه عوام که بعضی نه خاص اوست
درهم مشو که بیهنر از غایت حسد
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.